Ropuchowate
Ropuchowate, ropuchy właściwe (Bufonidae) – rodzina płazów bezogonowych (Anura).
Są to zwierzęta o różnej wielkości ciała (do 25 cm). Charakterystycznymi cechami budowy ich ciała są: krępa, zwarta sylwetka, rozszerzona w odcinku tułowiowym, i krótkie kończyny tylne. W szczęce górnej i żuchwie brak zębów. W szkielecie brak żeber. Na skórze występują modzele. Język wąski, duży, nieprzyrośnięty z tyłu. Mają ucho środkowe i błony bębenkowe. Samce ropuch mają tzw. narządy Biddera. Ropuchy są mięsożerne.
W skórze ropuch występują gruczoły jadowe, będące biernym i jedynym właściwie ich sposobem obrony przed drapieżnikami, ropuchy bowiem to zwierzęta powolne i ociężałe, nie potrafią uciec drapieżnikom. Dzięki tym gruczołom jadowym można odróżnić je od żab. Szczególnie duże skupisko tych gruczołów występuje na głowie, nad oczami, tworząc tzw. gruczoły przyuszne.
Spis treści |
Rodzaje [edytuj]
Ropuchy to zwierzęta kosmopolityczne, jednak największa ich liczba żyje w krajach o ciepłym lub umiarkowanym klimacie. Do rodziny tej należy kilkaset gatunków klasyfikowanych w ponad 30 rodzajach[2]:
| Rodzaj | Liczba gatunków (w tym żyjących obecnie) |
Uwagi |
|---|---|---|
| Adenomus Cope, 1861 | 3 (2) | endemit Sri Lanki |
| Altiphrynoides Dubois, 1987 | 2 | end. Etiopii |
| Amietophrynus Frost et al., 2006 | 38 | |
| Andinophryne Hoogmoed, 1985 | 3 | |
| Ansonia Stoliczka, 1870 | 25 | |
| Atelopus Duméril & Bibron, 1841 | 82 | |
| Bufo Laurenti, 1768 | 150 | |
| Bufoides meghalayanus Pillai & Yazdani, 1973 | 1: B. meghalayanus | |
| Capensibufo Grandison, 1980 | 2 | |
| Churamiti Channing & Stanley, 2002 | 1: Ch. maridadi | |
| Crepidophryne Cope, 1889 | 3 | |
| Dendrophryniscus Jiménez de la Espada, 1871 | 7 | |
| Didynamipus Andersson, 1903 | 1: D. sjostedti | |
| Duttaphrynus Frost et al., 2006 | 6 | |
| Epidalea Cope, 1864 | 1: ropucha paskówka | |
| Frostius Cannatella, 1986 | 2 | |
| Ingerophrynus Frost et al., 2006 | 11 | |
| Laurentophryne Tihen, 1960 | 1: L. parkeri | |
| Leptophryne Fitzinger, 1843 | 2 | |
| Melanophryniscus Gallardo, 1961 | 20 | |
| Mertensophryne Tihen, 1960 | 20 | |
| Metaphryniscus Señaris, Ayarzagüena & Gorzula, 1994 | 1: M. sosai | |
| Nectophryne Buchholz & Peters, 1875Toads | 2 | |
| Nectophrynoides Noble, 1926 | 13 | |
| Nimbaphrynoides Dubois, 1987 | 2 | |
| Oreophrynella Boulenger, 1895 | 8 | |
| Osornophryne Ruiz-Carranza & Hernández-Camacho, 1976 | 6 | |
| Parapelophryne Fei, Ye & Jiang, 2003 | 1: P. scalpta | |
| Pedostibes Günther, 1876 | 6 | |
| Pelophryne Barbour, 1938 | 9 | |
| Pseudobufo Tschudi, 1838 | 1: P. subasper | |
| Rhinella Fitzinger, 1826 | 72 | |
| Schismaderma Smith, 1849 | 1: ropucha czerwona | |
| Truebella Graybeal & Cannatella, 1995 | 2 | end. Peru |
| Werneria Poche, 1903 | 6 | |
| Wolterstorffina Mertens, 1939 | 3 |
W Polsce przedstawicielami tej rodziny są tylko trzy gatunki:
- ropucha szara (Bufo bufo)
- ropucha zielona (Pseudepidalea viridis)
- ropucha paskówka (Epidalea calamita)
Systematyka [edytuj]
Poniższy kladogram za Van Bocxlaer et al[3], zmodyfikowany przedstawia pokrewieństwo rodziny z innymi taksonami płazów.
|
|
|||||||||||||||||||||||||
|
|||||||||||||||||||||||||
|
Ropuchowate |
|||||||||||||||||||||||||
Poniższy kladogram za Van Bocxlaer et al,[3] zmodyfikowany i uproszczony (pominięto pokrewieństwa pomiędzy gatunkami w obrębie rodzajów) prezentuje poglądy autora na pokrewieństwo pomiędzy kladami ropuchowatych.
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Ochrona [edytuj]
Ropuchy występujące w Polsce objęte są ścisłą ochroną.
Przypisy
- ↑ Bufonidae w: Integrated Taxonomic Information System (ang.)
- ↑ Darrel Frost and The American Museum of Natural History: Bufonidae (ang.). Amphibian Species of the World 5.2, an Online Reference. [dostęp 4 lutego 2009].
- ↑ 3,0 3,1 Ines Van Bocxlaer, SD Biju. Toad radiation reveals into-India dispersal as a source of endemism in the Western Ghats-Sri Lanka biodiversity hotspot. „BMC Evolutionary Biology”. 9. s. 131. doi:10.1186/1471-2148-9-131 (ang.).
Bibliografia [edytuj]
- Włodzimierz Juszczyk: Płazy i gady krajowe. Warszawa: PWN, 1974.
