Prospekt organowy

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Prospekt organowy
Prospekt organowy dużych organów w Kościele pokoju w Świdnicy
Prospekt organowy dużych organów w Kościele pokoju w Świdnicy

Prospekt organowy – frontowa elewacja zewnętrznej obudowy organów, którą stanowi przednia wyeksponowana część szafy organowej. Jej główny element dekoracyjny stanowią wbudowane piszczałki prospektowe, najczęściej wykonane z metalu. Właściwy instrument znajduje się za prospektem, we wnętrzu szafy organowej. Prospekty organowe[1] cechują się bardzo bogatym i różnorodnym zdobnictwem. W dekoracji występują elementy detalu architektonicznego oraz często rzeźby figuralne, niekiedy reprezentujące różnorodny program ikonograficzny, zdobione snycerką i polichromią[2]. W najbardziej wyrafinowanych rozwiązaniach figury i inne zdobnicze elementy podczas gry poruszają się, tworząc muzyczno-wizualne ruchome spektakle.

Prospekt organowy usytuowany jest na balkonie chóru, naprzeciwko ołtarza głównego, stanowi szczególny architektoniczny element wystroju wnętrza w większości obiektów sakralnych. W budownictwie organowym wyróżnia się rodzaje prospektów:

  • prospekt parawanowy,
  • prospekt skrzydłowy.

Prospekty organowe oparte są na zasadzie trójstrefowości i trójosiowości w porządku wertykalnym i horyzontalnym. W prospektach wyodrębnione są trzy poziome strefy:

  • zwieńczeniowa, zawierającą zespół rzeźby figuralnej,
  • piszczałkowa,
  • cokołowa.

Przypisy

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Commons in image icon.svg
  1. M.Broniewski, Barokowy prospekt organowy w kościele Łaski w Jeleniej Górze, Poznań: Wydaw. Poznańskie, 2004, ISBN 83-7177-210-6.
  2. E. Smulikowska-Rowińska, Prospekty organowe w dawnej Polsce; Warszawa: Sutkowski Edition Warsaw, 1993, ISBN 83-900790-1-1.