Sadziec

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Sadziec
Morfologia (sadziec konopiasty)
Morfologia (sadziec konopiasty)
Systematyka[1]
Domena eukarionty
Królestwo rośliny
Klad rośliny naczyniowe
Klad Euphyllophyta
Klad rośliny nasienne
Klasa okrytonasienne
Klad astrowe
Rząd astrowce
Rodzina astrowate
Podrodzina Asteroideae
Rodzaj sadziec
Nazwa systematyczna
Eupatorium L.
Sp. Pl. 836. 1753
"(comns)" Zdjęcia i grafiki w Commons
Sadziec purpurowy

Sadziec (Eupatorium L.) – rodzaj roślin należący do rodziny astrowatych. Zaliczano do niego około 40 gatunków roślin występujących głównie w Ameryce (kilka gatunków występuje jednak w Azji i Europie)[2]. Obecnie jednak wiele z tych gatunków przeniesione zostało do innych rodzajów[3]. Gatunkiem typowym jest Eupatorium cannabinum L.[4].

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Byliny i krzewinki o drobnych kwiatach zebranych w koszyczki, a te z kolei w wiechę[2]. Mają specyficzny skład chemiczny wydzieliny miodników, poza tym posiadają one zwykle liście naprzeciwległe, koszyczki dyskowate, kwiaty promieniste o barwie białej, różowej do fioletowej (nigdy żółtej).

Systematyka[edytuj | edytuj kod]

Homonimy taksonomiczne[4]

Eupatorium Bubani = Agrimonia L.

Pozycja systematyczna według APweb (aktualizowany system system APG III z 2009)

Angiosperm Phylogeny Website adoptuje podział na podrodziny astrowatych (Asteraceae) opracowany przez Panero i Funka w 2002[5], z późniejszymi uzupełnieniami[6]. Zgodnie z tym ujęciem rodzaj Eupatorium należy do plemienia Eupatorieae Cass., podrodziny Asteroideae (Juss.) Chev. W systemie APG III astrowate są jedną z kilkunastu rodzin rzędu astrowców (Asterales), wchodzącego w skład kladu astrowych w obrębie dwuliściennych właściwych[1].

Pozycja w systemie Reveala (1993-1999)

Gromada okrytonasienne (Magnoliophyta Cronquist), podgromada Magnoliophytina Frohne & U. Jensen ex Reveal, klasa Rosopsida Batsch, podklasa astrowe (Asteridae Takht.), nadrząd astropodobne (Asteranae Takht.), rząd astrowce (Asterales Lindl), rodzina astrowate (Asteraceae Dumort.), podrodzina Eupatorioideae (Cass.) Lindl. in Loud., plemię Eupatorieae Cass., podplemię Eupatoriinae Dumort., rodzaj sadziec (Eupatorium L.)[7].

Gatunki flory Polski[8]

Zastosowanie[edytuj | edytuj kod]

Kilka gatunków ze względu na ładne kwiatostany jest uprawiane jako rośliny ozdobne. Przeważnie są odporne na mróz. Wymagają żyznej i przepuszczalnej gleby oraz słonecznego stanowiska. Rozmnaża się je z sadzonek wytwarzanych latem, przez wysiew nasion wiosna, lub przez podział jesienią. Po przekwitnięciu obcina się kwiatostany.

Przypisy

  1. 1,0 1,1 Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2010-04-15].
  2. 2,0 2,1 Geoff Burnie i inni: Botanica. Rośliny ogrodowe. Könemann, 2005. ISBN 3-8331-1916-0.
  3. 3,0 3,1 Germplasm Resources Information Network (GRIN). [dostęp 2010-06-29].
  4. 4,0 4,1 Index Nominum Genericorum. [dostęp 2009-01-30].
  5. Panero J.L., Funk V.A.. Toward a phylogenetic subfamilial classification for the Compositae (Asteraceae). „Proceedings of the Biological Society of Washington”. 115 (4), s. 909–922, 2002. Biological Society of Washington. 
  6. B. Baldwin, J. M. Bonifacino, T. Eriksson, V. A. Funk, C.A. Mannheimer, B. Nordenstam, N. Roque, I. Ventosa: Compositeae classification (ang.). Smithsonian National Museum of Natural History. [dostęp 2010-05-24].
  7. Crescent Bloom: Systematyka rodzaju Eupatorium (ang.). The Compleat Botanica. [dostęp 2009-01-30].
  8. Zbigniew Mirek, Halina Piękoś-Mirkowa, Adam Zając, Maria Zając: Flowering plants and pteridophytes of Poland : a checklist. Krytyczna lista roślin naczyniowych Polski. Instytut Botaniki PAN im. Władysława Szafera w Krakowie, 2002. ISBN 83-85444-83-1.