Rumia

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, szukaj
Rumia
Herb Flaga
Herb Rumi Flaga Rumi
Państwo  Polska
Województwo pomorskie
Powiat wejherowski
Gmina gmina miejska
Aglomeracja gdańska
Prawa miejskie 1954
Burmistrz Elżbieta Jolanta Rogala-Kończak
Powierzchnia 30,09 km²
Ludność (31.12.2010)
• liczba
• gęstość
46 107 (wg GUS) ▲[1]
1508,2 os./km²
Strefa numeracyjna
 (+48) 58
Kod pocztowy 84-230 i 84-232
Tablice rejestracyjne GWE
Położenie na mapie Polski
Poland location map.svg
"Rumia"
Rumia
54°34′14″N 18°23′16″E / 54.57056, 18.38778Na mapach: 54°34′14″N 18°23′16″E / 54.57056, 18.38778
TERC
(TERYT)		 2215021
SIMC 0934694
Urząd miejski
ul. Sobieskiego 7
84-230 Rumia
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Wikisłownik Hasło Rumia w Wikisłowniku
Strona internetowa
Rondo Unii Europejskiej
Góra Markowca
ulica Pomorska

Rumia (kaszb. Rëmiô, niem. Rahmel) – miasto i gmina w województwie pomorskim, w powiecie wejherowskim nad Zagórską Strugą. Z miastami Wejherowem i Redą tworzy zespół trzech miast zwany Małym Trójmiastem Kaszubskim. W latach 1975-1998 miasto administracyjnie należało do województwa gdańskiego.

Według danych z 31 grudnia 2010 miasto miało 46 107 mieszkańców[1] Jest największym miastem niebędącym siedzibą powiatu w Polsce.

Spis treści

[edytuj] Struktura powierzchni

Według danych z 2002[2] Rumia ma obszar 32,86 km², w tym:

  • użytki rolne: 26%
  • użytki leśne: 44%

Miasto stanowi 2,35% powierzchni powiatu.

Sąsiednie gminy: miasto Gdynia, gmina Kosakowo, gmina Puck, miasto Reda, gmina Wejherowo, miasto Wejherowo

[edytuj] Historia

  • VI-IV wiek p.n.e. – osada (wykopaliska) pochodząca z wczesnej epoki żelaza
  • 1215 – pierwsza wzmianka. Dokument, w którym książę pomorski Świętopełk nadaje tutejsze ziemie opactwu cystersów z Oliwy Pozostaje w ich posiadaniu do 1772
  • 1870 – doprowadzenie kolei
  • 10 lutego 1920 – wkroczenie Wojska Polskiego
  • 1939 – w walkach obronnych ginie 2 tys. żołnierzy polskich
  • 1939-1945 – niemiecka okupacja Rumi
  • 13-27 marca 1945 – niemiecka obrona góry Markowca
  • 1945 – w walkach wyzwoleńczych ginie 4,5 tys. żołnierzy polskich i radzieckich
  • 1954 – prawa miejskie – powstało z połączenia wsi: Rumia, Zagórze, Biała Rzeka, Szmelta i Janowo
  • 1 stycznia 2001 – przyłączenie do miasta wsi Kazimierz z gminy Kosakowo[3] (decyzja cofnięta kilka miesięcy później)
  • 2004 – obchody pięćdziesięciolecia Rumi

