Skalnica darniowa
Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
| Skalnica darniowa | |
|---|---|
 |
|
| Systematyka[1] | |
| Domena | eukarionty |
| Królestwo | rośliny |
| Klad | rośliny naczyniowe |
| Klad | rośliny nasienne |
| Klasa | okrytonasienne |
| Rząd | skalnicowce |
| Rodzina | skalnicowate |
| Rodzaj | skalnica |
| Gatunek | skalnica mchowata |
| Nazwa systematyczna | |
| Saxifraga exarata subsp. moschata (Wulfen) Cavill[2]. in Jacq. Misc. ii. (1781) 128. t. 21. f. 2. |
|
| Synonimy | |
|
Saxifraga moschata Wulfen[2] |
|
 Zdjęcia i grafiki w Commons |
|
Skalnica darniowa (Saxifraga exarata subsp. moschata (Wulfen) Cavill) – podgatunek skalnicy Saxifraga exarataVill.[2], dawniej uważany za odrębny gatunek i opisywany jako Saxifraga moschata Wulfen[3]. Występuje na Kaukazie, oraz w górach Europy. W Polsce występuje tylko w Tatrach, gdzie jest rośliną dość pospolitą, oraz w Karkonoszach, gdzie jest rośliną bardzo rzadką – rośnie tylko w Małym Śnieżnym Kotle.
Spis treści |
Morfologia [edytuj]
- Pokrój
- Roślina darniowa o wysokości 2–12 cm. Cała roślina jest gruczołowato owłosiona miękkimi i członowanymi włoskami.
- Łodyga
- Wzniesiona lub podnosząca się, o jasnozielonej barwie, słabo ulistniona, lub nieulistniona. Oprócz szczytowych pędów kwiatowych istnieją pędy płonne.
- Liście
- Jasnozielonej barwy, głównie w przyciemnej różyczce, bez wypotników. Są zazwyczaj 3–5 (rzadko do 7) klapowe, niektóre listki są niepodzielone. Liście o stopniowo zwężającej się nasadzie i podługowatych lub równowąskich odcinkach. Są całobrzegie.
- Kwiaty
- Wyrastają po kilka (2–10) na szczycie łodyg kwiatowych, tworząc grono lub wiechę. Mają żółtozieloną barwę, są 5–krotne. Podługowato jajowate płatki korony są 1,3–1,7 razy dłuższe od działek kielicha. Tępo zakończone działki mają ogruczolone brzegi. Słupek z dwoma szyjkami, wyżej niż do połowy zrośnięty z dnem kwiatowym.
Biologia i ekologia [edytuj]
- Rozwój: bylina, chamefit. Kwitnie od czerwca do sierpnia.
- Siedlisko: wilgotne skały i piargi. Niskie murawy, rumowiska skalne. W Tatrach występuje od regla dolnego (rzadko) po piętro turniowe, zarówno na podłożu wapiennym, jak i granitowym.
Zmienność [edytuj]
W Polsce występują 3 podgatunki:
- Saxifraga moschata Wulfen subsp. basaltica Braun-Blanq. – występuje tylko w Karkonoszach. Wg Czerwonej listy roślin i grzybów Polski jest taksonem wymierającym, krytycznie zagrożonym (kategoria zagrożenia E)[4].
- Saxifraga moschata Wulfen subsp. dominii Soó em. Pawłowska – występuje w Tatrach na podłożu wapiennym. Endemit zachodniokarpacki.
- Saxifraga moschata Wulfens ubsp. kotulae Pawłowska – występuje w Tatrach na podłożu granitowym. Endemit zachodniokarpacki.
Przypisy
- ↑ Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2009-06-26].
- ↑ 2,0 2,1 2,2 The Plant List. [dostęp 2012-07-04].
- ↑ Zbigniew Mirek, Halina Piękoś-Mirkowa, Adam Zając, Maria Zając: Flowering plants and pteridophytes of Poland : a checklist. Krytyczna lista roślin naczyniowych Polski. Instytut Botaniki PAN im. Władysława Szafera w Krakowie, 2002. ISBN 83-85444-83-1.
- ↑ Zbigniew Mirek: Red list of plants and fungi in Poland. Czerwona lista roślin i grzybów Polski. Kazimierz Zarzycki. Kraków: IB PAN, 2006. ISBN 83-89648-38-5.
Bibliografia [edytuj]
- Zbigniew Mirek, Halina Piękoś-Mirkowa: Kwiaty Tatr. Przewodnik kieszonkowy. Warszawa: MULTICO Oficyna Wyd., 2003. ISBN 83-7073-385-9.
- Władysław Szafer: Tatrzański Park Narodowy. Kraków: Zakład Ochrony Przyrody PAN, 1962.
- Władysław Szafer, Stanisław Kulczyński: Rośliny polskie. Warszawa: PWN, 1953.
