Sałata
| Sałata | |
|---|---|
 Morfologia (sałata jadowita)
|
|
| Systematyka[1] | |
| Domena | eukarionty |
| Królestwo | rośliny |
| Klad | rośliny naczyniowe |
| Klad | Euphyllophyta |
| Klad | rośliny nasienne |
| Klasa | okrytonasienne |
| Klad | astrowe |
| Rząd | astrowce |
| Rodzina | astrowate |
| Podrodzina | Cichorioideae |
| Rodzaj | sałata |
| Nazwa systematyczna | |
| Lactuca L. 1753 Sp. Pl. Pl. 795. 1753 |
|
 Zdjęcia i grafiki w Commons |
|
Sałata (Lactuca L.) – rodzaj roślin jednorocznych z rodziny astrowatych (Asteraceae). Należy do niego ok. 100 gatunków pochodzących z obszarów o umiarkowanym klimacie w Azji i Europie[2]. Gatunkiem typowym jest Lactuca sativa L.[3].
[edytuj] Systematyka
Lactucella Nazarova, Lactucopsis Vis. & Pančić, Lagedium Soják, Mulgedium Cass., Paraprenanthes C. C. Chang ex C. Shih, Phaenixopus Cass., Phaenopus DC., Pterocypsela C. Shih, Scariola F. W. Schmidt, Stenoseris C. Shih, Wiestia Sch. Bip.
- Pozycja systematyczna wg APweb (aktualizowany system system APG III z 2009)
Angiosperm Phylogeny Website adoptuje podział na podrodziny astrowatych (Asteraceae) opracowany przez Panero i Funka w 2002[5], z późniejszymi uzupełnieniami[6]. Zgodnie z tym ujęciem rodzaj OOO należy do plemienia Cichorieae Lam. & DC., podrodziny Cichorioideae (Juss.) Chev. W systemie APG III astrowate są jedną z kilkunastu rodzin rzędu astrowców (Asterales), wchodzącego w skład kladu astrowych w obrębie dwuliściennych właściwych[1].
- Pozycja w systemie Reveala (1993-1999)
Gromada okrytonasienne (Magnoliophyta Cronquist), podgromada Magnoliophytina Frohne & U. Jensen ex Reveal, klasa Rosopsida Batsch, podklasa astrowe (Asteridae Takht.), nadrząd astropodobne (Asteranae Takht.), rząd astrowce (Asterales Lindl), rodzina astrowate (Asteraceae Dumort.), podrodzina Lactucoideae (Cass.) Lindl. in Loud., plemię Lactuceae Cass., podplemię Lactucinae Cass. ex Dumort., rodzaj sałata (Lactuca L.)[7].
- Gatunki flory Polski[8]
- sałata jadowita (Lactuca virosa L.) – efemerofit
- sałata kompasowa (Lactuca serriola L., syn. L. serriola E. Torner) – antropofit zadomowiony
- sałata krakowska, (głąbik) (Lactuca cracoviensis Sawicz.) – gatunek uprawiany
- sałata siewna (Lactuca sativa L.) – gatunek uprawiany
- sałata solna, s. wierzbolistna (Lactuca saligna L.) – efemerofit
- sałata tatarska (Lactuca tatarica (L.) C. A. Mey.) – antropofit zadomowiony
- sałata trwała (Lactuca perennis L.) – efemerofit
- Inne gatunki (wybór)
- sałata ałtajska (Lactuca altaica Fisch.& C.A.Mey.)
- sałata indyjska (Lactuca indica L.)
- sałata wyniosła (Lactuca quercina L.)
- Lactuca biennis (Moench) Fernald
- Lactuca bracteata Hook.f.& Thomson ex C.B.Clarke
- Lactuca canadensis L.
- Lactuca capensis Thunb.
- Lactuca dissecta D.Don
- Lactuca dolichophylla Kitam.
- Lactuca dregeana DC.
- Lactuca graciliflora DC.
- Lactuca hirsuta Muhl.ex Nutt.
- Lactuca lessertiana (DC.) C.B.Clarke
- Lactuca livida Boiss.& Reut.
- Lactuca orientalis (Boiss.) Boiss.
- Lactuca raddeana Maxim.
- Lactuca scarioloides Boiss.
- Lactuca sibirica (L.) Benth.ex Maxim.
- Lactuca tenerrima Pourr.
- Lactuca undulata Ledeb.
- Lactuca viminea (L.) J.Presl & C.Presl
[edytuj] Zastosowanie
- Roślina uprawna: niektóre gatunki są uprawiane jako warzywo liściaste.
- Rośliny zielarskie: sałata jadowita, s. indyjska i s. kompasowa, które służą do otrzymywania lactucarium.
Przypisy
- ↑ 1,0 1,1 Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2010-04-15].
- ↑ Geoff Burnie i inni: Botanica. Rośliny ogrodowe. Könemann, 2005. ISBN 3-8331-1916-0.
- ↑ Index Nominum Genericorum. [dostęp 2009-02-05].
- ↑ Germplasm Resources Information Network (GRIN). [dostęp 2010-05-05].
- ↑ Panero J.L., Funk V.A.. Toward a phylogenetic subfamilial classification for the Compositae (Asteraceae). „Proceedings of the Biological Society of Washington”. 115 (4), s. 909–922, 2002. Biological Society of Washington.
- ↑ B. Baldwin, J. M. Bonifacino, T. Eriksson, V. A. Funk, C.A. Mannheimer, B. Nordenstam, N. Roque, I. Ventosa: Compositeae classification (ang.). Smithsonian National Museum of Natural History. [dostęp 2010-05-24].
- ↑ Crescent Bloom: Systematyka rodzaju Lactuca (ang.). The Compleat Botanica. [dostęp 2009-02-05].
- ↑ Zbigniew Mirek, Halina Piękoś-Mirkowa, Adam Zając, Maria Zając: Flowering plants and pteridophytes of Poland : a checklist. Krytyczna lista roślin naczyniowych Polski. Instytut Botaniki PAN im. Władysława Szafera w Krakowie, 2002. ISBN 83-85444-83-1.