[edytuj] Epizod lotniczy

Początkowo Rumia stanowiła zaplecze dla samolotów Morskiego Dywizjonu Lotniczego w Pucku. Była to też pierwsza siedziba Aeroklubu Gdańskiego. W 1935 w Rumi, na przedłużeniu ul. Żwirki i Wigury uruchomiono cywilny port lotniczy dla Gdyni, sukcesywnie go rozbudowując. Po wybudowaniu budynku dworca w 1936 (o kubaturze około 12 000 m³), obsługiwano połączenia z Warszawą, w początkowym okresie przez Gdańsk, od 1939 z Kopenhagą i Wenecją. Utrzymywano też połączenie z Gdańskiem samolotami Fokker F-VII/1M. Przed wybuchem wojny lotnisko dysponowało dwoma drogami startowymi o nawierzchni darniowej (o dług. około 1300 m każda) oraz dwoma hangarami konstrukcji łukowej (o wymiarach 40x50,6 m). Lotniskiem zapasowym było lądowisko w majątku Nowe Obłuże, inne źródła określają to same miejsce Babim Dołem (obecnie Gdynia-Babie Doły lub Gdynia-Oksywie.). Na lotnisku montowano też sprowadzane z USA dla PLL LOT samoloty typu Lockheed L-10A Electra oraz L-14H Super Electra, również dla jugosłowiańskich linii lotniczych Aeroput i rumuńskich Lares. W czasie okupacji niemieckiej tę działalność kontynuowano produkując i montując w Rumi-Zagórzu (po 1945 na terenie zajmowanym przez Rumskie Zakłady Garbarskie, obecnie tereny Galerii Rumia) i Gdyni dla niemieckiej Luftwaffe myśliwce typu Focke-Wulf Fw 190, bombowce Heinkel He 111 oraz Junkers Ju 288. Na lotnisku stacjonowała też Szkoła Strzelców Pokładowych (Bordschützenschule) Luftwaffe. W marcu 1945 w wyniku niemieckich działań minerskich lotnisko zostało zniszczone i uległo tym samym likwidacji. Na jego miejscu powstało osiedle domów jednorodzinnych.

[edytuj] Dzielnice Rumi

[edytuj] Osiedla

  • Osiedle Rajskie w Starej Rumi
  • Osiedle Rumia Park w Białej Rzece
  • Osiedle "Kolejowe" w Janowie wybudowane w 1934 przez Towarzystwo Budowy i Eksploatacji Mieszkań Pracowników Kolejowych dla urzędników PKP. Złożone było z 34 bliźniaków położonych przy ul. Kolejowej, ul.Obrońców Westerplatte oraz ul. Dokerów. Osiedle prężnie rozbudowywało się również w czasie okupacji.
  • Osiedle Podgórne na Zagórzu
  • Osiedle Królewskie
  • Osiedle "Osada Kazimierza" w Starej Rumi
  • Osiedle "Morelowe" w Starej Rumi
  • Osiedle "Żeglarzy" w Janowie
Ruiny kościoła Świętego Krzyża

[edytuj] Zabytki

Zabytkami prawnie chronionymi są:[4]

  • cmentarz rzym.-kat. (nieczynny), ul. Kościelna 19, 1538 / 2 poł. XIX,
  • Ruiny kościoła Świętego Krzyża.

[edytuj] Gospodarka

Rok Liczba ludności
2007
44 796
2008
45 095
2009
45 679
2010
46 107

Według danych z 2005[2] dochód gminy na mieszkańca wynosił 1658,25 zł.

Struktura demograficzna mieszkańców Rumi wg danych z 31 grudnia 2007:

Opis Ogółem Kobiety Mężczyźni
jednostka osób  % osób  % osób  %
populacja 44 796 100 22 966 51,27 21 830 48,73
wiek przedprodukcyjny (0–17 lat) 9061 20,23 4356 9,72 4705 10,5
wiek produkcyjny (18–65 lat) 29 934 66,82 14 773 32,98 15 161 33,84
wiek poprodukcyjny (powyżej 65 lat) 5801 12,95 3837 8,57 1964 4,38

[edytuj] Ważniejsze zakłady przemysłowe

  • Fabryka Kotłów "FAKO" S.A w Janowie
  • Fabryka Urządzeń Okrętowych "Rumia" w Zagórzu (wchodzi w skład grupy Stoczni Remontowej w Gdańsku)
  • Fabryka Mebli Tapicerowanych "Meblomak" w Janowie
  • Fabryka Nici "Amanda" w Janowie
  • Grupa Kapitałowa "Rubo" produkcja i serwis rusztowań, w Janowie

