Sęp długodzioby

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Sęp długodzioby
Gyps tenuirostris
(G. R. Gray), 1844[1][2][3]
Sęp długodzioby
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada ptaki
Podgromada Neornithes
Infragromada neognatyczne
Rząd szponiaste
Rodzina jastrzębiowate
Podrodzina jastrzebie
Plemię Gypini
Rodzaj Gyps
Gatunek sęp długodzioby
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[4]
Status iucn3.1 CR pl.svg
Zasięg występowania
Mapa występowania
Systematyka Systematyka w Wikispecies
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Sęp długodzioby (Gyps tenuirostris) – gatunek dużego ptaka z rodziny jastrzębiowatych (Accipitridae).

Przez pewien czas uważany był za podgatunek spokrewnionego z nim sępa indyjskiego (Gyps indicus) lecz niedawno został wydzielony do osobnego gatunku, między innymi z uwagi na fakt, że zasięgi populacji obu gatunków się nie pokrywają. Sęp indyjski występuje wyłącznie na południe od Gangesu i gniazduje na stromych zboczach podczas, gdy sęp długodzioby występuje wzdłuż podnóża Himalajów oraz w Azji Południowo-Wschodniej i gniazduje na drzewach.

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Wygląd zewnętrzny[edytuj | edytuj kod]

Ubarwienie spodu tułowia i tylnej części skrzydeł jest brązowo-beżowe, lotki ciemnoszare, dolna część grzbietu jest blado-beżowa, a kryza beżowa. Dolne partie ud białawe. Szyja długa, smukła, naga i ciemna. Głowa czarna, kanciasta z ciemnym dziobem zwężającym się w części środkowej. Ucho wyraźnie widoczne i odsłonięte[5].

  • Długość - 90 cm.
  • Rozpiętość skrzydeł - 240 cm.

Pożywienie[edytuj | edytuj kod]

Padłe zwierzęta.

Środowisko i występowanie[edytuj | edytuj kod]

Sęp długodzioby występuje w Indiach od Niziny Hindustańskiej na północy, na zachodzie po stan Himachal Pradesh na południe potencjalnie aż po stan Orisa i na wschodzie po stan Asam[6]. Występuje także w północnym i środkowym Bangladeszu, południowym Nepalu, Mjanmie i Kambodży[6].

Status[edytuj | edytuj kod]

Liczebność gatunku znacząco zmniejszyła się w ciągu ostatnich lat. Dzikie populacje pozostały w rejonach od północnych i wschodnich Indii przez Nepal i Bangladesz, z małą populacją w Mjanmie. Jedyna kolonia lęgowa w Azji Południowo-Wschodniej notowana jest w prowincji Stoeng Treng w Kambodży. Kolonia ta liczy wg szacunków 50-100 osobników. Przetrwanie tych sępów w Kambodży może być częściowo spowodowany brakiem stosowania tam diklofenaku, który jest dla tych ptaków trujący[7].

Ochrona[edytuj | edytuj kod]

Sęp długodzioby jest gatunkiem chronionym wpisanym do załącznika II listy CITES, z uwagi na zmniejszającą się szybko liczbę jego osobników. Spadek populacji jest spowodowane w dużej mierze przez stosowanie niesteroidowy lek przeciwzapalny (NLPZ) - diklofenaku u zwierząt gosopdarskich, szczególnie w Iniach. Lek ten jest trujący dla tych ptaków, powodując niewydolność nerek i jest zastępowany przez inny lek NLPZ - meloksykam, który nie jest szkodliwy dla sępów[8]. Sprzedaż detaliczna diklofenaku została zakazana przez prawo Indii, jednakże jest on nadal sprzedawany nielegalnie i podawany inwentarzowi[9].

Programy hodowli zamkniętych w Indiach mają na celu uchronić gatunek przed wymarciem i jest nadzieja, że sępy te będą mogły powrócić na łono natury, kiedy środowisko zostanie pozbawione trującego diklofenaku[9]. Połączone starania Królewskiego Towarzystwa Ochrony Ptaków (RSPB) i Zoological Society of London zaowocowały pierwszym w historii udanym rozrodzie w zamknięciu tych sępów w 2009[9]. Wykluły się dwa sępy długodziobe, które zostały poddane niezależnej opiece w stanach: Hariana na zachodzie i Bengal Zachodni na wschodzie Indii[7][8].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. G. R. Gray. „The Genera of Birds”. 1:6, 1844. 
  2. A. O. Hume. „Stray Feathers”. 7:326, 1878. 
  3. H. G. Deignan. he correct names of three Asiatic birds. „Ibis”. 88: 402–403, 1946. 
  4. Gyps tenuirostris. Czerwona Księga Gatunków Zagrożonych (IUCN Red List of Threatened Species) (ang.)
  5. Rasmussen, PC & JC Anderton (2005). Birds of South Asia: The Ripley Guide. Volume 2. Smithsonian Institution & Lynx Edicions. s. 90.
  6. 6,0 6,1 Rare Birds Yearbook 2008. England: MagDig Media Lmtd. 2007. pp. 124-125. ISBN 978-0-9552607-3-5.
  7. 7,0 7,1 "Indian vulture births are hailed Conservationists say they are delighted at the news that one of the world's most endangered birds has twice been successfully bred in India.". BBC News. August 6, 2009. http://news.bbc.co.uk/2/hi/south_asia/8187533.stm. Dostęp 09 lip 2009.
  8. 8,0 8,1 "Boost for endangered vultures after captive breeding success Two slender-billed vultures born in RSPB breeding programme in India as wild population heads towards extinction.". Guardian.co.uk.. Press Association (August 6, 2009). Dostęp 09 lip 2009.
  9. 9,0 9,1 9,2 Alleyne, Richard. "Endangered vulture could be saved thanks to help from RSPB.". Telegraph.co.uk. (August 6, 2009). Dostęp 09 lip 2009.