Sobór Trójcy Świętej w Pskowie

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Sobór Trójcy Świętej
Троицкий собор
sobór katedralny
Rejestr Zabytków Historii i Kultury Narodów Federacji Rosyjskiej
Distinctive emblem for cultural property.svg 6010034027[1]
Widok ogólny
Widok ogólny
Państwo  Rosja
Obwód Obwód pskowski
Miejscowość Psków
Wyznanie prawosławne
Kościół Rosyjski Kościół Prawosławny
Eparchia pskowska i wielkołucka
Wezwanie Trójcy Świętej
Wspomnienie liturgiczne niedziela Pięćdziesiątnicy
Przedmioty szczególnego kultu
Relikwie św. Wsiewołoda-Gabriela, św. Dowmonta-Tymoteusza (książąt pskowskich), świętego mnicha męczennika Joazafa
Cudowne obrazy Czirska Ikona Matki Bożej[2]
Położenie na mapie obwodu pskowskiego
Mapa lokalizacyjna obwodu pskowskiego
Sobór Trójcy Świętej
Sobór Trójcy Świętej
Położenie na mapie Rosji
Mapa lokalizacyjna Rosji
Sobór Trójcy Świętej
Sobór Trójcy Świętej
Ziemia 57°49′19,67″N 28°19′44,80″E/57,822131 28,329111Na mapach: 57°49′19,67″N 28°19′44,80″E/57,822131 28,329111
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Sobór Trójcy Świętej w Pskowieprawosławny sobór katedralny w Pskowie, katedra eparchii pskowskiej i wielkołuckiej.

Według podania miejsce pod budowę soboru zostało wskazane osobiście przez księżnę kijowską Olgę; wzniesiono wówczas pierwszą, drewnianą katedrę Trójcy Świętej w Pskowie. W XII w. na jego miejscu powstał nowy sobór, tym razem zbudowany z kamienia; pracami kierowali budowniczowie ze Smoleńska[2]. W średniowiecznym Pskowie sobór położony był przy głównym placu w mieście. W ołtarzu świątyni przechowywany był miecz księcia pskowskiego Dowmunta-Tymoteusza, który każdorazowo wręczany był nowym książętom pskowskim w momencie wstępowania na tron. W soborze odbywały się również pochówki zmarłych władców księstwa pskowskiego oraz miejscowych biskupów[2].

Nowa kamienna świątynia na miejscu dwunastowiecznego soboru została wzniesiona w 1365 przez miejscowych twórców. Była to świątynia trójkopułowa, z trzema ołtarzami. Ściany świątyni pokrywały freski. Również i ten obiekt nie przetrwał – na jego miejscu wzniesiono nową cerkiew w latach 1682-1699. O ile jej twórcy posłużyli się dawnymi fundamentami, wygląd zewnętrzny cerkwi uległ znacznym zmianom. Nowy sobór osiągnął łączną wysokość 72 metrów, został zbudowany na planie kwadratu i zwieńczony pięcioma kopułami. Całość wspiera się na sześciu filarach. Sobór naśladuje tym samym siedemnastowieczną architekturę sakralną Moskwy. Część grzebalną, z nagrobkami książąt i biskupów, zachowano i wkomponowano w nową konstrukcję cerkwi[2]. W XVIII w. w sąsiedztwie soboru wzniesiono dzwonnicę, zaś w 1836 – sobór Zwiastowania w stylu klasycystycznym. Obiekt ten został wysadzony w powietrze w 1933[2]. W tym okresie sobór Trójcy Świętej także był nieczynny – został zamknięty pod koniec lat 20. XX wieku i zamieniony w muzeum religii i ateizmu. Nabożeństwa w obiekcie zostały wznowione w 1941 przez kapłanów z Pskowskiej Misji Prawosławnej[2].

We wnętrzu świątyni zachował się siedemnastowieczny złocony ikonostas, złożony z sześciu rzędów ikon i zwieńczony wyobrażeniem Ukrzyżowania. Dwa najwyższe rzędy oraz krucyfiks zostały dołączone do starszej kompozycji już w połowie XVIII w.[2].

Według tradycji w soborze pochowany został jurodiwy Nikołaj Salos, który według legendy uratował Psków przed zniszczeniem przez rozgniewanego Iwana Groźnego[3].

Przypisy