Siergiej Gricewiec
| Siergiej Iwanowicz Gricewiec Сергей Иванович Грицевец |
|
| 42 zwycięstw | |
| Data i miejsce urodzenia | 19 lipca 1909 Borowiec, |
| Data i miejsce śmierci | 16 września 1939 Bołbasowo, |
| Przebieg służby | |
| Lata służby | 1931–1939 |
| Siły zbrojne | |
| Stanowiska | dowódca samodzielnej grupy lotniczej |
| Główne wojny i bitwy | hiszpańska wojna domowa bitwa nad Chałchin-Goł |
| Odznaczenia | |
Siergiej Iwanowicz Gricewiec (ros. Сергей Иванович Грицевец (ur. 19 lipca 1909[1] we wsi Borowiec, zm. 16 września 1939 w Bołbasowie) – radziecki pilot, as myśliwski, dwukrotny Bohater Związku Radzieckiego, major, Białorusin
Spis treści |
Życiorys [edytuj]
Urodził się we wsi Borowiec w obwodzie witebskim, rejonie orszańskim w rodzinie chłopskiej. W latach I wojny światowej wyjechał wraz z rodziną do miejscowości Szumicha w obwodzie kurgańskim. Po ukończeniu szkoły 7-letniej pracował jako robotnik na kolei. W 1927 wyjechał do Złatoust w obwodzie czelabińskim, gdzie pracował jako ślusarz w fabryce, był tam również działaczem Komsomołu.
W 1931 został powołany do Armii Czerwonej, z poręczenia Komsomołu, został skierowany do Orenburskiej Szkoły Pilotów, którą ukończył w październiku 1932 rozpoczął służbę w Kijowskim Oddziale Lotnictwa Myśliwskiego. Następnie był dowódcą klucza w 1 eskadrze lotnictwa myśliwskiego stacjonującej na Dalekim Wschodzie.
W 1936 został skierowany do Odeskiej Szkoły Wyższego Pilotażu i po jej ukończeniu został pilotem-instruktorem. W 1938 został instruktorem w Kirowbadzkiej Szkole Lotniczej, gdzie m.in. szkolił pilotów lotnictwa republikańskiego Hiszpanii.
W czerwcu 1938 wyjechał na ochotnika z grupą pilotów myśliwskich do Hiszpanii, gdzie walczył w hiszpańskiej wojnie domowej po stronie republikanów. Początkowo był dowódcą 2 eskadry a potem dowódcą grupy myśliwskiej. W Hiszpanii przebywał do grudnia 1938 , przy czym w walkach uczestniczył do 15 października. W tym czasie brał udział w 88 lotach bojowych, brał udział w 42 walkach powietrznych i zestrzelił 30 samolotów przeciwnika (6 indywidualnie + 24 w grupie)[2]. Za zasługi w walkach w Hiszpanii w dniu 22 lutego 1939 został wyróżniony tytułem Bohatera Związku Radzieckiego.
Po powrocie do ZSRR udaje się na Daleki Wschód, gdzie zostaje dowódcą specjalnej grupy doświadczonych pilotów myśliwskich. W dniach od 22 czerwca do 30 sierpnia 1939 bierze udział w walkach na terenie Mongolii w czasie bitwy nad Chałchin-Goł. W czasie tych walk brał udział w 138 lotach bojowych i zestrzelił 12 samolotów (10 indywidualnie i 2 w grupie). W dniu 29 sierpnia 1939 został po raz drugi wyróżniony tytułem Bohatera Związki Radzieckiego za bohaterstwo w czasie walk z wojskami japońskimi. Był pierwszym żołnierzem, który po raz drugi został wyróżnionym tytułem Bohatera Związku Radzieckiego.
W związku z przygotowaniami do zajęcia wschodniej części Polski przez ZSRR w dniu 12 września 1939 wraz z grupą doświadczonych pilotów skierowany został na lotnisko Bołbasowo koło Witebska, gdzie mieli przygotowywać się do działań na terenie Polski. W dniu 16 września 1939 zginął w katastrofie lotniczej w trakcie lądowania.
Odznaczenia [edytuj]
- Bohatera Związku Radzieckiego (dwukrotnie) (22 lutego 1939, 29 sierpnia 1939)[3]
- Order Lenina (dwukrotnie)
- Order Czerwonego Sztandaru
- Order Czerwonego Sztandaru (Mongolia)
Przypisy
- ↑ Według kalendarza juliańskiego – 6 lipca
- ↑ Udokumentowany jest tylko 21 zestrzeleń, z czego 6 indywidualnych i 15 grupowych, jednego z pilotów z Legion Condor zestrzelonego przez S. Gricewieca – oberlejtn. Otto Bertrama wzięto do niewoli.
- ↑ Nie otrzymał Medalu „Złota Gwiazda”, gdyż został on ustanowiony dopiero w miesiąc po jego śmierci 16 października 1939.
Bibliografia [edytuj]
- Robert Michulec: Stalinowskie sokoły. Gdynia: Agencja AJ Press, s. 16-17. ISBN 83-86208-35-5.
- Грицевец Сергей Иванович – Герои страны (ros.)
- Грицевец Сергей Иванович – Красные Соколы (ros.)
- Asy myśliwskie hiszpańskiej wojny domowej
- Asy myśliwskie Związku Radzieckiego
- Białoruscy lotnicy
- Bohaterowie Związku Radzieckiego
- Odznaczeni Orderem Czerwonego Sztandaru (Mongolia)
- Odznaczeni Orderem Czerwonego Sztandaru
- Odznaczeni Orderem Lenina
- Radzieckie ofiary katastrof lotniczych
- Radzieccy uczestnicy hiszpańskiej wojny domowej
- Urodzeni w 1909
- Zmarli w 1939