Purchawka fiolowata

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Purchawka fiolowata
Purchawka fiolowata: zdjęcie
Systematyka
Królestwo grzyby
Gromada grzyby podstawkowe
Klasa pieczarniaki
Rząd pieczarkowce
Rodzina pieczarkowate
Rodzaj purchawka
Gatunek purchawka fiolowata
Nazwa systematyczna
Lycoperdon excipuliforme (Scop.) Pers.
Syn. meth. fung. (Göttingen) 1: 143 (1801)
Lycoperdon excipuliforme G6 (5).JPG

Purchawka fiolowata (Lycoperdon excipuliforme (Scop.) Pers.) – gatunek grzybów z rodziny pieczarkowatych (Agaricaceae)[1].

Systematyka i nazewnictwo[edytuj | edytuj kod]

Nazwę polską podał J. Jundził w 1830. Później gatunek ten w polskim piśmiennictwie mykologicznym opisywany był też jako czasza workowata i czasznica workowata[2]. Według aktualnych ustaleń taksonomicznych (Index Fungorum) należy do rodzaju Lycoperdon (purchawka), tak więc nazwa nadana przez J. Jundziłła jest zgodna z nazwą naukową. Ma ponad 50 synonimów łacińskich. Niektóre z nich[3]:

  • Calvatia excipuliformis (Scop.) Perdeck 1950
  • Handkea excipuliformis (Scop.) Kreisel 1989
  • Lycoperdon saccatum Vahl 1794
  • Utraria excipuliformis (Scop.) Quél. 1886

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Owocnik

Wysokości 8-15 cm, maczugowaty lub gruszkowaty, przeważnie wyraźnie podzielony na część główkową i trzonową, rzadziej workowaty. Początkowo cały biały, pokryty kolczastymi brodaweczkami, później łysy, żółty, zupełnie dojrzały brązowy. Wnętrze owocnika za młodu białe i elastyczne, w dojrzałym owocniku zmienia je ciemnobrązowy wysyp zarodników[4].

Wysyp zarodników

Oliwkowobrązowy. Zarodniki kuliste, kolczaste, ciemnobrązowe, o średnicy 4-5,5 µm. Jeden owocnik purchawki może wyprodukować aż 7 bilionów zarodników. W odróżnieniu od innych purchawek zarodniki wydostają się na zewnątrz nie przez otwór w górnej części, lecz cała ta część się rozpada[4].

Występowanie[edytuj | edytuj kod]

Owocuje od lipca do listopada w lasach liściastych i iglastych, a także na łąkach, zwłaszcza na nizinach, częsta[4].

Znaczenie[edytuj | edytuj kod]

Saprotrof[2]. grzyb jadalny za młodu, dopóki w środku jest biało zabarwiony[4].

Gatunki podobne[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Index Fungorum (ang.). [dostęp 2013-09-15].
  2. 2,0 2,1 Władysław Wojewoda: Checklist of Polish Larger Basidiomycetes. Krytyczna lista wielkoowocnikowych grzybów podstawkowych Polski. Kraków: W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Sciences, 2003. ISBN 83-89648-09-1.
  3. Species Fungorum (ang.). [dostęp 2013-09-20].
  4. 4,0 4,1 4,2 4,3 Ewald Gerhardt: Grzyby – wielki ilustrowany przewodnik. s. 600. ISBN 83-7404-513-2.