Powiat ostrzeszowski

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Powiat ostrzeszowski
Herb Flaga
Herb powiatu Flaga powiatu
Położenie na mapie województwa
Położenie na mapie województwa
Województwo wielkopolskie
Siedziba władz powiatu Ostrzeszów
Starosta Lech Janicki
Powierzchnia 772,37 km²
Ludność (2005)
 • liczba
 • gęstość
54 374
70,4 osób/km²
Urbanizacja 33,71%
Tablica rejestracyjna POT
gminy miejskie –
miejsko-wiejskie 3
wiejskie 4
Adres starostwa
powiatowego		 ul. Zamkowa 31
63-500 Ostrzeszów
Strona internetowa powiatu
Starostwo powiatowe w Ostrzeszowie

Powiat ostrzeszowski – powiat w Polsce (województwo wielkopolskie), reaktywowany w 1999 roku w ramach reformy administracyjnej. Jego siedzibą jest miasto Ostrzeszów.

Spis treści

Podział administracyjny[edytuj]

W skład powiatu wchodzą:

Historia[edytuj]

Za początek historii powiatu można uznać moment umieszczenia w Ostrzeszowie przez Kazimierza Wielkiego siedziby starostwa grodowego. Obszar podległy staroście ostrzeszowskiemu z czasem powiększył się także o tereny wokół Grabowa nad Prosną i Mikstatu (po likwidacji starostwa grabowskiego). Tereny te w czasie kongresu wiedeńskiego zostały przyznane Prusom. W wyniku reorganizacji podziału administracyjnego w państwie pruskim utworzono 1 stycznia 1818 nowy Powiat Ostrzeszowski (Kreis Schildberg), który mimo germanizacji w 1900 roku zamieszkiwało 90% Polaków[1]. Powiat zniesiono 1 kwietnia 1932[2].

Powiat ostrzeszowski został reaktywowany 1 października 1954 roku w województwie poznańskim, jako jeden z pierwszych powiatów utworzonych tuż po wprowadzeniu gromad w miejsce dotychczasowych gmin (29 września 1954) jako podstawowych jednostek administracyjnych PRL. Na powiat ostrzeszowski złożyły się 3 miasta i 20 gromad, które wyłączono z trzech ościennych powiatów (w praktyce gromady te należały do tych powiatów przez zaledwie dwa dni)[3]:

1 stycznia 1956 do powiatu ostrzeszowskiego przyłączono z powiatu ostrowskiego gromadę Szklarka Przygodzicka, a z powiatu kępińskiego gromadę Mąkoszyce[5].

Po zniesieniu gromad i reaktywacji gmin z dniem 1 stycznia 1973 roku powiat ostrzeszowski podzielono na 3 miasto i 6 gmin[6] :

Po reformie administracyjnej obowiązującej od 1 czerwca 1975 roku terytorium zniesionego powiatu ostrzeszowskiego włączono do nowo utworzonego województwa kaliskiego[8]. 1 października 1982 roku z części obszaru gminy Grabów nad Prosną utworzono gminę Czajków[9] a 1 stycznia 1984 roku, również z gminy Grabów wyodrębniono gminę Kraszewice[10] (obie gminy istniały też przejściowo od 21 września 1953 do 28 września 1954 w powiecie wieluńskim, województwie łódzkim[11]).

Wraz z reformą administracyjną z 1999 roku przywrócono w województwie wielkopolskim powiat ostrzeszowski o kształcie przybliżonym do granic z 1975 roku[12]. Powiat powiększył się administracyjnie (lecz nie terytorialnie) o reaktywowane w latach 80. gminy Czajków i Kraszewice, natomiast dawna gmina Kuźnica Grabowska nie została odtworzona[13]. Inną różnicą między dzisiejszym powiatem a tym z 1975 roku było połączenie miast Grabów nad Prosną, Mikstat i Ostrzeszów z jednoimiennymi gminami 1 stycznia 1992 roku we wspólne gminy miejsko-wiejskie[14].

Demografia[edytuj]

Liczba ludności (dane z 30 czerwca 2005):

  Ogółem Kobiety Mężczyźni
  osób  % osób  % osób  %
Ogółem 54 374 100 27 543 50,65 26 831 49,35
Miasto 18 321 33,69 9585 17,63 8736 16,07
Wieś 36 053 66,31 17 958 33,03 18 095 33,28

Zabytki[edytuj]

Zamki, pałace i dwory[edytuj]

Kościoły i klasztory[edytuj]

Najciekawsze kościoły i klasztory powiatu ostrzeszowskiego:

  • klasztor pobernardyński w Ostrzeszowie
  • kościół św. Mikołaja w Ostrzeszowie
  • kościół parafialny w Ostrzeszowie
  • kościół w Kobylej Górze
  • kościół w Kotłowie
  • kościół św. Rocha w Mikstacie
  • kościół św. Andrzeja w Siedlikowie
  • kościół św. Trójcy w Mikstacie
  • kościół pofranciszkański w Grabowie nad Prosną
  • klasztor pofranciszkański w Grabowie nad Prosną
  • kościół św. Stanisława Kostki w Doruchowie

Ratusze[edytuj]

Przyroda[edytuj]

Gospodarka[edytuj]

Środkowa część powiatu, z Ostrzeszowem, wchodzi w skład Kalisko-Ostrowskiego Okręgu Przemysłowego.

Poza przemysłem, najważniejszą rolę odgrywa turystyka (Wzgórza Ostrzeszowskie) oraz rolnictwo (w dolinie Prosny) i leśnictwo.

Transport[edytuj]

Przez powiat przebiegają linie kolejowe:

oraz drogi krajowe i wojewódzkie:

Przypisy

  1. ↑ Aleksander Czechowski Opis ziem zamieszkanych przez Polaków, tom I, Warszawa 1904
  2. ↑ Dz. U. z 1932 r. Nr 6, poz. 35
  3. ↑ Dz. U. z 1954 r. Nr 49, poz. 243
  4. ↑ oryginalna pisownia łączna obowiązująca w latach 1950
  5. ↑ Dz. U. z 1955 r. Nr 44, poz. 284
  6. ↑ Polska – Zarys encyklopedyczny. PWN, 1974
  7. ↑ Gmina Kuźnica Grabowska została zniesiona po niecałym miesiącu, 27 stycznia 1973 roku, a jej obszar włączony do gminy Grabów nad Prosną (Informacja uzyskana 8 lipca 2008 od sekretariatu starosty ostrzeszowskiego Lecha Janickiego)
  8. ↑ Dz. U. z 1975 r. Nr 17, poz. 92
  9. ↑ Dz. U. z 1982 r. Nr 23, poz. 166
  10. ↑ Dz. U. z 1983 r. Nr 70, poz. 314
  11. ↑ Dz. U. z 1953 r. Nr 42, poz. 199
  12. ↑ Dz. U. z 1998 r. Nr 103, poz. 652
  13. ↑ Gmina Kuźnica Grabowska istniała także wcześniej, do 21 września 1953 roku, kiedy została przemianowa na gminę Czajków – Dz. U. z 1953 r. Nr 42, poz. 199
  14. ↑ Dz. U. z 1991 r. Nr 87, poz. 397

Linki zewnętrzne[edytuj]

p • d • e
Powiat ostrzeszowski
Miasta POL powiat ostrzeszowski COA.svg
Gminy miejsko-wiejskie
Gminy wiejskie
p • d • e
Województwo wielkopolskie
Powiaty grodzkie herb województwa wielkopolskiego
Powiaty ziemskie
Źródło „http://pl.wikipedia.org/w/index.php?title=Powiat_ostrzeszowski&oldid=36788696”