Pruszcz (gmina)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj

Na mapach: 53°19′58″N 18°11′50″E/53,332778 18,197222

Pruszcz
gmina wiejska
Herb
Herb gminy
Województwo kujawsko-pomorskie
Powiat świecki
Wójt Franciszek Koszowski
Powierzchnia 141,96 km²
Liczba sołectw 20
Ludność (2012)
 • liczba ludności
 • gęstość

9240[1]
65,3 osób/km²
Strefa numeracyjna 52
Tablice rejestracyjne CSW
Plan gminy
Pruszcz (gmina) location map.png
TERYT 0414082
Urząd gminy
86-120 Pruszcz
ul. Główna 33 
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Strona internetowa gminy
Biuletyn Informacji Publicznej gminy

Pruszczgmina wiejska w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie świeckim. W latach 1975-1998 gmina położona była w województwie bydgoskim.

Siedziba gminy to Pruszcz. Część gminy znajduje się na terenie Nadwiślańskiego Parku Krajobrazowego.

Według danych z 1 stycznia 2012 gmina liczyła 9240 mieszkańców[1].

Struktura powierzchni[edytuj | edytuj kod]

Według danych z roku 2005[2] gmina Pruszcz ma obszar 141,96 km², w tym:

  • użytki rolne: 87%
  • użytki leśne: 3%

Gmina stanowi 9,64% powierzchni powiatu.

Demografia[edytuj | edytuj kod]

Dane z 30 czerwca 2004[3]:

Opis Ogółem Kobiety Mężczyźni
jednostka osób  % osób  % osób  %
populacja 9272 100 4800 51,8 4472 48,2
gęstość zaludnienia
(mieszk./km²)
65,3 33,8 31,5

Transport[edytuj | edytuj kod]

Transport drogowy[edytuj | edytuj kod]

Drogi przebiegające przez teren gminy:

Transport kolejowy[edytuj | edytuj kod]

Linie kolejowe przebiegające przez teren gminy:

Sport[edytuj | edytuj kod]

W Gminie Pruszcz działają następujące kluby:

Ochrona przyrody[edytuj | edytuj kod]

Parki krajobrazowe[edytuj | edytuj kod]

Wschodnia część gminy położona jest na terenie Nadwiślańskiego Parku Krajobrazowego wchodzącego w skład Zespołu Parków Krajobrazowych Chełmińskiego i Nadwiślańskiego. Obszar ten wynosi 1975 ha i obejmuje zbocze doliny Wisły oraz jej dolinę stanowiącą korytarz ekologiczny o znaczeniu kontynentalnym. Występują tutaj liczne siedliska chronionych ptaków, chrząszczy i roślin[4].

Rezerwaty przyrody[edytuj | edytuj kod]

Od 1991 roku projektowany jest rezerwat krajobrazowy Parów Cieleszyński obejmujący najatrakcyjniejszy fragment parowu. Na jego terenie znajdują się 3 wychodnie piaskowców i zlepieńców plejstoceńskich wraz z nie w pełni wykształconymi jaskiniami. Na zboczach zachodzą dynamiczne procesy denudacyjne, a w Strudze Niewieścińskiej korytowe. Pod względem roślinnym rosną tutaj: szczawik zajęczy, śledziennica skrętolistna, skrzyp zimowy oraz turzyca prosowa rosnąca na torfowiskach źródliskowych[5].

Użytki ekologiczne[edytuj | edytuj kod]

W granicach jednostki administracyjnej znajdują się takie użytki ekologiczne jak[4]:

  • bagno na terenie wsi Serock, Nadleśnictwo Zamrzenica (zachodnie krańce gminy), na oddziałach leśnych nr 173Ah, Bb, Bd, Bg
  • łąki na terenie wsi Topolno, Nadleśnictwo Żołędowo (wschodnia część gminy), na oddziałach leśnych nr 1Ab, Ad, Ah, Ai, Al

Obszary chronionego krajobrazu[edytuj | edytuj kod]

Na obszarze gminy zlokalizowane są dwa fragmenty obszarów chronionego krajobrazu[6][7]:

Natura 2000[edytuj | edytuj kod]

Wschodnią część gminy zajmują dwa obszary Natura 2000[4]:

Pomniki przyrody[edytuj | edytuj kod]

Na terenie gminy znajduje się 39 pomników przyrody ożywionej i 2 nieożywionej.

