Reranie

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania

Reranie (rotacyzm) – nieprawidłowa (tj. niezgodna z regułami ortofonii) wymowa głoski R, prawidłowo wymawianej w języku polskim jako [ɾ] lub [r]. Wyróżnia się rotacyzm:

  • rotacyzm właściwy – zniekształcanie /r/, czyli wymowa głoski nie występującej w języku polskim
    • wargowy (labialny) – drżą obie wargi (dwuwargowy – bilabialny) lub dolna warga przy górnych siekaczach czy górna warga przy dolnych siekaczach (wargowo-zębowy);
    • międzyzębowy (interdentalny) – drży język wsunięty między zęby;
    • boczny (lateralny) – powietrze przeciska się między górnym dziąsłem a boczną krawędzią języka;
    • policzkowy (boczny) – drżą policzki, rzadki;
    • języczkowy (uwularny) – drży mały języczek (uvula), najczęstszy, głoska [ʀ] normalna w języku niemieckim i francuskim, spotykana w Polsce na Pomorzu i w Poznańskiem;
    • podniebienny (welarny) – tylna część języka zbliża się do podniebienia miękkiego, tworząc głoskę [ɣ] lub [ɰ];
    • gardłowy – dźwięk powstaje między tylną ścianą gardła a obsadą języka – powstaje głoska [ʕ], występująca np. w językach semickich;
    • nosowy – nosowa realizacja głoski r, często łączy się z nosową wymową innych głosek
    • krtaniowy – krtaniowe realizacja głoski r
    • językowo-wargowy – r jest wymawiane jako głoska językowo-wargowa
    • językowo-boczny – r jest wymawiany jako głoska boczna, często jednouderzeniowa
  • pararotacyzm – wymowa w miejsce r innej polskiej głoski, np. [l] – lambdacyzm, [j], [d], [v], [w];
  • mogirotacyzm – całkowite opuszczanie r.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  1. Korekcja nieprawidłowej artykulacji głoski "R"
  2. Odmiany rotacyzmu

Star of life.svg Zapoznaj się z zastrzeżeniami dotyczącymi pojęć medycznych i pokrewnych w Wikipedii.