Saliera

Solniczka, nazywana "Saliera", dzieło Benvenuto Celliniego Paryż, 1540-1543 złoto pokryte częściowo emalią, podstawa z hebanu

Saliera – włoskie słowo, które znaczy solniczka czyli naczynie do przechowywania soli. Słowo to jednak w wielu językach świata i po polsku odnosi się tylko do jednego przedmiotu. Złotej solniczki wykonanej przez Benvenuto Celliniego, włoskiego rzeźbiarza i złotnika, w latach 1540-1543 na zamówienie króla Francji Franciszka I. Rzeźba symbolizuje planetę Ziemię - dwie postacie siedzące, męska i kobieca, z przeplecionymi nogami przedstawiają Morze i Ląd. Na styku morza i lądu - Posejdona, boga morza i Demeter, bogini ziemi - tworzy się sól. Wspaniały opis tego arcydzieła sztuki złotniczej i jego idei pochodzi bezpośrednio od autora. Benvenuto Cellini pozostawił bowiem pamiętnik[1], w którym szeroko opisuje samo dzieło jak i okoliczności towarzyszące jego zamówieniu i wykonaniu.

Saliera ma 26 cm wysokości, 33,5 cm długości i waży około 5 kilogramów. Jest wykonana ze złota częściowo pokrytego emalią i umieszczona na owalnej hebanowej podstawie.

Król Francji Karol IX przekazał Salierę jako prezent arcyksięciu tyrolskiemu Ferdynandowi II. W drodze dalszych donacji Saliera trafiła do rodu Habsburgów i w XIX wieku znalazła się w Muzeum Historii Sztuki w Wiedniu (Kunsthistorisches Museum).

W nocy z 10 na 11 maja 2003 r. Saliera została z muzeum skradziona. Za pomoc w jej odnalezieniu muzeum oferowało nagrodę w wysokości 70 000 euro.

Wartość rynkowa Saliery jest szacowana na 50 milionów euro.

21 stycznia 2006 r. Saliera została odnaleziona - była zakopana w ołowianym pojemniku, w lesie koło miejscowości Zwettl w Austrii.

Źródła

1. CELLINI Benvenuto Żywot własny spisany przez niego samego Przekł. L. Staff PIW Warszawa 1984
2. Przybyszewski W. Solniczka Celliniego. Spotkania z Zabytkami nr2 2004 s.40-41