Rauwolfia żmijowa

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Rauwolfia żmijowa
Rauwolfia serpentina(Flower).jpg
Systematyka[1]
Domena eukarionty
Królestwo rośliny
Klad rośliny naczyniowe
Klad Euphyllophyta
Klad rośliny nasienne
Klasa okrytonasienne
Klad astrowe
Rząd goryczkowce
Rodzina toinowate
Rodzaj rauwolfia
Gatunek rauwolfia żmijowa
Nazwa systematyczna
Rauvolfia serpentina (L.) Bentham ex Kurz
Forest Fl. Burma 2: 171 1877[2]
"(comns)" Zdjęcia i grafiki w Commons

Rauwolfia żmijowa, zgrzyn żmijowy[3] (Rauvolfia serpentina) – roślina z rodziny toinowatych, występująca w Azji południowej i południowo-wchodniej, od Indii do Chin. Zawiera znaczne ilości aktywnych alkaloidów i z tego względu stanowi surowiec zielarski.

Występowanie[edytuj | edytuj kod]

Lasy górskie, na wysokości od 800 do 1500 m n.p.m. w Chinach, Indiach, Indonezji, Malezji, Tajlandii, Sri Lanki i Birmy. W Chinach rośnie w lasach południowego Junnanu. Uprawiana w południowym Guangdongu, Kuangsi i Hajnanie[4].

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Pokrój
Krzew o wysokości do 1 m. Pędy z sokiem mlecznym[3], zazwyczaj nierozgałęzione, smukłe, żółtawe[4]. Wyrastają z kłączarosnącego poziomo o długości do 40 cm[3].
Liście
Naprzeciwległe lub zebrane na szczycie pędów po 3-5 w okółku[4][3]. Blaszka liściowa eliptyczna lub odwrotnie jajowata, od 7-17 cm długa, 2-9 cm szeroka; żyłkowanie: 7-15 par[4].
Kwiaty
Zebrane w baldachokształtne kwiatostany. Kielich drobny, 5-ząbkowy, dzwonkowaty, barwy różowej. Korona z 5 rozpostartymi płatkami zrośniętymi poniżej w rurkę o długości 15 mm. Rurka w połowie rozdęta i w gardzieli owłosiona[3]. Pręcików jest 5 i są one przyrośnięte do rurki korony. Słupek pojedynczy z długą szyjką, zakończony walcowatym znamieniem[3].
Owoce
Dwa zrośnięte, spłaszczone pestkowce, które po dojrzeniu są ciemnoczerwone[3].

Zastosowanie[edytuj | edytuj kod]

Roślina lecznicza. Kłącza i korzenie używane jako środek uspokajający, wyrabia się z nich serpasil[3]. Kora, liście i korzenie tradycyjnie wykorzystywano jako antidotum przeciwko ukąszeniem węży i skorpionów[4]

Zawiera związki takie jak: rezerpina, johimbina, ajmalina.

Przypisy

  1. Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2010-03-24].
  2. Rauvolfia serpentina (L.) Benth. ex Kurz. W: The Plant List (2013). Version 1.1. [on-line]. [dostęp 2014-06-01].
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 3,4 3,5 3,6 3,7 Zbigniew Podbielkowski: Słownik roślin użytkowych. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Rolnicze i Leśne, 1989, s. 306-307. ISBN 83-09-00256-4.
  4. 4,0 4,1 4,2 4,3 4,4 Rauvolfia serpentina (ang.). W: Flora of China [on-line]. [dostęp 2013-07-12].