Selerowate

Z Wikipedii

Selerowate
Marchew zwyczajna
Systematyka wg Reveala
Domena	jądrowce
Królestwo	rośliny
Podkrólestwo	naczyniowe
Nadgromada	nasienne
Gromada	okrytonasienne
Klasa	Rosopsida
Rząd	araliowce
Rodzina	selerowate
Nazwa systematyczna
Apiaceae Lindl.
pub. Intr. Nat. Syst. Bot., ed. 2: 21. Jul 1836.
Synonimy
Umbelliferae Juss.
Galeria zdjęć i grafik

Selerowate (Apiaceae Lindl.), dawniej nazywane baldaszkowymi (Umbelliferae Juss.) – rodzina bylin, rzadziej krzewów do której należy ok. 3 000 gatunków. W Polsce dziko rośnie ok. 70 gatunków.

[edytuj] Charakterystyka

Łodyga

Puste międzywęźla i wyraźne węzły.

Liście

Pierzasto złożone, 2-3-krotne, często z rozdętymi pochwami. Ulistnienie skrętoległe.

Kwiaty

Drobne, zebrane w baldach złożony z wielolistnymi pokrywami u nasady baldachów i pokrywkami u nasady baldaszków. Kwiaty na brzegu baldacha są większe i często grzbieciste. Kielich zredukowany do małych ząbków. Dwukrotny słupek jest dolny.

Owoce

Rozłupnia rozpadająca się na dwie rozłupki. Nasienie bielmowe.

Biologia

W łodygach, liściach i owocach znajdują się przewody wypełnione olejkami eterycznymi, które nadają roślinom silny zapach. Posiadają także żywicę i alkaloidy.

[edytuj] Systematyka

Pozycja w systemie Reveala

Gromada okrytonasienne (Magnoliophyta Cronquist), podgromada Magnoliophytina Frohne & U. Jensen ex Reveal, klasa Rosopsida Batsch, podklasa dereniowe (Cornidae Frohne & U. Jensen ex Reveal), nadrząd Aralianae Takht., rząd araliowce (Araliales Reveal), rodzina selerowate (Apiaceae Lindl.)^[1].

Przedstawiciele flory Polski^[2]

aminek (Ammi) barszcz (Heracleum) biedrzeniec (Pimpinella) blekot (Aethusa) cieszynianka (Hacquetia) czechrzyca (Scandix) dzięgiel (Angelica) fenkuł (Foeniculum) gorysz (Peucedanum) kłobuczka (Torillis) kminek (Carum) kolendra (Coriandrum) koniopłoch (Silaum) koper (Anethum) kropidło (Oenanthe) lubczyk (Levisticum) marchew (Daucus) marchewnik (Myrrhis) marchwica (Mutellina) marek (Sium) mikołajek (Eryngium) nibymarchwica (Pachypleurum) okrzyn (Laserpitium) oleśnik (Libanotis) olszewnik (Selinum) pasternak (Pastinaca)

pietruszka (Petroselinum) podagrycznik (Aegopodium) potocznik (Berula) przewiercień (Bupleurum) sierpnica (Falcaria) starodub (Ostericum) szczwół (Conium) seler (Apium) selernica (Cnidium) szalej (Cicuta) szparzyca ( Bifora) szczwoligorz ( Conioselinum) świerząbek (Chaerophyllum) trybula (Anthriscus) turgenia (Turgenia) włóczydło (Caucalis) wszewłoga (Meum) żankiel (Sanicula) żebrowiec (Pleurospermum) żebrzyca (Seseli) Bunium Conopodium Echinophora Orlaya Pseudorlaya

Wykaz rodzajów wg Reveala^[1]

Rodzina liczy 432 rodzaje.

