Siedmiu Mędrców z Bambusowego Gaju

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Obraz z Długiego Korytarza w Yiheyuan przedstawiający siedmiu mędrców

Siedmiu Mędrców z Bambusowego Gaju (chiń. upr.: 竹林七贤; chiń. trad.: 竹林七賢; pinyin: Zhúlín Qī Xián) – grupa chińskich poetów i filozofów z okresu Trzech Królestw, sławnych ekscentryków, gwałcących normy konfucjańskie w imię swobody ekspresji. W jej skład wchodzili: Xi Kang, Ruan Ji, Liu Ling, Ruan Xian, Xiang Xiu, Wang Rong i Shan Tao.

Chaos, jaki nastąpił po upadku dynastii Han nie sprzyjał tradycyjnej karierze urzędniczo-dworskiej. Tradycyjne cnoty konfucjańskie były mało przydatne w szybko zmieniającej się sytuacji rywalizujących ze sobą państw, których dwory intrygowały, by zaszkodzić przeciwnikom; same dwory też były pełne intrygi zwalczających się frakcji. Równocześnie zaś filozofia konfucjańska, której ideałem było harmonijne społeczeństwo w stabilnym państwie, straciła na atrakcyjności, ponieważ państwa nie były w stanie zapewnić ani stabilności, ani harmonii społecznej. W tych warunkach wielu uczonych wycofywało się życia dworskiego i szukało pocieszenia i natchnienia w innych filozofiach, głównie taoizmie i buddyzmie[1].

Najsławniejszymi z nich byli właśnie „Mędrcy z Bambusowego Gaju”. Ich dziwactwa były otwartym wyzwaniem rzuconym konfucjańskiej obyczajowości i konwencji. Liu Ling na przykład jeździł (z reguły podchmielony) powozem zaprzężonym w jelenie, a jeden z towarzyszących mu sług miał zadanie pogrzebać go w tym miejscu, w którym umrze. Było to sprzeczne z kultem przodków i rytami pogrzebowymi, stanowiącymi jeden z filarów chińskiej cywilizacji[2]. Ich nonkonformizm powodował czasem ostrą reakcję władz: w 262 Xi Kang został stracony za obrazę moralności[1].

„Siedmiu Mędrców” nazwę swą wzięło od bambusowego zagajnika koło domu Xi Kanga, gdzie mieli się spotykać. Najprawdopodobniej w rzeczywistości nigdy nie spotkali się wszyscy równocześnie, a możliwe że nie wszyscy się znali[3], ale wkrótce po śmierci tradycja połączyła ich w całość, jako symbol poetyckiej bohemy, wycofania z życia publicznego i jawnego nonkonformizmu. Dla wielu późniejszych naśladowców wśród elit artystycznych i dworskich, stali się modelami życia poświęconego przyjaźni, poezji i piciu. Dwóch z nich: Xi Kang i Ruan Ji było znanymi i cenionymi poetami, o pozostałych wiadomo nieco mniej[4].

Jako filozofowie są łączeni z taoistycznym prądem „ciemnej nauki” (xuanxue)[5] i praktyki tzw. „czystych rozmów” (qingtan)[6][a].

Uwagi

  1. Yao Xinzhong określa oba te nurty jako synkretyczne, konfucjańsko-taoistyczne

Przypisy

  1. 1,0 1,1 Patricia Buckley Ebrey: Ilustrowana historia Chin. Warszawa: Muza SA, 2002, s. 88. ISBN 83-7200-872-8.
  2. W. Scott. Morton: Chiny : historia i kultura. Kraków: Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, 2007, s. 82. ISBN 978-83-233-2329-7.
  3. M. Lewis, Between empires..., s. 228
  4. M. Lewis, Between empires..., s. 49
  5. M. Lewis, Between empires..., s. 224
  6. Yao Xinzhong: Konfucjanizm. Wprowadzenie. Kraków: Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, 2009, s. 93. ISBN 978-83-233-2602-1.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Mark Edward Lewis: China Between Empires. The Northern and Southern Dynasties. Cambridge, Massachusetts, London, England: The Belknap Press of Harvard University Press, 2009. ISBN 0-674-02605-5.