Secemin

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Secemin
Herb
Herb Secemina
Kościół w Seceminie. Wcześniej zbór protestancki.
Kościół w Seceminie. Wcześniej zbór protestancki.
Państwo  Polska
Województwo świętokrzyskie
Powiat włoszczowski
Gmina Secemin
Liczba ludności (2006) 1600
Strefa numeracyjna (+48) 34
Kod pocztowy 29-145
Tablice rejestracyjne TLW
Położenie na mapie województwa świętokrzyskiego
Mapa lokalizacyjna województwa świętokrzyskiego
Secemin
Secemin
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Secemin
Secemin
Ziemia 50°46′04″N 19°50′18″E / 50.767777777778, 19.838333333333Na mapach: 50°46′04″N 19°50′18″E / 50.767777777778, 19.838333333333
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Seceminwieś w Polsce położona w województwie świętokrzyskim, w powiecie włoszczowskim, w gminie Secemin[1]. W latach 1401-1869 miasto. Miejscowość jest siedzibą gminy Secemin.

Spis treści

Historia [edytuj]

Pierwsza wzmianka o Seceminie pochodzi z 1326. Osada wymieniona została jako siedziba parafii, która liczyła 288 mieszkańców i miała obszar 57 km²[2]. W 1401 na mocy przywileju wydanego przez Władysława Jagiełłę Secemin otrzymał prawa miejskie[3]. Równocześnie król nadał Piotrowi Szafrańcowi tytuł własności miasta oraz prawo do pobierania mostowego[3].

W 1517 Zygmunt Stary wydał przywilej zwalniający mieszczan secemińskich z opłat targowych, na terenie całego kraju. Król zezwolił także na dwa jarmarki w roku[3].

W 1540 Secemin miał 40 łanów, 60 ogrodów, młyn, dwór z folwarkiem, łaźnię oraz 9 sadzawek. Do miasta należało przedmieście Nawsie. W mieście dobrze rozwinięte było rzemiosło. W 1532 powstał tu cech garncarski[3].

W 1558 Stanisław Szafraniec zamienił miejscowy kościół w zbór. Ministrem zboru został Feliks ze Szczebrzeszyna[4]. W latach 1556-1616 odbyły się tu synody kalwińskie[5]. W czasie synodu w 1556 r. pierwszy raz w Polsce jawnie wystąpiono przeciw dogmatowi o Trójcy Świętej. Miasto było w okresie reformacji ważnym ośrodkiem kulturalnym. Przez pewien czas miejscowa szkoła działała jako filia Akademii Rakowskiej[3]. W tym czasie spora część mieszczanm, jeśli nie większość przeszła na kalwinizm.

Po wygaśnięciu rodziny Szafrańców, miasto trafiło w ręce właścicieli, którzy w 1617 roku przekazali budynek zboru katolikom.[potrzebne źródło]

Po wygaśnięciu rodu Szafrańców, właściciele miasta często się zmieniali[3]. Należało ono kolejno do rodów: Dembińskich, Czartoryskich, Machockich i Lohmanów. W 1869 Secemin utracił prawa miejskie.

W 1960 Secemin miał 1802 mieszkańców[3]. 50% z nich utrzymywało się z rolnictwa[3]. W latach 1975-1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa częstochowskiego.

Zabytki [edytuj]

  • kościół gotycki pod wezwaniem Świętej Katarzyny i Jana Ewangelisty z 1402 roku; od 1554 roku zbór protestancki; zwrócony katolikom w 1617; w XVIII wieku przebudowany
  • pozostałości fosy z XVI wieku otaczającej dawną siedzibę rodu Szafrańców
  • park założony w połowie XVIII wieku
  • plebania z przełomu XIX i XX wieku

Zobacz też [edytuj]

Przypisy [edytuj]

  1. Główny Urząd Statystyczny: Rejestr TERYT. [dostęp 2013-03-6].
  2. Miasta polskie w Tysiącleciu, przewodn. kom. red. Stanisław Pazyra, Zakład Narodowy imienia Ossolińskich, Wrocław – Warszawa – Kraków, 1965-1967, Tom I, str 538-539.
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 3,4 3,5 3,6 3,7 .
  4. Józef Szymański, Szlakiem Braci Polskich.Przewodnik turystyczny po Kielecczyźnie., Kielce 1962, s. 98.
  5. Józef Szymański, Szlakiem Braci Polskich.Przewodnik turystyczny po Kielecczyźnie., Kielce 1962, s. 97.

Bibliografia [edytuj]

  • Miasta polskie w Tysiącleciu, przewodn. kom. red. Stanisław Pazyra, Zakład Narodowy imienia Ossolińskich, Wrocław – Warszawa – Kraków, 1965-1967
  • Kalendarz Świętokrzyski 2005.Z dnia na dzień przez stulecia. Kielce, 2004.

Linki zewnętrzne [edytuj]