Acronema Falc. ex Edgew. Actinolema Fenzl Actinotus Labill. Adenosciadium H. Wolff Aegokeras Raf. Aegopodium L. Aethusa L. Aframmi C. Norman Afrocarum Rauschert Afroligusticum C.Norman Afrosison H.Wolff Agasyllis Spreng. Agrocharis Hochst. Ainsworthia Boiss. Alepidea F.Delaroche Aletes J. M. Coult. & Rose Alococarpum Riedl & Kuber Ammi L. Ammiopsis Boiss. Ammodaucus Coss. & Durieu Ammoides Adans. Ammoselinum Torr. & A. Gray Anethum L. Angelica L. Anginon Raf. Angoseseli Chiov. Anisopoda Baker Anisosciadium DC. Anisotome Hook. f. Annesorhiza Cham. & Schltdl. Anthrichaerophyllum Anthriscus Pers. Aphanopleura Boiss. Apiastrum Nutt. ex Torr. & A. Gray Apium L. Apodicarpum Makino Archangelica Wolf Arafoe Pimenov & Lavrova Arctopus L. Arcuatopterus M. L. Sheh & R. H. Shan Arracacia Bancr. Artedia L. Asciadium Griseb. Asteriscium Cham. & Schltdl. Astomaea Rchb. Astrodaucus Drude Astydamia DC. Athamanta L. Aulacospermum Ledeb. Austropeucedanum Mathias & Constance Autumnalia Pimenov Azilia' Hedge & Lamond Berula W. D. J. Koch Bifora Hoffm. Bilacunaria Pimenov & V. N. Tikhom. Bolax Comm. ex Juss. Bonannia Guss. Bunium L. Bupleurum L. Cachrys L. Calyptrosciadium Rech. f. & Kuber Capnophyllum Gaertn. Carlesia Dunn Caropsis (Rouy & E. G. Camus) Rauschert Carum L. Caucalis L. Cardaria Desv. Cenolophium W.D.J.Koch Centella L. Cephalopodum Korovin Chaerophyllopsis H. Boissieu Chaerophyllum L. Chaetosciadium Boiss. Chamaele Miq. Chamaesciadium C.A.Mey. Chamaesium H. Wolff Chamarea Eckl. & Zeyh. Changium H.Wolff Chlaenosciadium C.Norman Choritaenia Benth. Chuanminshen M.L.Sheh & R.H.Shan Chymsydia Albov Cicuta L. Cnidiocarpa Pimenov Cnidium Cusson Coaxana J.M.Coult. & Rose Conioselinum Hoffm. Conium L. Conopodium W. D. J. Koch Coriandrum L. Cortia DC. Cortiella C.Norman Cotopaxia Mathias & Constance Coulterophytum B.L.Rob. Coxella Cheeseman & Hemsl. Crithmum L. Cryptotaenia DC. Cuminum L. Cyathoselinum Benth. Cyclorhiza M.L.Sheh & R.H.Shan Cyclospermum Lag. Cymbocarpum DC. ex C.A.Mey. Cymopterus Raf. Cynosciadium DC. Dactylaea Fedde ex H. Wolff Dasispermum Neck. ex Raf. Daucosma Engelm. & A. Gray Daucus L. Dethawia Endl. Deverra DC. Dichosciadium Domin Dickinsia Franch. Dicyclophora Boiss. Dimorphosciadium Pimenov Diplaspis Hook. f. Diplolophium Turcz. Diplotaenia Boiss. Diposis DC. Distichoselinum Garcia-Martin & Silvestre Domeykoa Phil. Donnellsmithia J.M.Coult. & Rose Dorema D.Don Dracosciadium Hilliard & B.L.Burtt Drusa DC. Ducrosia Boiss. Dystaenia Kitag. Echinophora L. Elaeoselinum W.D.J.Koch ex DC. Elaeosticta Fenzl Eleutherospermum K.Koch Enantiophylla J. M. Coult. & Rose Endressia J.Gay Eremocharis Phil. Eremodaucus Bunge Ergocarpon C. C. Towns. Erigenia Nutt. Eriocycla Lindl. Eriosynaphe DC. Eryngium L. Erythroselinum Chiov. Eurytaenia Torr. & A. Gray Exoacantha Labill. Falcaria Fabr. Fergania Pimenov

