Pszeniec gajowy

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Pszeniec gajowy
Pszeniec gajowy z fioletowo wybarwionymi górnymi przysadkami.
Pszeniec gajowy z fioletowo wybarwionymi górnymi przysadkami.
Systematyka[1]
Domena eukarionty
Królestwo rośliny
Klad rośliny naczyniowe
Klad Euphyllophyta
Klad rośliny nasienne
Klasa okrytonasienne
Klad astrowe
Rząd jasnotowce
Rodzina zarazowate
Rodzaj pszeniec
Gatunek pszeniec gajowy
Nazwa systematyczna
Melampyrum nemorosum L.
Sp. Pl. 2: 605. 1753
"(comns)" Zdjęcia i grafiki w Commons

Pszeniec gajowy (Melampyrum nemorosum L.) – gatunek rośliny należący do rodziny zarazowatych (Orobanchaceae)[2]. W Polsce jest gatunkiem pospolitym na całym niżu i w niższych położeniach górskich. Jest półpasożytem, za pomocą ssawek pobiera od innych roślin wodę i sole mineralne.

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Kwiaty
Pszeniec gajowy
Łodyga
Wzniesiona, o wysokości 15–70 cm. W dolnej części jest dwurzędowo, naprzemiennie owłosiona.
Liście
Ulistnienie nakrzyżległe, liście jajowatego kształtu, krótkoogonkowe, ostro zakończone. Przysadki o oszczepowato-sercowatych nasadach, całobrzegie, lub o brzegach szczeciniasto-ząbkowanych. Charakterystyczną cechą jest często spotykane fioletowe wybarwienie górnych przysadek, czasami przysadki są białe. Ogonki liściowe pokryte krótkimi i długimi włoskami.
Kwiaty
Grzbieciste, dwuwargowe kwiaty wyrastają pojedynczo w kątach przysadek tworząc luźne i jednostronne grono. Złocistożółta korona z pomarańczowym wybarwieniem na szczycie ma długość 1,5–2 cm. Czerwonobrunatna rurka korony jest gęsto owłosiona włoskami o długości ponad 0,5 mm. Gardziel korony jest zamknięta. Kielich krótszy od korony z lancetowatymi, ostro zakończonymi ząbkami.
Owoc
Jajowata torebka.

Biologia i ekologia[edytuj | edytuj kod]

Roślina jednoroczna. Kwitnie od lipca do września, kwiaty zapylane są przez owady o długim aparacie gębowym. Nasiona roznoszone są przez mrówki (myrmekochoria). Siedlisko: liściaste lasy i zarośla. W klasyfikacji zbiorowisk roślinnych gatunek charakterystyczny dla Ass. Trifolio-Melampyretum nemorosi[3]. Roślina trująca: Ziele zawiera aukubinę.

Zmienność[edytuj | edytuj kod]

Jest zmienny morfologicznie. Występuje u nas w kilku podgatunkach. Tworzy również formy przejściowe do pszeńca polskiego, szczególnie na wschodzie Polski.

Przypisy

  1. Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2010-03-24].
  2. Reveal James L. System of Classification. PBIO 250 Lecture Notes: Plant Taxonomy. Department of Plant Biology, University of Maryland, 1999. Systematyka rodzaju Melampyrum według Reveala
  3. Władysław Matuszkiewicz: Przewodnik do oznaczania zbiorowisk roślinnych Polski. Warszawa: Wyd. Naukowe PWN, 2006. ISBN 83-01-14439-4.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  1. Lucjan Rutkowski: Klucz do oznaczania roślin naczyniowych Polski niżowej. Warszawa: Wyd. Naukowe PWN, 2006. ISBN 83-01-14342-8.
  2. Jakub Mowszowicz: Flora jesienna. Przewodnik do oznaczania dziko rosnących jesiennych pospolitych roślin zielnych. Warszawa: WSiP, 1986. ISBN 83-02-00607-6.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Rośliny pasożytnicze