Sobór Trójcy Świętej w Pskowie

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Sobór Trójcy Świętej
Троицкий собор
sobór katedralny
Rejestr Zabytków Historii i Kultury Narodów Federacji Rosyjskiej
Distinctive emblem for cultural property.svg 6010034027[1]
Widok ogólny
Widok ogólny
Państwo  Rosja
Obwód Obwód pskowski
Miejscowość Psków
Wyznanie prawosławne
Kościół Rosyjski Kościół Prawosławny
Eparchia pskowska
Wezwanie Trójcy Świętej
Wspomnienie liturgiczne Święto Trójcy Świętej (niedziela Pięćdziesiątnicy)
Przedmioty szczególnego kultu
Relikwie św. Wsiewołoda-Gabriela, św. Dowmonta-Tymoteusza (książąt pskowskich), świętego mnicha męczennika Joazafa
Cudowne obrazy Czirska Ikona Matki Bożej[2]
Położenie na mapie obwodu pskowskiego
Mapa lokalizacyjna obwodu pskowskiego
Sobór Trójcy Świętej
Sobór Trójcy Świętej
Położenie na mapie Rosji
Mapa lokalizacyjna Rosji
Sobór Trójcy Świętej
Sobór Trójcy Świętej
Ziemia 57°49′19,67″N 28°19′44,80″E/57,822131 28,329111

Sobór Trójcy Świętej w Pskowieprawosławny sobór katedralny w Pskowie, katedra eparchii pskowskiej.

Według podania miejsce pod budowę soboru zostało wskazane osobiście przez księżnę kijowską Olgę; wzniesiono wówczas pierwszą, drewnianą katedrę Trójcy Świętej w Pskowie. W XII w. na jego miejscu powstał nowy sobór, tym razem zbudowany z kamienia; pracami kierowali budowniczowie ze Smoleńska[2]. W średniowiecznym Pskowie sobór położony był przy głównym placu w mieście. W ołtarzu świątyni przechowywany był miecz księcia pskowskiego Dowmunta-Tymoteusza, który każdorazowo wręczany był nowym książętom pskowskim w momencie wstępowania na tron. W soborze odbywały się również pochówki zmarłych władców księstwa pskowskiego oraz miejscowych biskupów[2].

Nowa kamienna świątynia na miejscu dwunastowiecznego soboru została wzniesiona w 1365 przez miejscowych twórców. Była to świątynia trójkopułowa, z trzema ołtarzami. Ściany świątyni pokrywały freski. Również i ten obiekt nie przetrwał – na jego miejscu wzniesiono nową cerkiew w latach 1682–1699. O ile jej twórcy posłużyli się dawnymi fundamentami, wygląd zewnętrzny cerkwi uległ znacznym zmianom. Nowy sobór osiągnął łączną wysokość 72 metrów, został zbudowany na planie kwadratu i zwieńczony pięcioma kopułami. Całość wspiera się na sześciu filarach. Sobór naśladuje tym samym siedemnastowieczną architekturę sakralną Moskwy. Część grzebalną, z nagrobkami książąt i biskupów, zachowano i wkomponowano w nową konstrukcję cerkwi[2]. W XVIII w. w sąsiedztwie soboru wzniesiono dzwonnicę, zaś w 1836 – sobór Zwiastowania w stylu klasycystycznym. Obiekt ten został wysadzony w powietrze w 1933[2]. W tym okresie sobór Trójcy Świętej także był nieczynny – został zamknięty pod koniec lat 20. XX wieku i zamieniony w muzeum religii i ateizmu. Nabożeństwa w obiekcie zostały wznowione w 1941 przez kapłanów z Pskowskiej Misji Prawosławnej[2].

We wnętrzu świątyni zachował się siedemnastowieczny złocony ikonostas, złożony z sześciu rzędów ikon i zwieńczony wyobrażeniem Ukrzyżowania. Dwa najwyższe rzędy oraz krucyfiks zostały dołączone do starszej kompozycji już w połowie XVIII w.[2].

Według tradycji w soborze pochowany został jurodiwy Nikołaj Salos, który według legendy uratował Psków przed zniszczeniem przez rozgniewanego Iwana Groźnego[3].

Przypisy