Ferula L. Ferulago W.D.J.Koch Ferulopsis Kitag. Foeniculum Mill. Frommia H.Wolff Froriepia K.Koch Fuernrohria K.Koch Galagania Lipsky Geocaryum Coss. Gingidia J.W.Dawson Glaucosciadium B.L.Burtt & P.H.Davis Glehnia F.Schmidt ex Miq. Glia Sond. Glochidotheca Fenzl Gongylosciadium Rech. f. Grafia Rchb. Grammosciadium DC. Guillonea Coss. Gymnophyton Clos Hacquetia Neck. ex DC. Halosciastrum Koidz. Haplosciadium Hochst. Haplosphaera Hand.-Mazz. Harbouria J.M.Coult. & Rose Harrysmithia H.Wolff Haussknechtia Boiss. Hellenocarum H. Wolff Helosciadium Koch. Heptaptera Margot & Reut. Heracleum L. Hermas L. Heteromorpha Cham. & Schltdl. Heterosciadium Lange Hladnikia Rchb. Hohenackeria Fisch. & C. A. Mey. Homalocarpus Hook. & Arn. Homalosciadium Domin Horstrissea Greuter et al. Huanaca Cav. Hyalolaena Bunge Hymenolaena DC. Itasina Raf. Johrenia DC. Johreniopsis Pimenov Kadenia Lavrova & V. N. Tikhom. Kafirnigania Kamelin & Kinzik. Kalakia Alava Kandaharia Alava Karatavia Pimenov & Lavrova Karnataka P.K.Mukh. & Constance Kedarnatha P.K.Mukh. & Constance Keraymonia Farille Kitagawia Pimenov Klotzschia Cham. Komarovia Korovin Korshinskia Lipsky Kosopoljanskia Korovin Kozlovia Lipsky Krasnovia Popov ex Schischk. Krubera Hoffm. Kundmannia Scop. Ladyginia Lipsky Lalldhwojia Farille Laretia Gillies & Hook. Laser Borkh. ex P. Gaertn. et al. Laserpitium L. Leibergia J.M.Coult. & Rose Lecokia DC. Ledebouriella H. Wolff Lefebvrea A. Rich. Levisticum Hill Leutea Pimenov Libanotis Haller ex Zinn Lichtensteinia Cham. & Schltdl. Lignocarpa J. W. Dawson Ligusticella J.M.Coult. & Rose Ligusticopsis Leute Ligusticum L. Lilaeopsis Greene Limnosciadium Mathias & Constance Lipskya (Koso-Pol.) Nevski Lisaea Boiss. Lomatium Raf. Lomatocarpa Pimenov Magadania Pimenov & Lavrova Magydaris W. D.J.Koch ex DC. Malabaila Hoffm. Mandenovia Alava Margotia Boiss. Marlothiella H.Wolff Mastigosciadium Rech. f. & Kuber Mathiasella Constance & C.L.Hitchc. Mediasia Pimenov Meeboldia H.Wolff Melanosciadium H.Boissieu Melanoselinum Hoffm. Merwiopsis Saphina Meum Mill. Micropleura Lag. Microsciadium Boiss. Mogoltavia Korovin Molopospermum W.D.J.Koch Monizia Lowe Musineon Raf. Mutellina Thell. Myrrhidendron J.M.Coult. & Rose Myrrhis Mill. Myrrhoides Heist. ex Fabr. Naufraga Constance & Cannon Neoconopodium (Koso-Pol.) Pimenov & Kljuykov Neogoezia Hemsl. Neonelsonia J.M.Coult. & Rose Neoparrya Mathias Neosciadium Domin Neoturczaninovia Koso-Pol. Niphogeton Schltdl. Nirarathamnos Balf. f. Nothosmyrnium Miq. Notiosciadium Speg. Notopterygium Boissieu Ochotia A.P.Khokhr. Oedibasis Koso-Pol. Oenanthe L. Oligocladus Chodat & Wilczek Oliveria Vent. Opopanax W.D.J.Koch Oreocome Edgew. Oreomyrrhis Endl. Oreonana Jeps. Oreoschimperella Rauschert Oreoxis Raf. Orlaya Hoffm. Ormopterum Schischk. Ormosciadium Boiss. Ormosolenia Tausch Orogenia S.Watson Oschatzia Walp. Osmorhiza Raf. Ottoa Kunth Oxypolis Raf. Pachyctenium Maire & Pamp. Pachypleurum Ledeb. Palimbia Besser ex DC. Pancicia Vis.

