Receptory opioidowe

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj

Receptory opioidowereceptory należące do dużej grupy receptorów związanych z białkiem G (są więc receptorami metabotropowymi).

Rozróżnia się pięć typów receptorów opioidowych. Ich nazwy wywodzą się od prototypowych substancji wiążących się z receptorami:

Występują z różną gęstością zarówno pre- jak i postsynaptycznie w ośrodkowym układzie nerwowym jak i na obwodzie. Ich naturalnymi ligandami są endogenne peptydy: endorfiny, enkefaliny i dynorfiny. Receptory opioidowe pełnią ważną funkcję w regulacji odczuwania bólu (analgezja) i adaptacji do zmian środowiska. Pobudzane są one, poza endogennymi opioidami, także przez morfinę, alkaloid występujący w soku maku lekarskiego (opium). Syntetyczne substancje łączące się z receptorami opioidowymi podzielić można na agonisty, antagonisty oraz związki agonistyczno-antagonistyczne:

Do agonistów receptorów opioidowych należą petydyna, fentanyl i jego analogi, metadon.

Do antagonistów receptorów opioidowych należą nalokson (nie dotyczy receptora σ), naltrekson.

Do substancji agonistyczno-antagonistycznych należą buprenorfina, pentazocyna.

Pobudzenie receptora:

  • κ wywołuje analgezję (zniesienie bólu), zwężenie źrenicy i sedację, a w wypadku pobudzenia salwinoryną A także omamy.
  • δ wywołuje analgezję, dysforię i omamy.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Farmakologia, Podstawy farmakoterapii – pod redakcją W.Kostowskiego i Z. S. Hermana, Wydawnictwo PZWL, Warszawa 2008, ISBN 978-83-200-3726-5 (Tom II, s.23)
  • Fizjologia człowieka z elementami fizjologii stosowanej i klinicznej, W. Traczyk i A. Trzebski, PZWL, Warszawa 2007, Wyd. III, ISBN 978-83-200-3664-0 [s. 247]

Star of life.svg Zapoznaj się z zastrzeżeniami dotyczącymi pojęć medycznych i pokrewnych w Wikipedii.