Turystyka[edytuj | edytuj kod]

Walory antropogeniczne[edytuj | edytuj kod]

Walory antropogeniczne gminy Pruszcz[8]:

  • wczesnośredniowieczne grodzisko Talerzyk
  • kościół sakralny pw. Nawiedzenia NMP w Topolnie zbudowany w latach 1681 – 1683 z fundacji Adama Konarskiego dla sprowadzonych tu w 1649 roku Paulinów z Jasnej Góry. Nieopodal tej barokowej, murowanej i bogato dekorowanej świątyni znajduje się zespół pałacowo – parkowy z okresu Rzeczypospolitej Obojga Narodów – siedziba Zgromadzenia Sióstr Pasterek oraz pozostałości zabudowy dawnego folwarku
  • kościół pw. św. Jakuba z 1865 roku znajdujący się w Niewieścinie
  • w Łowinie znajduje się dom z kuźnią pochodzący z XIX wieku. Z wyposażenia kuźni zachował się skórzany miech i pień pod kowadło oraz nieliczne narzędzia kowalskie
  • kościół poewangelicki pw. św. Andrzeja Bobolii w Wałdowie z XIX wieku będący kościołem filialnym parafii Pruszcz
  • w Gołuszycach znajduje się Zespół Dworsko – Parkowy. Obejmuje dwór wzniesiony około 1880 roku, kaplicę z 1929 roku i park krajobrazowy ze zbiornikiem wodnym oraz zabytkowym drzewostanem z dwoma pomnikami przyrody

Miejscowości w Gminie Pruszcz[edytuj | edytuj kod]

Sołectwa[edytuj | edytuj kod]

Bagniewko, Brzeźno, Cieleszyn, Gołuszyce, Grabówko, Luszkówko, Łaszewo, Łowiń, Łowinek, Małociechowo, Mirowice, Niewieścin, Parlin, Pruszcz, Rudki, Serock, Topolno, Wałdowo, Zawada, Zbrachlin.

Pozostałe miejscowości[edytuj | edytuj kod]

Bagniewo, Grabowo, Konstantowo, Luszkowo, Nieciszewo, Trępel.

Sąsiednie gminy[edytuj | edytuj kod]

Powiat bydgoski[edytuj | edytuj kod]

Dobrcz, Koronowo,

Powiat chełmiński[edytuj | edytuj kod]

Chełmno, Unisław

Powiat świecki[edytuj | edytuj kod]

Bukowiec, Świecie, Świekatowo

Przypisy

  1. 1,0 1,1 Aktualizacja Programu Ochrony Środowiska dla Gminy Pruszcz na lata 2012-2015 z perspektywą do 2019, s.24. [dostęp 2013-07-17].
  2. Portal Regionalny i Samorządowy REGIOset (pol.). regioset.pl. [dostęp 2010-09-14].
  3. Baza Demograficzna – Tablice predefiniowane – Wyniki badań bieżących; Stan i struktura ludności; Ludność według płci i miast (pol.). GUS. [dostęp 2010-09-14].
  4. 4,0 4,1 4,2 Aktualizacja Programu Ochrony Środowiska dla Gminy Pruszcz na lata 2012-2015 z perspektywą do 2019. [dostęp 2013-07-17].
  5. dokumentacja projektowanego rezerwatu
  6. Mapa kujawsko-pomorskie obszary chronione, Wyd. Wojewoda Kujawsko-Pomorski, red. M. Dąbrowski, ISBN 978-83-920944-3-2
  7. GEOSERWIS GDOŚ. [dostęp 24-10-2012].
  8. Zabytki (pol.). pruszcz.pl. [dostęp 2011-10-07].