[edytuj] Ważniejsze zakłady spożywcze i handlowe

  • Zakłady Mięsne "Kummer" w Rumi
  • Palarnia Kawy "Darboven Poland" w Janowie
  • Zakład przetwórstwa rybnego "Proryb" w Białej Rzece
  • Centra Handlowe "Port Rumia" w Białej Rzece, niedaleko granicy z Redą i "Galeria Rumia" na Zagórzu
  • Restauracje sieciowe McDonald's i KFC

[edytuj] Komunikacja

Komunikacja miejska obsługiwana przez MZK Wejherowo (jedna linia) i ZKM Gdynia (3 linie pośpieszne, 7 zwykłych i jedna nocna), zapewnia połączenia wewnątrz miasta i do miejscowości ościennych. Transport wewnątrz aglomeracji zapewnia SKM w Trójmieście z kursami co 7 minut w godzinach szczytu. W mieście znajduje się stacja kolejowa Rumia oraz przystanek SKM Rumia Janowo.

Komunikacja drogowa to przede wszystkim droga krajowa nr 6 (ciąg ulic Morska-Sobieskiego-Grunwaldzka-Gdańska). W odległości 30 km znajduje się Port lotniczy Gdańsk-Rębiechowo z połączeniami do większości państw europejskich; planowany jest również Port lotniczy Gdynia-Kosakowo, zlokalizowany na dawnym lotnisku wojskowym w sąsiedniej gminie.

Połączenia promowe ze Skandynawią są realizowane codziennie z położonego 5 km od miasta Gdyńskiego Terminalu Promowego.

[edytuj] Media

[edytuj] Oświata

Szkoły podstawowe:

  • Szkoła Podstawowa nr 1 im.Józefa Wybickiego
  • Szkoła Podstawowa nr 6 im. Aleksandra Majkowskiego
  • Szkoła Podstawowa nr 9 im. Kapitana żeglugi wielkiej Karola Olgierda Borchardta
  • Szkoła Podstawowa nr 10
  • Podstawowa Ekologiczna Szkoła Społeczna
  • Publiczna Szkoła Podstawowa Sióstr Salezjanek im. Świętej Rodziny w Rumi

Gimnazja:

  • Gimnazjum nr 1 im. ks. Stanisława Ormińskiego w Rumi
  • Gimnazjum nr 2 im. Janusza Korczaka
  • Gimnazjum nr 4 im. Karola Wojtyły
  • Salezjańskie Gimnazjum w Rumi
  • Ekologiczne Gimnazjum Społeczne

Szkoły średnie:

  • II Liceum Ogólnokształcące im. Józefa Teodora Konrada Korzeniowskiego
  • Salezjańskie Liceum Ogólnokształcące
  • Zespół Szkół Ponadgimnazjalnych Nr 1
    • I Liceum Ogólnokształcące im. Książąt Pomorskich
    • Liceum Ogólnokształcące dla Dorosłych
  • Zespół Szkół Ponadgimnazjalnych Nr 2 im. Hipolita Roszczynialskiego
    • Liceum Profilowane
    • Zasadnicza Szkoła Zawodowa

[edytuj] Sport

  • EC Wybrzeże TPS Rumia – siatkówka kobiet
  • "Siódemka" Rumia – Bieg na Orientację BnO
  • Rugby Club Arka Rumia
  • Orkan Rumia – piłka nożna mężczyzn
  • OKS Janowo – piłka nożna mężczyzn
  • R.F.T.R. (Rumski Freeridowy Team rowerowy) klub kolarstwa ekstremalnego

[edytuj] Kościoły i związki wyznaniowe

[edytuj] Kościół rzymskokatolicki

Kościół pod wezwaniem Św. Józefa i Św. Judy Tadeusza na Zagórzu w 2009 roku.

