Rafael Leónidas Trujillo

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
(Przekierowano z Rafael Leonidas Trujillo)
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Rafael Leónidas Trujillo Molina
Rafael Trujillo.gif
Data i miejsce urodzenia 24 października 1891
San Cristóbal
Data i miejsce śmierci 30 maja 1961
Ciudad Trujillo
48. prezydent Dominikany
Przynależność polityczna Partido Dominicano
Okres urzędowania od 16 sierpnia 1930
do 30 maja 1938
Poprzednik Rafael Estrella Ureña
Następca Jacinto Bienvenido Peynado
51. prezydent Dominikany
Przynależność polityczna Partido Dominicano
Okres urzędowania od 18 maja 1942
do 16 sierpnia 1952
Poprzednik Manuel de Jesús Troncoso
Następca Héctor Trujillo
Odznaczenia
Kollana Orderu Zasługi Duarte, Sáncheza y Mella (Dominikana) Kollana Orderu Trujillo (Dominikana) Kollana Orderu Krzysztofa Kolumba (Dominikana) Wojskowy Order Bohaterstwa im. Kapitana Generała Santany (Dominikana) Kollana Orderu Wyzwoliciela San Martina (Argentyna) Wielka Kollana Orderu Krzyża Południa (Brazylia) Kollana Orderu Zasługi Chile Krzyż Wielki Narodowego Orderu Zasługi (Ekwador) Order Abdóna Calderóna I klasy (Ekwador) Krzyż Wielki Legii Honorowej (Francja) Krzyż Wojenny 1939–1945 (Francja) Krzyż Wielki Narodowego Orderu Honoru i Zasługi (Haiti) Krzyż Wielki Orderu Karola III (Hiszpania) Kollana Orderu Izabeli Katolickiej (Hiszpania) Krzyż Wielki Orderu Alfonsa X Mądrego (Hiszpania) Kawaler Krzyża Wielkiego Orderu Lwa Niderlandzkiego (Holandia) Krzyż Wielki Orderu Francisco Morazána (Honduras) Najwyższy Order Chryzantemy (Japonia) Krzyż Wielki Orderu Boyacá (Kolumbia) Krzyż Wielki Orderu Carlosa Manuela de Céspedesa (Kuba) Krzyż Wielki Orderu Zasługi i Honoru Kubańskiego Czerwonego Krzyża (Kuba) Order Zasługi Stopnia Specjalnego (Liban) Wielka Wstęga Orderu Pionierów Liberii Kollana Orderu Azteków (Meksyk) Kollana Orderu Rubéna Dario (Nikaragua) Złoty Łańcuch Orderu Manuela Amadora Guerrero (Panama) Krzyż Wielki Orderu Vasco Núñeza de Balboa (Panama) Krzyż Wielki Narodowego Orderu Zasługi (Paragwaj) Krzyż Wielki Orderu Słońca Peru Krzyż Wielki Wojskowego Orderu Aviz (Portugalia) Wielka Wstęga Orderu Lśniącego Jadeitu (Tajwan) Order Przyjaznych Chmur I klasy (Tajwan) Krzyż Wielki Orderu Świętego Grzegorza Wielkiego Krzyż Wielki Orderu Błogosławionego Piusa IX Wielka Kollana Orderu Wyzwoliciela (Wenezuela) Order Zasługi Republiki Włoskiej I Klasy z Wielką Kollaną Komandor Orderu Korony Włoch Order Zakonu Rycerskiego Grobu Bożego w Jerozolimie
Galeria zdjęć w Wikimedia Commons Galeria zdjęć w Wikimedia Commons
Kolekcja cytatów w Wikicytatach Kolekcja cytatów w Wikicytatach

Rafael Leónidas Trujillo Molina (ur. 24 października 1891 w San Cristóbal, zm. 30 maja 1961 w Ciudad Trujillo)[1]generał, dyktator rządzący Republiką Dominikany od 1930 do 1961 (w tym jako prezydent w latach 1930-1938 i 1942-1952).

Droga do władzy[edytuj | edytuj kod]

Trujillo urodził się w biednej rodzinie w San Cristóbal. W czasie okupacji amerykańskiej (1916-1924) wstąpił do Gwardii Narodowej[2]. Został przeszkolony w obozie piechoty morskiej. Szybko awansował do rangi generała[2].

W 1930 obalił prezydenta Horacio Vásqueza. Po niszczycielskim huraganie, który przeszedł nad krajem, generał opracował plan przebudowy stolicy, która została zniszczona przez żywioł. Nazwę stolicy z Santo Domingo zmienił na Ciudad Trujillo (Miasto Trujillo). Na swoją cześć nazwał także najwyższą górę w kraju. Jego posągi były stawiane na całej wyspie. Władza była wykorzystywana przez niego do osobistego wzbogacenia się. Udało mu się także uzyskać wsparcie USA głównie dlatego, że był antykomunistą.

