Samogłów

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Samogłów
Mola mola[1]
(Linnaeus, 1758)
Samogłów
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada promieniopłetwe
Rząd rozdymkokształtne
Rodzina samogłowowate
Rodzaj Mola
Gatunek samogłów
Synonimy
  • Aledon capensis Castelnau, 1861
  • Aledon storeri Castelnau, 1861
  • Cephalus brevis Shaw, 1804
  • Cephalus ortagoriscus Risso, 1827
  • Cephalus pallasianus Shaw, 1804
  • Diodon carinatus Mitchill, 1828
  • Diodon mola Pallas, 1770
  • Diodon nummularis Walbaum, 1792
  • Diplanchias nasus Rafinesque, 1810
  • Mola aculeata Koelreuter, 1766
  • Mola aspera Nardo, 1827
  • Mola hispida Nardo, 1827
  • Mola rotunda Cuvier, 1797
  • Molacanthus pallasii Swainson, 1839
  • Orthragoriscus alexandrini Ranzani, 1839
  • Orthragoriscus analis Ayres, 1859
  • Orthragoriscus blochii Ranzani, 1839
  • Orthragoriscus elegans Ranzani, 1839
  • Orthragoriscus fasciatus Bloch & Schneider, 1801
  • Orthragoriscus ghini Ranzani, 1839
  • Orthragoriscus hispidus Bloch & Schneider, 1801
  • Orthragoriscus lunaris Gronow, 1854
  • Orthragoriscus mola (Linnaeus, 1758)
  • Orthragoriscus redi Ranzani, 1839
  • Orthragoriscus retzii Ranzani, 1839
  • Orthragoriscus rondeletti Ranzani, 1839
  • Orthragus luna Rafinesque, 1810
  • Ozodura orsini Ranzani, 1839
  • Pedalion capensis Castelnau, 1861
  • Pedalion gigas Guilding, 1838
  • Tetraodon mola Linnaeus, 1758
  • Trematopsis willugbei Ranzani, 1839
  • Tympanomium planci Ranzani, 1839
Zasięg występowania
Mapa występowania
Kolor czerwony wskazuje najwyższe prawdopodobieństwo występowania samogłowa.

Samogłów[2], mola[3] (Mola mola) – gatunek morskiej ryby rozdymkokształtnej z rodziny samogłowowatych (Molidae).

Występowanie[edytuj | edytuj kod]

Zamieszkuje niemal wszystkie morza i oceany strefy ciepłej i umiarkowanej. Sporadycznie spotykany w Morzu Północnym i cieśninie Skagerrak[4], a wyjątkowo także w Bałtyku, w tym u wybrzeży polskich. Pojedyncze osobniki wędrują latem w rozgrzanych wodach oceanu i przypadkowo mogą wpływać do wewnętrznych akwenów; giną jednak, gdy temperatura wody spada[5].

Samogłów wyłowiony w 1910 u wschodnich wybrzeży Afryki. Osobnik na zdjęciu ważył ok. 1,5 tony

Charakterystyka[edytuj | edytuj kod]

Ciało wysokie, silnie spłaszczone bocznie, nagie, pokryte bardzo grubą, elastyczną skórą. Brak trzona ogonowego. Wysoka płetwa grzbietowa i odbytowa. Mały otwór gębowy. U dorosłego brak pęcherza pławnego, a pod skórą jest gruba warstwa tkanki tłuszczowej. Pływa bardzo powoli, często na boku. Samogłowy odżywiają się meduzami, kalmarami i larwami węgorzy[6]. Odżywia się również planktonem i mięczakami.

Samogłów to najcięższa ryba kostnoszkieletowa[potrzebne źródło], dorasta do 3 m długości i masy ciała dochodzącej do 2 ton.

Rozmnażanie[edytuj | edytuj kod]

Samica samogłowa to jedna z najpłodniejszych ryb – jednorazowo wytwarza 300 mln jaj[7].

Podobnie jak u innych rozdymkokształtnych narządy wewnętrzne samogłowów mogą zawierać neurotoksyny[6].

Ciekawostki[edytuj | edytuj kod]

Samogłów jest głównym motywem filmu fabularnego Nuvem (ryba księżyc) (1992 r.) portugalskiego reżysera Basila da Cunha, prezentowanego na festiwalu w Cannes[8].

Przypisy

  1. Mola mola, w: Integrated Taxonomic Information System (ang.).
  2. G. Nikolski: Ichtiologia szczegółowa. Tłum. Franciszek Staff. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Rolnicze i Leśne, 1970.
  3. Stanisław Rutkowicz: Encyklopedia ryb morskich. Gdańsk: Wydawnictwo Morskie, 1982. ISBN 83-215-2103-7.
  4. Fritz Terofal: Ryby morskie. Warszawa: GeoCenter, 1996, s. 206. ISBN 83-7129-306-2.
  5. M Bała, K. Skóra - Stacja Morska w Helu: Subtropikalna ryba w listopadowym Bałtyku. 2014-11-03. [dostęp 2015-01-17].
  6. 6,0 6,1 Mola mola. (ang.) w: Froese, R. & D. Pauly. FishBase. World Wide Web electronic publication. www.fishbase.org [dostęp 31 lipca 2013]
  7. Włodzimierz Załachowski: Ryby. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 1997. ISBN 83-01-12286-2.
  8. Elżbieta Sieradzińska: Chmura szuka Mola Mola. 2011-06-05. [dostęp 2015-01-17].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]