Siedem filarów mądrości

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Siedem filarów mądrości
Seven Pillars of Wisdom: A Triumph
Autor Thomas Edward Lawrence
Miejsce wydania Wielka Brytania
Język angielski
Data wydania 1922
Tematyka wspomnienia wojenne
Typ utworu powieść autobiograficzna
Data wydania polskiego 1971
Pierwszy wydawca polski Państwowy Instytut Wydawniczy
Przekład Jerzy Schwakopf

Siedem filarów mądrościautobiograficzna powieść autorstwa Thomasa Edwarda Lawrence’a z 1922 roku.

Tytuł pochodzi z Księgi Przysłów 9,1: „Mądrość zbudowała sobie dom i wyciosała siedem kolumn”. Przed pierwszą wojną światową Lawrence rozpoczął prace nad książką naukową o siedmiu wielkich miastach Bliskiego Wschodu, która miała być zatytułowana Siedem filarów mądrości. Kiedy wybuchła wojna, a książka była nieukończona Lawrence postanowił zniszczyć rękopis.

Po zakończeniu wojny Lawrence postanowił opisać w formie powieści wspomnienia ze swojej działalności wśród Arabów.

Zarys treści[edytuj | edytuj kod]

Fabuła powieści oparta jest na doświadczeniach T. E. Lawrence'a w Arabii podczas I wojny światowej, w szczególności związanych ze zdobyciem fortu Akaba oraz Damaszku. Lawrence, brytyjski oficer, dołącza do wojsk emira Fajsala, przywódcy arabskiego powstania skierowanego przeciwko Turkom. Po przebyciu pustyni wraz z niewielkim oddziałem wojska oraz po udanym ataku na fort Akaba (przeprowadzonym pomiędzy 6 maja a 6 lipca 1917), zyskuje status bohatera wśród Arabów i Anglików. Angażuje się również w polityczne próby zjednoczenia plemion arabskich. Do najważniejszych wątków powieści zalicza się też konflikt wewnętrzny bohatera związany z poszukiwaniem własnej tożsamości oraz koniecznością wyboru lojalności względem ojczystej Brytanii i nowo poznanych wśród pustynnych plemion przyjaciół.

Odbiór powieści[edytuj | edytuj kod]

W uznaniu zasług, Lawrence'a awansowano do stopnia pułkownika. Lawrence był gorącym zwolennikiem powstania samodzielnego państwa arabskiego, ale jego plany udało się tylko częściowo zrealizować. Rozczarowany, wycofał się z działalności w sprawach arabskich na początku lat 20. XX wieku.

Zarówno twórca jak i jego dzieło znaleźli entuzjastów, ale także zagorzałych przeciwników. Kwestionowano prawdziwość relacji Lawrence’a, doszukiwano się u autora ukrytych intencji, widziano w nim gorliwego wykonawcę polityki angielskiej na Bliskim Wschodzie lub przeciwnie – fanatycznego obrońcę wolności Arabów – bądź upatrywano w nim klasycznego outsidera, służącego własnej idei. Zgadzano się na jedno: że książka jest utworem nieprzeciętnym i świadczy o dużych zdolnościach literackich autora oraz odsłania bogatą osobowość, skomplikowaną, złożoną z wielu sprzecznych cech; ukazuje człowieka, który nie potrafi pogodzić się z samym sobą i siebie samego zaakceptować.

Powieść stała się inspiracją dla filmu Lawrence z Arabii z roku 1962 w reżyserii Davida Leana.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • XXL. Lew Hidżasu. „Komandos”. 5/97. ISSN 0867-8669. 
  • T.E. Lawrence: Siedem filarów mądrości. Warszawa: PIW, 1971.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]