Raróg górski
| Raróg górski | |
| Falco biarmicus[1] | |
| Temminck, 1825 | |
 |
|
| Systematyka | |
| Domena | eukarionty |
| Królestwo | zwierzęta |
| Typ | strunowce |
| Podtyp | kręgowce |
| Gromada | ptaki |
| Podgromada | Neornithes |
| Nadrząd | neognatyczne |
| Rząd | sokołowe |
| Rodzina | sokołowate |
| Podrodzina | sokoły |
| Rodzaj | Falco |
| Gatunek | raróg górski |
| Kategoria zagrożenia (CKGZ)[2] | |
 |
|
 Systematyka w Wikispecies |
|
 Multimedia w Wikimedia Commons |
|
Raróg górski (Falco biarmicus) – gatunek ptaka z rodziny sokołowatych (Falconidae).
Spis treści |
Występowanie [edytuj]
Występuje w południowo-wschodniej Europie, całej Afryce i częściowo w Azji - w Arabii i Azji Mniejszej. To jedyny duży sokół, który zamieszkuje tak południowo położone części świata. Europejskie szczątkowe populacji ulokowane są w Chorwacji, południowych Włoszech (na Sycylii) i Grecji )zachodnie i południowe Bałkany). W Europie Środkowej pojawia się sporadycznie, rzadko na terenach na północ od basenu Morza Śródziemnego.
Na wszystkich obszarach, gdzie żyje to ptak rzadki. Wynika to z tego, że wymaga dużego terytorium. Człowiek tępiąc tego drapieżnika również przyczynia się do niskiej jego liczebności.
Charakterystyka [edytuj]
Ptak ten, w sokolnictwie nazywany lanerem, ma najsmuklejszą sylwetkę wśród dużych sokołów. Upierzenie barwy brązowej, czubek głowy (potylica i kark) rdzawy, ciemne pasy w pobliżu oczu i wąskie "wąsy" na policzku. Na wierchu (bardziej) i spodzie ciała mocno zaznaczają się prążki. Samica wyraźnie większa od samca. Mierzy 43–50 cm. Młode osobniki są upierzone mniej kontrastowo, ubarwione są bardziej jednolicie i mają brunatny nalot. Na tyle głowy widać jasnobrązowe kreskowanie, na grzbiecie jednolicie ciemnobrązowe pióra, a na spodzie białe z podłużnymi plamkami. Z bliska niewyrośnięte młode raroga i raroga górskiego są do odróżnienia.
W porównaniu z sokołem wędrownym ma dłuższe ogon i skrzydła, które są bardziej równomiernie szerokie. W powietrzu macha nimi wolniej. Ma ciemniejszy wierzch niż nieco większy raróg zwyczajny - górski: niebieskoszary z ciemnymi prążkami, a zwyczajny: brunatny. W locie oba te spokrewnione gatunki są trudne do rozróżnienia, zwłaszcza na Bałkanach i innych regionach, gdzie współwystępują. Osiąga wielkość wrony.
Wymiary średnie [edytuj]
- Rozpiętość skrzydeł
- samiec około 100 cm
samica 110-115 cm
Masa ciała [edytuj]
700-900 g
Biotop [edytuj]
Góry.
Pożywienie [edytuj]
Poluje na ptaki wielkości gołębia, łapie je zarówno na ziemi, jak i w powietrzu. Często poluje w parach - jeden ptak wypłasza ofiarę, drugi ją chwyta. Na suchych terenach może też chwytać ssaki, gady i płazy.
Wśród typowej diety rarogów górskich znajdują się kawki, pustułeczki, kalandry, pustułki łapane w locie, a z ziemi szczuty, młode króliki, jaszczurki i duże owady.
Okres lęgowy [edytuj]
Gniazdo [edytuj]
Para rarogów górskich pozostaje sobie wierna całe życie. Gnieździ się w górskich załomach skalnych, często także przejmuje nadrzewne gniazda po innych ptakach. Czasem na bezludnych pustkowiach zakłada gniazdo na ziemi.
Jaja [edytuj]
Składa 3-4 jaja. Przypominają zniesienie sokoła wędrownego, choć mają żółtawe plamkowanie, a nie czerwonobrązowe.
Wychowywanie młodych [edytuj]
W trakcie wychowywania potomstwa często oboje rodzice polują razem - na zmianę atakują wypłoszone ptaki. Nierzadko sukces łowiecki zależy od skuteczności ich współpracy.
Przypisy
- ↑ Falco biarmicus w: Integrated Taxonomic Information System (ang.)
- ↑ Falco biarmicus. Czerwona Księga Gatunków Zagrożonych (IUCN Red List of Threatened Species) (ang.)
Bibliografia [edytuj]
- Klaus Richarz: Ptaki - Przewodnik. Warszawa: MUZA, 2009. ISBN 978-83-7495-018-3.
