Samoobsługa

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
jeden z pierwszych sklepów samoobsługowych w Niemczech, rok 1949; napis u góry (Bediene Dich selbst) oznacza "obsłuż się sam"

Samoobsługa – system sprzedaży stosowany w niektórych sklepach, a także na niektórych stacjach benzynowych oraz w niektórych placówkach gastronomicznych (głównie w barach), polegający na przeniesieniu na klienta części czynności związanych z wyborem i transportem wybranego produktu.

W sklepach samoobsługowych klienci, zazwyczaj zaopatrzeni w specjalny koszyk lub wózek sklepowy, mają bezpośredni dostęp do półek z wystawionymi na sprzedaż towarami, sami je wybierają i przenoszą w koszykach (lub podwożą w wózkach) do kasy, w której uiszczają należność, sami też potem je pakują w torby na zakupy.

Na samoobsługowych stacjach benzynowych klienci samodzielnie otwierają wlew paliwa w swoim samochodzie i samodzielnie wlewają taką ilość paliwa, jaką potrzebują, a potem podchodzą (lub podjeżdżają) do stanowiska kasowego, gdzie dokonują zapłaty za pobrane z dystrybutora paliwo.

wnętrze baru samoobsługowego McDonald's

W barach samoobsługowych (np. serwujących fast food) rola klienta najczęściej sprowadza się do przyniesienia zamówionej porcji posiłku (niekiedy porcje te są już zawczasu przygotowane i klient wybiera potrawę, która wyłożona jest już na talerz, np. porcję sałatki) i odniesieniu po skończonym posiłku zużytych naczyń w specjalnie przygotowane miejsce (niekiedy, jeśli stosowane są naczynia jednorazowego użytku, klient po wykorzystaniu wyrzuca je do przeznaczonego do tego celu kosza na odpadki).

Pierwsze sklepy samoobsługowe pojawiły się w USA w latach 30. XX wieku (wózek sklepowy wynaleziony został w 1937), a w Europie bezpośrednio po II wojnie światowej. W Polsce pierwsze sklepy samoobsługowe zaczęto otwierać w drugiej połowie lat 50. XX wieku; były to najpierw obiekty branży spożywczej, później ten system handlu wprowadzany był powoli także w innych branżach, m.in. w wielobranżowych domach towarowych. Sklepy samoobsługowe w czasach PRL określano często trzyliterowym skrótem "SAM", który do dzisiejszych czasów przetrwał w nazwach niektórych istniejących od tamtych czasów obiektów, jak np. warszawski "Uniwersam Grochów", uruchomiony w 1977 i istniejący do dziś.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]