Paraligusticum V.N.Tikhom. Paraselinum H.Wolff Parasilaus Leute Pastinaca L. Pastinacopsis Golosk. Paulita Soják Pedinopetalum Urb. & H. Wolff Pentapeltis (Endl.) Bunge Perideridia Rchb. Perissocoeleum Mathias & Constance Petagnaea Caruel Petroedmondia Tamamsch. Petroselinum Hill Peucedanum L. Phellolophium Baker Phlojodicarpus Turcz. ex Ledeb. Phlyctidocarpa Cannon & W.L.Theob. Physospermopsis H.Wolff Physospermum Cusson Physotrichia Hiern Pilopleura Schischk. Pimpinella L. Pinacantha Gilli Pinda P.K.Mukh. & Constance Pituranthos Viv. Platysace Bunge Pleurospermopsis C. Norman Pleurospermum Hoffm. Podistera S.Watson Polemannia Eckl. & Zeyh. Polemanniopsis B. L. Burtt Polylophium Boiss. Polytaenia DC. Polyzygus Dalzell Portenschlagiella Tutin Pozoa Lag. Prangos Lindl. Prionosciadium S.Watson Psammogeton Edgew. Pseudocarum C.Norman Pseudocymopterus J.M.Coult. & Rose Pseudorlaya (Murb.) Murb. Pseudoselinum C.Norman Pseudotaenidia Mack. Pternopetalum Franch. Pterygopleurum Kitag. Ptilimnium Raf. Ptychotis W.D.J.Koch Pycnocycla Lindl. Pyramidoptera Boiss. Registaniella Rech. f. Rhabdosciadium Boiss. Rhodosciadium S.Watson Rhopalosciadium Rech. f. Rhysopterus J.M.Coult. & Rose Ridolfia Moris Rouya Coincy Rumia Hoffm. Rupiphila Pimenov & Lavrova Rutheopsis A.Hansen & G.Kunkel Sajanella Soják Sanicula L. Saposhnikovia Schischk. Scaligeria DC. Scandia J.W.Dawson Scandix L. Schizeilema (Hook. f.) Domin Schoenolaena Bunge Schrenkia Fisch. & C.A.Mey. Schtschurowskia Regel & Schmalh. Schulzia Spreng. Sclerochorton Boiss. Sclerotiaria Korovin Scrithacola Alava Selinopsis Coss. &Durieu ex Batt. &Trab. Selinum L. Semenovia Regel & Herder Seseli L. Seselopsis Schischk. Shoshonea Evert & Constance Silaum Mill. (Silaus) Siler Mill. Sinocarum H.Wolff ex R.H.Shan & F.T.Pu Sinodielsia H.Wolff Sinolimprichtia H.Wolff Sison L. Sium L. Smyrniopsis Boiss. Smyrnium L. Sonderina H.Wolff Spananthe Jacq. Spermolepis Raf. Sphaenolobium Pimenov Sphaerosciadium Pimenov & Kljuykov Sphallerocarpus Besser ex DC. Sphenocarpus Korovin Sphenosciadium A. Gray Spuriodaucus C.Norman Spuriopimpinella (H. Boissieu) Kitag. Stefanoffia H.Wolff Steganotaenia Hochst. Stenocoelium Ledeb. Stewartiella Nasir Stoibrax Raf. Symphyoloma C.A.Mey. Szovitsia Fisch. & C.A.Mey. Taenidia (Torr. & A.Gray) Drude Tamamschjania Pimenov & Kljuykov Tauschia Schltdl. Tetrataenium (DC.) Manden. Thamnosciadium Hartvig Thapsia L. Thaspium Nutt. Thecocarpus Boiss. Tilingia Regel Tinguarra Parl. Todaroa Parl. Tommasinia Bertol. Tongoloa H.Wolff Tordyliopsis DC. Tordylium L. Torilis Adans. Tornabenea Parl. Trachydium Lindl. Trachymarathrum Tausch Trachymene Rudge Trachyspermum Link Transcaucasia M.Hiroe Trepocarpus Nutt. ex DC. Tricholaser Gilli Trigonosciadium Boiss. Trinia Hoffm. Trochiscanthes W.D.J.Koch Turczaninoviella Koso-Pol. Turgenia Hoffm. Uldinia J.M.Black Vanasushava P.K.Mukh. & Constance Vicatia DC. Vvedenskya Korovin Xatardia Meisn. & Zeyh. Yabea Koso-Pol. Zeravschania Korovin Zizia W.D.J.Koch Zosima Hoffm.

Przypisy