Rycerka Górna

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Rycerka Górna
Chata w Rycerce Górnej
Chata w Rycerce Górnej
Państwo  Polska
Województwo śląskie
Powiat żywiecki
Gmina Rajcza
Wysokość 600-650 m n.p.m.
Liczba ludności (2008) 1602
Strefa numeracyjna (+48) 33
Kod pocztowy 34-385
Tablice rejestracyjne SZY
SIMC 0066430
Położenie na mapie województwa śląskiego
Mapa lokalizacyjna województwa śląskiego
Rycerka Górna
Rycerka Górna
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Rycerka Górna
Rycerka Górna
Ziemia 49°26′31″N 19°00′53″E/49,441944 19,014722Na mapach: 49°26′31″N 19°00′53″E/49,441944 19,014722
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Rycerka Górnawieś w Polsce położona w województwie śląskim, w powiecie żywieckim, w gminie Rajcza. W latach 1975-1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa bielskiego.

Położenie[edytuj | edytuj kod]

Znajduje się w Beskidzie Żywieckim (Grupa Wielkiej Raczy). Zabudowania i pola miejscowości zajmują dolinę Rycerskiego Potoku i jego dopływów – potoków Radecki i Plaskórówka. Miejscowość leży przy granicy ze Słowacją[1].

Historia[edytuj | edytuj kod]

Założona na początku XVII wieku pod nazwą Radeczka, pierwsza wzmianka w 1628. Miejscowość liczyła wówczas 19 „zarębników”. Było to osadnictwo wołoskie, oparte na cyrhleniu – wypalaniu lasu pod pasterstwo. Teren działalności zbójników w XVII i XVIII wieku. Procederowi sprzyjało położenie na szlaku handlowym wiodącym na Słowację i do Austrii. Na terenie Rycerki działał m.in. Maciej Wakuła, po ujęciu wbity na pal, oraz Jerzy Proćpak. Po I rozbiorze Polski Rycerka Górna znalazła się w zaborze austriackim. W 1808 wieś nabył hrabia Ludwik Delaveaux, który zafascynowany miejscową kulturą ludową opisał ją w dziele „Górale bieskidowi zachodniego pasma Karpat”. Po przejściu wsi na własność Habsburgów rozwój przemysłu drzewnego (tartaki, wyrób sprzętu gospodarstwa domowego itp.). W połowie XIX wieku założono w miejscowości hutę szkła. W 1873 założono miejscowość Rycerka Górna-Kolonia, obecnie jest to najwyżej położona część wsi Rycerka Górna. Zasiedlili ją początkowo osadnicy z Austrii. Szkołę w miejscowości założono przed 1868 (dokładna data nie jest znana). W 1908 wzniesiono kaplicę. Od 1918 w niepodległej II RP. W tym okresie oddano do użytku dwa schroniska: na Wielkiej Raczy i na Przegibku. Miały być polską konkurencją dla schronisk Beskidenverein, m.in. schroniska na Lipowskiej, oddanego do użytku w 1931. We wrześniu 1939 region żywiecki wraz z Rycerką Górną włączono do III Rzeszy. Okupant prowadził akcję wysiedlania miejscowej ludności i zastępowania jej osadnikami z Niemiec. Akcja nosiła nazwę Aktion Saybusch (Akcja Żywiec). Teren działania polskiej partyzantki w okresie okupacji niemieckiej, a po 1945 także podziemia antykomunistycznego. W 1950 podniesiono kaplicę do rangi kościoła parafialnego (parafia NMP Nieustającej Pomocy). W 1955 oddano do użytku nowy gmach szkoły podstawowej.

Czasy współczesne[edytuj | edytuj kod]

Miejscowość liczy 1500 mieszkańców. Składa się z 61 rozproszonych części, rozsianych u podnóży i na zboczach gór jak np. Praszywka czy Bendoszka oraz przełęczy jak np. Przegibek i innych. Miejscowość turystyczna – 10 szlaków pieszych, 3 wyciągi narciarskie.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]