Skansen

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Dwór w Skansenie w Sztokholmie
Skansen architektury przemysłowej III Rzeszy -Eksploseum w Bydgoszczy
Skansen w Dobczycach
Skansen w Zalipiu

Skansen lub muzeum skansenowskie lub muzeum na wolnym powietrzu (ang. open-air museum) – potoczne określenie muzeum na wolnym powietrzu, którego celem jest zaprezentowanie kultury ludowej danego regionu lub też ekspozycja obiektów zabytkowych (archeologicznych, budowlanych, etnograficznych)[1]. Polskie muzea skansenowskie zrzeszają się w Stowarzyszeniu Muzeów na Wolnym Powietrzu. Najstarszym skansenem w Polsce jest Kaszubski Park Etnograficzny we Wdzydzach Kiszewskich.

Etymologia nazwy[edytuj | edytuj kod]

Nazwa tego typu muzeów wywodzi się od szwedzkiej nazwy własnej, parku Skansen[2], użytej dla otwartej w 1891 przez Artura Hazeliusa ekspozycji 150 przykładów architektury drewnianej z terenu całego kraju, na wyspie Djurgården na terenie Sztokholmu[3], gdzie po raz pierwszy przygotowano tego typu zbiór zabytków. Przeniesiono tam z różnych regionów kraju charakterystyczne dla nich budynki wiejskie.

Rodzaje skansenów[edytuj | edytuj kod]

skanseny etnograficzne[edytuj | edytuj kod]

Przenosi się do nich typowe bądź wyjątkowe przykłady najczęściej architektury ludowej z danego obszaru, a wraz z budynkami ich wyposażenie, sprzęty, narzędzia, wystrój, stroje ludowe i inne elementy folkloru.

skanseny techniki i przemysłu[edytuj | edytuj kod]

Nazwy tej obecnie używa się także dla zebranych pod gołym niebem zabytkowych obiektów technicznych. Skansenami nazywa się kolekcje taboru kolejowego, np. Skansen taboru kolejowego w Chabówce, stare kopalnie i przygotowane do zwiedzania fortyfikacje np. Skansen Fortyfikacyjny – Oderstellung – Leśna Góra, Skansen fortyfikacyjny w Dobieszowicach.


Przypisy

  1. Witold Szolginia: Architektura. Warszawa: Sigma NOT, 1992, s. 146. ISBN 83-85001-89-1.
  2. Słownik wyrazów obcych, wydawnictwo PWN
  3. Encyklopedia PWN