[edytuj] Parafie

Na terenie miasta jest 5 parafii, które wchodzą w skład dekanatu Reda:

[edytuj] Domy zakonne

  • Dom zakonny Sióstr Zmartwychwstania Pańskiego
  • Domy zakonne Towarzystwa Salezjańskiego (Salezjanie)
  • Domy zakonne Córek Maryi Wspomożycielki (Salezjanki)

[edytuj] Wspólnoty Chrześcijańskie

  • Wspólnota Chrześcijańska Kappara
  • Wspólnota katolicka nowa ewangelia
  • Wspólnota JORDAN filia Gdyńska

[edytuj] Buddyzm

[edytuj] Świadkowie Jehowy

[edytuj] Administracja

Rumia jest gminą miejską. W tutejszej radzie miasta zasiada 21 radnych. Miasto jest członkiem następujących organizacji: Związek Miast Polskich, Komunalny Związek Gmin "Dolina Redy i Chylonki", Metropolitalny Związek Komunikacyjny Zatoki Gdańskiej oraz Stowarzyszenie Turystyczne "Ziemia Wejherowska".

[edytuj] Zarządzający Rumią

[edytuj] Honorowi obywatele miasta

[edytuj] Imię "Rumia" nosiły lub noszą

  • Drobnicowiec Polskich Linii Oceanicznych typu B-53/34 zbudowany w 1956 w Stoczni im.Komuny Paryskiej, w Gdyni.
  • Jacht szkolny Marynarki Wojennej RP typu Delphia 40 zbudowany w 2008 w Olecku.

[edytuj] Rumianie

Information icon.svg Z tym tematem związana jest kategoria: Ludzie związani z Rumią.

[edytuj] Współpraca

[edytuj] Miasta siostrzane (zaprzyjaźnione)

[edytuj] Miasta stowarzyszone

[edytuj] Zobacz też

Przypisy

  1. ↑ 1,0 1,1 Ludność. Stan i struktura w przekroju terytorialnym (Stan w dniu 31 XII 2010 r.)
  2. ↑ 2,0 2,1 Portal Regionalny i Samorządowy REGIOset (pol.). regioset.pl. [dostęp 2010-09-14].
  3. ↑ Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 20 grudnia 2000 r. (Dz. U. z 2000 r. Nr 117, poz. 1230)
  4. ↑ Rejestr Zabytków KOBiDZ (dostęp: 04-01-2009)
  5. ↑ Moja-Rumia.pl Portal społeczności miasta Rumia. [dostęp 2012-01-10].
  6. ↑ Rumia.mtk.pl Niezależna witryna miejska. ostatni wpis 2005-01-04. [dostęp 2012-01-10].
  7. ↑ http://rumia.naszemiasto.pl/

[edytuj] Bibliografia

  • Haszczyński Jerzy, Adamowicz Piotr: W poszukiwaniu Heimatu szefowej wypędzonych, Rzeczpospolita z 9 czerwca 2000, [1]
  • Hinc, Ryszard: Port lotniczy w Rumi, Gazeta Rumska nr 6/07 (16) z 13 września 2007, [2]
  • Mikulski, Mieczysław: Port Lotniczy Gdynia-Rumia, [w:] Polski transport lotniczy 1918-1978, WKiŁ Warszawa 1980, s. 109
  • Sadłowski, Andrzej: Rumskie lotnisko

[edytuj] Linki zewnętrzne

Wikisłownik
Zobacz hasło Rumia w Wikisłowniku
p • d • e
Miasta województwa pomorskiego
Miasta powiatowe POL województwo pomorskie COA.svg
Miasta gminne
Brusy • Czarna Woda • Czarne • Czersk • Debrzno • Dzierzgoń • Gniew • Hel • Jastarnia • Kępice • Krynica Morska • Łeba • Miastko • Nowy Staw • Pelplin • Prabuty • Reda • Rumia • Skarszewy • Skórcz • Władysławowo • Ustka • Żukowo
p • d • e
Powiat wejherowski
Miasta
Reda • Rumia • Wejherowo
 POL powiat wejherowski COA.svg
Gminy miejskie
Reda • Rumia • Wejherowo
Gminy wiejskie
Źródło „http://pl.wikipedia.org/w/index.php?title=Rumia&oldid=29671799”
Osobiste
Przestrzenie nazw
Warianty
Działania
Nawigacja
Dla czytelników
Dla wikipedystów
Drukuj lub eksportuj
Narzędzia
W innych językach