Republic F-84 Thunderjet

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Republic Aviation F-84 "Thunderjet"
F-84E w czasach wojny koreańskiej w 1952.
F-84E w czasach wojny koreańskiej w 1952.
Dane podstawowe
Państwo  Stany Zjednoczone
Producent Republic Aviation Corporation
Typ samolot myśliwski/samolot myśliwsko-bombowy
Konstrukcja Metalowa
Załoga 1 osoba
Historia
Data oblotu 28 lutego 1946
Lata produkcji 1947-1953
Dane techniczne
Napęd 1 silnik turboodrzutowy Allison J35 o ciągu 2222 kg
Wymiary
Rozpiętość 11,13 m
Długość 11,73 m
Wysokość 3,84 m
Masa
Startowa 6905 kg
Osiągi
Prędkość maks. 998 km/h
Prędkość przelotowa 780 km/h
Pułap 13 180 m
Zasięg 2389 km
Dane operacyjne
Uzbrojenie
6 karabinów maszynowych kal. 12,7 mm,
8 niekierowanych pocisków rakietowych kal. 127 mm,
906 kg bomb
Rzuty
Rzuty samolotu
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Republic Aviation F-84 Thunderjetsamolot odrzutowy skonstruowany pod koniec II wojny światowej dla USAAF, jeden z pierwszych myśliwców odrzutowych zachodnich po II wojnie światowej. Początkowe oznaczenie P-84 zmieniono na F-84 wraz z wprowadzeniem w USAF nowego systemu oznaczeń. Prototyp oblatano 28 lutego 1946 roku, a do 1953 roku wyprodukowano łącznie około 4450 sztuk.

Skrzydła pierwszych wersji F-84 nie miały skosu, co powodowało, że w wojnie koreańskiej nie były w stanie sprostać górującym nad nimi osiągami myśliwcom MiG-15. Skośne powierzchnie nośne MiG-ów powodowały mniejsze opory aerodynamiczne w zakresie większych prędkości, pozwalając na znacznie lepsze osiągi w locie. W tych starciach Thunderjety odniosły tylko 8 zwycięstw przy utracie 64 swoich samolotów. F-84 wycofano z tego powodu z użycia jako myśliwce i zaczęto stosować jako samoloty myśliwsko-bombowe do ataków na pociągi, magazyny, mosty, pozycje i wojska wroga. W tej roli maszyna przenosiła bomby (w tym zasobniki z napalmem) i niekierowane pociski rakietowe. Ogółem między 1951 a 1953 rokiem wylatały nad Półwyspem Koreańskim 86 408 misji, z 335 maszynami utraconymi.

Niepowodzenie wersji F-84 z prostymi skrzydłami w planowanej pierwotnie roli samolotu myśliwskiego przyczyniło się do powstania późniejszych, poprawionych wersji ze skośnymi skrzydłami. Znacznie zmodyfikowany samolot otrzymał ostatecznie oznaczenie F-84F Thunderstreak (prototyp oznaczono początkowo jako YF-96, co implikowałoby zupełnie nowe oznakowanie wersji seryjnej). Na bazie F-84F powstała także wersja rozpoznawcza RF-84F Thunderflash.

F-84 był pierwszym amerykańskim samolotem myśliwskim zdolnym przenosić taktyczną broń atomową o mocy 8–60 kT.

W 1953 roku czechosłowacki MiG-15 (S-102) przechwycił amerykańskiego F-84E nad granicą z Niemcami i oddał w jego kierunku dwie salwy ostrzegawcze. Zrobił to jednak na tyle nieudolnie, że obie trafiły samolot, a po drugiej (już nad amerykańska strefą okupacyjną) Thunderjet zapalił się, a Amerykanin musiał katapultować się nad Bawarią.

Wersje[edytuj | edytuj kod]

  • XF-84 - 3 prototypy
  • YF-84A - 15 maszyn z produkcji przedseryjnej
  • F-84A - nie wyprodukowano (zamówienie opiewało na 99 maszyn)
  • F-84B - pierwsza wersja seryjna, wyprodukowano 226 sztuk
  • F-84C - wersja rozwojowa F-84B, wyprodukowano 191 sztuk
  • F-84D - wersja rozwojowa F-84C, dłuższy kadłub, nowe skrzydła, wyprodukowano 154 sztuki
  • F-84E - wersja rozwojowa F-84D, wyprodukowano 843 sztuk
  • YF-96A - wersja przedseryjna F-84F, przebudowana później do celów eksperymentalnych i oznaczona YRF-84F. 1 egzemplarz (Seriennummer 49-2430)
  • F-84F - (YF-96) wersja rozwojowa na bazie F-84E z silnikiem Wright J65, skośne powierzchnie nośne, znana jako "Thunderstreak", wyprodukowano 2711 sztuk
  • RF-84F - samolot rozpoznawczy na bazie F-84F, znany jako "Thunderflash", wyprodukowano 715 sztuk
  • F-84G - wersja rozwojowa F-84E, zdolna do tankowania w powietrzu, wyprodukowano 3025 sztuk. F-84G używała formacja akrobatyczna Turkish Stars do swoich pokazów.
  • ’’XF-84H’’ - 2 egzemplarze eksperymentalne do prób z silnikami turbośmigłowymi, ze względu na wytwarzany hałas zwane "Thunderscreech"

Użytkownicy[edytuj | edytuj kod]

F-84G był użytkowany w wielu państwach, głównie NATO, samoloty były przekazywane przez USA w ramach Military Assistance Program (MAP) lub Mutual Defence Aid Program (MDAP).

 Belgia
 Dania
 Francja
 Królestwo Grecji
 Holandia
 Persja
 Jugosławia
  • Jugoslavensko ratno zrakoplovstvo (Ex-US: 136× F-84G od 1953, holenderskie: 33 F-84G od 1957, greckie: 60 F-84G od 1959)
 Norwegia
 Portugalia
 Tajlandia
 Tajwan
 Stany Zjednoczone
 Turcja
 Włochy

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]