Powierzchnia Polski

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj

Odpowiedź na pytanie, jaka jest powierzchnia Polski, nie jest jednoznaczna. Korzystając z różnych źródeł, można spotkać kilka różnych wartości, a najczęściej powtarzaną jest 312 685 km². Jednak, aby wiedzieć, jaka jest powierzchnia Polski, należy uświadomić sobie, z jakich elementów ona się składa.

Terytorium Polski[edytuj | edytuj kod]

Terytorium Polski i jego składowe

Terytorium Polski obejmuje obszar lądowy, morskie wody wewnętrzne oraz morze terytorialne[1]. Obszar lądowy Polski to powierzchnia lądu do linii brzegowej włącznie, liczona wraz z wodami śródlądowymi, czyli włącznie z powierzchnią rzek, kanałów, jezior.

Morskie wody wewnętrzne Polski to obszar zawarty pomiędzy linią brzegową a linią podstawową morza terytorialnego. W skład morskich wód wewnętrznych wchodzi polska część Zalewu Szczecińskiego wraz z Jeziorem Nowowarpieńskim, Świną i Dziwną, polska część Zatoki Gdańskiej i Zalewu Wiślanego oraz obszary portów położonych nad otwartym morzem.

Morze terytorialne to obszar rozciągający się na 12 mil morskich w głąb morza liczony od linii podstawowej morza terytorialnego lub, w przypadku jej braku nad otwartym morzem, od linii brzegowej. W skład terytorium Polski nie wchodzi natomiast Polska Wyłączna Strefa Ekonomiczna.

Do 2005 roku powierzchnia całego terytorium Polski wynosiła 322 577 km², w tym powierzchnia obszaru lądowego Polski – 311 904 km², obszaru morskich wód wewnętrznych Polski – 1991 km² oraz obszaru morza terytorialnego – 8682 km². W wyniku najnowszych pomiarów dokonanych przez Główny Urząd Geodezji i Kartografii, a których wyniki zostały uwzględnione w „Małym Roczniku Statystycznym Polski 2006” wydanym przez Główny Urząd Statystyczny, powierzchnia całego terytorium Polski wynosi 322 575 km², w tym powierzchnia obszaru lądowego Polski – 311 889 km², obszaru morskich wód wewnętrznych Polski – 2004 km² oraz obszaru morza terytorialnego – 8682 km². W wydanym rok później „Małym Roczniku Statystycznym Polski 2007” zmodyfikowano nieco wartości składowe powierzchni całego terytorium Polski, bez zmian jej ogólnej wartości: obszar lądowy Polski – 311 888 km², obszar morskich wód wewnętrznych Polski – 2005 km² oraz obszar morza terytorialnego – 8682 km².

Zmiana powierzchni Polski, szczególnie widoczna przy powierzchni obszaru lądowego kraju, wynika po pierwsze z zastosowania najnowszych metod pomiarowych, po drugie z faktu, że część granic kraju jest granicami mało stabilnymi. Linia brzegowa Polski cały czas ulega zmianom w wyniku erozji. Również granice lądowe ulegają zmianom – znaczna część granic Polski przebiega rzekami, wzdłuż ich głównego nurtu. Znaczna część tych rzek jest nieuregulowana, zatem częstym zmianom ulega położenie ich głównego nurtu, a w konsekwencji i powierzchnia kraju.

Terytorium administracyjne Polski[edytuj | edytuj kod]

Obszar administracyjny Polski
Podział administracyjny morskich wód wewnętrznych Zalewu Szczecińskiego i akwenów przyległych

W większości publikacji (np. podręcznikach, encyklopediach, tabelach statystycznych) jako powierzchnię Polski podaje się wartość 312 685 km². Jest to powierzchnia obszaru administracyjnego Polski. Obszar administracyjny Polski, to obszar znajdujący się w granicach administracyjnych jednostek podziału terytorialnego (gmin, powiatów i województw). W odróżnieniu od większości innych państw, gdzie jednostki administracyjne obejmują wyłącznie obszary lądowe państw, w Polsce w skład obszaru kilku jednostek administracyjnych wchodzi również obszar morskich wód wewnętrznych:

W skład jednostek administracyjnych wchodzą 791 km² morskich wód wewnętrznych Polski. Pozostałe 1214 km² morskich wód wewnętrznych (obszar Zatoki Gdańskiej wraz z Zatoką Pucką) nie wchodzi w skład jednostek administracyjnych.

Ponieważ we wszelkiego typu zestawieniach podawane są powierzchnie jednostek administracyjnych Polski, jako powierzchnię kraju podaje się sumę powierzchni tych jednostek administracyjnych. Faktycznie nie jest to jednak powierzchnia Polski, tylko powierzchnia jednostek administracyjnych. Powierzchnię tę można traktować wyłącznie jako pewnego rodzaju powierzchnię statystyczną.

Powierzchnia administracyjna Polski do 2005 roku wynosiła 312 685 km². W wyniku najnowszych pomiarów dokonanych przez Główny Urząd Geodezji i Kartografii powierzchnia ta uległa zmianie i obecnie wynosi 312 679 km².

Powierzchnia Polski[edytuj | edytuj kod]

Zgodnie z powyższymi informacjami można stwierdzić, że Polska ma kilka powierzchni, z których każda odnosi się do nieco innego obszaru:

  • powierzchnia lądowa Polski wynosi 311 888 km² – wartość ta jest odpowiednikiem powierzchni podawanych dla innych państw we wszelkiego typu zestawieniach
  • powierzchnia administracyjna Polski wynosi 312 679 km² – wartość ta jest wyliczeniem sumy powierzchni wszystkich jednostek administracyjnych
  • powierzchnia lądowa wraz z morskimi wodami wewnętrznymi Polski wynosi 313 893 km²
  • powierzchnia terytorium Polski wynosi 322 575 km²

Przypisy

  1. Art. 2 ust. 2 Ustawy z dnia 21 marca 1991 r. o obszarach morskich Rzeczypospolitej Polskiej i administracji morskiej Dz. U. z 1991 r. Nr 32, poz. 131