Rzecznik Praw Dziecka

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Polska
Godło RP
Ten artykuł jest częścią serii:
Ustrój i polityka
Polski
Portal Portal Polska

Rzecznik Praw Dziecka (RPD) – konstytucyjny jednoosobowy organ władzy państwowej ustanowiony artykułem 72 ust. 4 Konstytucji RP z 1997 roku, po raz pierwszy powołany w 2000 roku.

Rzecznik stoi na straży praw dziecka określonych w Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, Konwencji o prawach dziecka i innych przepisach prawa, z poszanowaniem odpowiedzialności, praw i obowiązków rodziców. Kieruje się dobrem dziecka oraz bierze pod uwagę, że naturalnym środowiskiem jego rozwoju jest rodzina.

Biuro Rzecznika Praw Dziecka znajduje się na ul. Przemysłowej 30/32 w Warszawie.

Kompetencje, kadencja i działalność RPD[edytuj | edytuj kod]

Kompetencje i pozycję ustrojową Rzecznika Praw Dziecka reguluje ustawa z dnia 6 stycznia 2000 r. o Rzeczniku Praw Dziecka[1], ogłoszona 31 stycznia 2000 i obowiązująca z mocą wsteczną od 1 stycznia 2000 r.

Obowiązek uchwalenia ustawy powołującej urząd do istnienia przewiduje art. 72 ust. 4 w związku z art. 236 ust. 1 Konstytucji RP.

Rzecznik powoływany jest uchwałą Sejmu, która podlega zatwierdzeniu przez Senat. Kandydata może zgłosić Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej, Marszałek Senatu Rzeczypospolitej Polskiej, co najmniej 35 posłów lub co najmniej 15 senatorów. Kadencja trwa 5 lat. Rzecznik obejmuje urząd w dniu złożenia ślubowania przed Sejmem, a kadencja wygasa w razie jego śmierci lub odwołania w wypadkach przewidzianych w ustawie. Ta sama osoba nie może być Rzecznikiem dłużej niż przez dwie kolejne kadencje.

Zgodnie z art. 12. ust 1 ustawy Rzecznik przedstawia Sejmowi i Senatowi, corocznie, nie później niż do dnia 31 marca, informację o swojej działalności i uwagi o stanie przestrzegania praw dziecka. Dostępny w formie druków: sejmowego i senackiego materiał (identyczny dla obu izb) jest podstawowym dokumentem zawierającym informacje o działalności RPD w danym roku kalendarzowym.

W 2013 do Biura Rzecznika Praw Dziecka wpłynęło 49 580 spraw, z czego najwięcej (24 698) dotyczyło prawa do wychowywania w rodzinie[2].

Struktura urzędu[edytuj | edytuj kod]

Rzecznika powołuje Sejm, za zgodą Senatu, na wniosek Marszałka Sejmu, Marszałka Senatu, grupy co najmniej 35 posłów lub co najmniej 15 senatorów[3].

Statutowymi jednostkami organizacyjnymi Biura Rzecznika Praw Dziecka są:

  1. Gabinet Rzecznika Praw Dziecka. Podstawowym jego zadaniem jest merytoryczne i organizacyjne wspieranie zadań realizowanych przez Rzecznika.
  2. Zespół Spraw Rodzinnych i Nieletnich.
  3. Zespół Spraw Społecznych i Prawa Administracyjnego.
  4. Zespół Edukacji i Wychowania.
  5. Zespół Spraw Międzynarodowych i Konstytucyjnych.
  6. Zespół Dziecięcego Telefonu Zaufania i Przyjęć Interesantów.
  7. Zespół Administracyjny

Pracą Biura kieruje Dyrektor Biura powoływany i odwoływany przez Rzecznika Praw Dziecka.

Rzecznicy Praw Dziecka[edytuj | edytuj kod]

  • urząd nieobsadzony od 1 stycznia 2000 (de facto od 31 stycznia 2000) do 8 czerwca 2000[4]
  • I kadencja: Marek Piechowiak od 8 czerwca 2000 do 12 października 2000
  • II kadencja: Paweł Jaros od 16 lutego 2001 do 7 kwietnia 2006
  • III kadencja: Ewa Sowińska od 7 kwietnia 2006 do 30 czerwca 2008
  • urząd nieobsadzony od 1 lipca 2008 do 25 lipca 2008
  • IV kadencja: Marek Michalak od 25 lipca 2008 do 25 lipca 2013, do 27 sierpnia 2013
  • V kadencja: Marek Michalak od 27 sierpnia 2013 do 27 sierpnia 2018

Budżet, zatrudnienie i wynagrodzenia[edytuj | edytuj kod]

Wydatki i dochody Rzecznika Praw Dziecka są realizowane w części 14 budżetu państwa.

W 2013 wydatki RPD wyniosły 10,2 mln zł[5]. Przeciętne zatrudnienie w Biurze Rzecznika Praw Dziecka w przeliczeniu na pełne etaty wyniosło 61 osób, a średnie miesięczne wynagrodzenie brutto 5348 zł[6].

W ustawie budżetowej na 2014 wydatki Rzecznika Praw Dziecka zaplanowano w wysokości 10,3 mln[7].

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Dz. U. z 2000 r. Nr 6, poz. 69, z późn. zm.
  2. Informacja Rzecznika Praw Dziecka za rok 2013 wraz z uwagami o przestrzeganiu praw dziecka. W: Rzecznik Praw Dziecka [on-line]. Sejm Rzeczypospolitej Polskiej (druk sejmowy 2300), 31 marca 2014. [dostęp 2014-09-24]. s. 225–226.
  3. Art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 6 stycznia 2000 r. o Rzeczniku Praw Dziecka
  4. 31 stycznia 2008 ogłoszono w Dzienniku Ustaw ustawę powołującą urząd z mocą wsteczną od 1 stycznia 2000
  5. Sprawozdanie z wykonania budżetu państwa za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2013 r. (Druk nr 2445). Tom I. sejm.gov.pl, 30 maja 2014. [dostęp 2014-08-20]. s. 2/10.
  6. Informacja o wynikach kontroli wykonania budżetu państwa w 2013 r. w części 14 Rzecznik Praw Dziecka. W: Najwyższa Izba Kontroli [on-line]. nik.gov.pl, maj 2014. [dostęp 2014-08-20]. s. 17.
  7. Ustawa budżetowa na rok 2014 z dnia 24 stycznia 2014 r.. W: Dz. U. poz. 162 [on-line]. isap.sejm.gov.pl, 3 lutego 2014. [dostęp 2014-08-20]. s. 36.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]