Skoczkowce

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Skoczkowce
Spizellomycete
Spizellomycete
Systematyka[1]
Domena jądrowce
Supergrupa Opisthokonta
Królestwo grzyby
Typ skoczkowce
Nazwa systematyczna
Chytridiomycota M. J. Powell
D. Hibbett et al. A higher-level phylogenetic classification of the Fungi, Mycological Research, 5 (111), 2007
Typ nomenklatoryczny
Chytridium A. Braun 1851
Synonimy

Archemycota Caval.-Sm. 1998 pro parte

"(systm)" Systematyka w Wikispecies
"(comns)" Zdjęcia i grafiki w Commons

Skoczkowce (Chytridiomycota) – typ (gromada), jedna z głównych linii rozwojowych grzybów. Jest to prawdopodobnie takson parafiletyczny. Ciała jednokomórkowe lub małe komórczakowe grzybnie. Wytwarzają wici, co jest nietypowe dla grzybów. Zaliczani też czasem do królestwa Protista. Skoczki zachowały wiele cech pierwotnych grzybów m.in. gamety opatrzone wicią. Występują zarówno kinetosomy, jak i niefunkcjonalne centriole. Plecha monocentryczna, policentryczna lub nitkowata. Funkcję spichrzową pełni kulka tłuszczu. Rozmnażanie bezpłciowe przez zoospory z jedną wicią skierowaną ku tyłowi lub autospory. Rozmnażanie płciowe na drodze izogamii lub oogamii.[1]. Żyją w glebie lub pasożytniczo. Należy do nich ok. 600 gatunków. Takson wyróżniany jako typ od połowy XX w., opisany zgodnie z wymaganiami nomenklatury botanicznej w systemie Hibbetta i in[1]. W systemie tym podzielone są na następujące taksony:

W tym systemie Blastocladiales i Neocallimastigales – grupy zaliczane niekiedy do skoczkowców – są wydzielone z tego typu w celu uniknięcia jego polifiletyzmu i nadano im rangę typu. Również status niektórych taksonów niższej rangi (Caulochytrium, Olpidium, Rozella, Rhizophlyctis rosea, które tradycyjnie tworzyły rodzinę Olpidiaceae w obrębie Spizellomycetales[2]) jest niepewny i zostały uznane za taksony incertae sedis.

We wcześniejszych systemach taksonomicznych przedstawiciele tej grupy byli zaliczani do glonowców. Rzędy Chytridiales, Monoblepharidales i Blastocladiales łączono w podklasę glonowców Uniflagellatae (jednowiciowce)[3]. W miarę poznawania szczegółów budowy i filogenezy, grupie tej nadawano coraz wyższą rangę taksonomiczną i oddzielano od pozostałych grzybów niższych, a podkreślano związki z grzybami wyższymi. W jednym z systemów z końca XX w[4]. nadawano im status monotypowej podgromady w gromadzie Eumycota (grzyby właściwe). W systemie tym podgromada Chytridiomycotina (biczykowe, skoczki, skoczniaki) zawiera tylko jedną klasę Chytridiomycetes (skoczkowe) podzieloną na następujące rzędy: Olpidiales (olpidiowce), Chytridiales (skoczkowce), Blastocladiales (blastokladiowce, różnogametowce), Harpochytriales (harpochytriowce) i Monoblepharidiales (jednowiciowce, jednorzęskowce).

Do skoczkowców należy Synchytrium endobioticum wywołujący raka ziemniaczanego.

Cykl rozwojowy[edytuj | edytuj kod]

(na przykładzie Synchytrium endobioticum):

Zoospora skoczkowców dostając się do komórki żywiciela (ziemniaka) traci wić i przybiera postać pełzaka. Żywiciel reaguje na infekcję pasożyta hipertrofią (wytworzeniem na bulwie nieforemnych narośli). We wnętrzu komórki przechodzi kariokinezę i powstaje wielojądrowa grzybnia. Po jej pęknięciu powstają zoospory, które się wysypują. Ten cykl powtarza się całe lato.

Jesienią łączą się gamety (izogamia) i powstaje zygota diploidalna z dwiema wiciami. Wnikając do komórki żywiciela traci obie wici i otacza się grubą ścianą (funkcja przetrwalnikowa). Wiosną przechodzi mejozę, następnie mitozy i wytwarza nowe zoospory.

Przypisy

  1. 1,0 1,1 1,2 David S. Hibbett i in. A higher level phylogenetic classification of the Fungi. „Mycological Research”, s. 509–547, 2007. doi:10.1016/j.mycres.2007.03.004. 
  2. Sina M. Adl, Alastair G.B. Simpson i in.. The New Higher Level Classification of Eukaryotes with Emphasis on the Taxonomy of Protists. „J. Eukaryot. Microbiol.”. 5 (52), s. 399–451, 2005. International Society of Protistologists. doi:10.1111/j.1550-7408.2005.00053.x (ang.). 
  3. Richard Harder: Systematyka. W: Botanika: podręcznik dla szkół wyższych. Eduard Strasburger (red.). Wyd. 2 pol. według 28 oryg. Warszawa: PWRiL, 1967, s. 590–607.
  4. Jerzy Szweykowski: Dodatek. Grzyby. W: Słownik botaniczny. Alicja Szweykowska, Jerzy Szweykowski (red.). Warszawa: Wydawnictwo "Wiedza Powszechna", 1993. ISBN 83-214-0140-6.