Snop

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ujednoznacznienie Ten artykuł dotyczy rolnictwa. Zobacz też: snop – obiekt matematyczny.
Snopy lnu
Dziewczyna ze snopem

Snop, snopek, zbieranka[1] – w rolnictwie zebrane, ułożone równolegle i związane źdźbła zbóż, lnu, traw. Stosowanie snopów ułatwiało transport i przechowywanie niewymłóconego zboża.

W snopy wiązano pszenicę, żyto, owies, len (nie koszony, lecz wyrywany ręcznie lub maszynowo), rzadziej jęczmień i rzepak. Dawniej wiązanie snopów wykonywano ręcznie powrósłem (skręcona, cienka wiązka zboża). Wprowadzone w drugiej połowie XIX w. maszyny koszące, żniwiarki (nazywane też zrzutkami) układały skoszone zboże w porcjach, ułatwiających ręczne związanie snopka. Później pojawiły się maszyny koszące i wiążące zwane snopowiązałkami, które wiązały snopy sznurkiem. Snopy zniknęły z pól z chwilą wprowadzenia do użytku kombajnów zbożowych.

Do suszenia i chwilowego przechowywania snopy ustawiano w polu w mendle (kupki, stygi, sztygi). Następnie zwożono do przechowywania w stodołach, czasami również w tymczasowych stertach. Snop był rozwiązywany przed młocką.

Znaczenie kulturowe[edytuj | edytuj kod]

Snop odgrywał też – jako symbol – ważną rolę w kulturze. Szczególne znaczenie miał pierwszy snop zebrany z danego pola zwany diduchem, który często ozdabiano. Stanowił on centralną część uroczystości zakończenia żniw zwanej dożynkami lub snopkiem.

Snopki takie dekorowano również i przynoszono do domów w okresie święta Szczodrych Godów i późniejszej na ziemiach Polski wigilii, stawiając je w rogach pomieszczenia.

W przypadające 1 lutego święto Imbolc związane ze świętem wiosny i celtycką boginią ognia Brigid, w Szkocji w wigilię tego święta podpalano snop odziany w szaty kobiece - na urodzaj. W tradycji chrześcijańskiej ogień św. Brigrt będzie pełnił funkcję oczyszczającą[2].

Snop, zazwyczaj złoty, był często używanym symbolem w heraldyce, gdzie oznaczał rolnictwo; snopek w herbie mieli Wazowie.

Snopek dożynkowy[edytuj | edytuj kod]

Snopek w heraldyce[edytuj | edytuj kod]

Galeria[edytuj | edytuj kod]

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Uprawy i hodowla (pol.). [dostęp 27.10.2008].
  2. "W Szkocji w wilię tego święta podpalano snop odziany w szaty kobiece i ułożony w kolebce uplecionej ze zboża i siana, otoczonej świecami — „na urodzaj". w: "Janina Rosen-Przeworska. Religie Celtów s. 204

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]