Charakter rządów[edytuj | edytuj kod]

Trujillo uzyskał międzynarodowy rozgłos głównie dlatego, że popierał imigrację żydowską do jego kraju, w przeciwieństwie do innych państw, które w latach 30. XX wieku starały się raczej pozbyć osób tej narodowości[2]. Niektórzy historycy oceniają to jako próbę dyktatora do „wybielenia” społeczeństwa Dominikany. Inni uważają że był to po prostu gest humanitaryzmu. Po hiszpańskiej wojnie domowej Trujillo zachęcał także do przyjazdu niedobitków z armii republikańskiej.

W czasie gdy zachęcał do imigracji Europejczyków, wydał także rozkaz zmasakrowania 20 tys. czarnych robotników haitańskich pracujących na plantacjach trzciny cukrowej, w odpowiedzi na pomoc udzieloną przez Haiti opozycjonistom dominikańskim[2].

Trujillo opowiedział się po stronie aliantów w czasie II wojny światowej, a jego działania przeciwko komunistom zyskały mu przychylność USA. Generał przedsięwziął wiele robót publicznych i otwarcie zachęcał inwestorów zagranicznych do przybywania do kraju. W czasie jego rządów miał miejsce w miarę wysoki wzrost gospodarczy, bogaciła się także klasa średnia. Pomimo swojej polityki represji politycznych udało mu się utrzymać popularność w pewnych regionach kraju. Najbardziej niekorzystnym zjawiskiem była wszechobecna korupcja. Pod koniec lat 50. większość dochodu narodowego Dominikany była bezpośrednio lub pośrednio zawłaszczana przez rodzinę Trujillo.

Ingerowanie Trujillo w wewnętrzne sprawy krajów basenu Morza Karaibskiego w rezultacie doprowadziło do jego izolacji przez sąsiadów. Dokonywane za granicą porwania i zabójstwa przeciwników politycznych, w tym także zamach na prezydenta Wenezueli, spowodowały nałożenie na Dominikanę sankcji gospodarczych przez USA i inne państwa Ameryki Łacińskiej.

Cieniem na jego osobie położyło się zwłaszcza zlecone przez niego morderstwo sióstr Mirabal. Były one działaczkami ruchu rewolucyjnego mającego na celu obalenie dyktatora.

Innym bulwersującym wydarzeniem było zniknięcie Jesúsa de Galíndeza. Był on Baskiem z pochodzenia, przebywającym się na wygnaniu, który początkowo służył reżimowi Trujillo, pracując w dyplomacji i na uniwersytecie. Rozgłos zyskał głównie dzięki ujawnieniu prawdziwego funkcjonowania rządów dyktatora. Na dzień przed publikacją swojej książki dotyczącej tej właśnie sprawy został porwany w Nowym Jorku i nigdy go nie odnaleziono. Istnieją podejrzenia, że został przewieziony na Dominikanę, a następnie poddany torturom i zabity.

Śmierć[edytuj | edytuj kod]

30 maja 1961 Trujillo zginął w zamachu. Na przedmieściach stolicy kraju jego samochód wpadł w przygotowaną zasadzkę i został ostrzelany. Wg kierowcy limuzyny, Zacariasa de la Cruz, ranny Trujillo wydostał się z auta, by odpowiedzieć ogniem, lecz zmasowany ostrzał napastników błyskawicznie pozbawił go życia[2]. Inna wersja mówi o tym, że rannego i błagającego o życie Trujillo dobił strzałem z bliskiej odległości Antonio de la Maza[3]. Broń wykorzystana podczas zamachu prawdopodobnie została dostarczona przez CIA. Stany Zjednoczone bowiem nie kryły obaw, iż reakcyjne rządy Trujillo mogą doprowadzić do podobnej sytuacji jak na Kubie.

Dyktator na prośbę rodziny został pochowany na paryskim cmentarzu Père Lachaise. W 1970 jego szczątki zostały przeniesione na Cementerio de El Pardo w Madrycie[1].

Po zamachu na generalissimusa Trujillo władzę w kraju przejął jego syn, Ramfis, który w okrutny sposób rozprawił się ze wszystkimi osobami podejrzanymi lub w jakikolwiek sposób związanymi z zabójstwem ojca. Sam został obalony w końcu 1961, a następnie wydalony z kraju wraz z rodziną.

Po oficjalnym ogłoszeniu zakończenia dyktatury Trujillo, miejscom nazwanym na jego cześć przywrócono pierwotne nazwy. Faktycznie jednak byli członkowie reżimu utrzymali władzę w Dominikanie aż do wczesnych lat 90.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. 1,0 1,1 Find A Grave – Rafael Trujillo y Molina (ang.) [dostęp 2012-02-03]
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 ReachInformation – Rafael Leónidas Trujillo Molina (ang.) [dostęp 2012-02-03]
  3. Diane Ducret, Emmanuel Hecht, Ostatnie dni dyktatorów, Znak Horyzont, Kraków 2014, s. 61

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]