Sobór Zaśnięcia Matki Bożej w Moskwie

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Sobór Zaśnięcia Najświętszej Maryi Panny w Moskwie
Успенский собор (Москва)
sobór
Sobór Zaśnięcia NMP (Uspienski)
Sobór Zaśnięcia NMP (Uspienski)
Państwo  Rosja
Miejscowość Moskwa
Wyznanie prawosławne
Kościół Rosyjski Kościół Prawosławny
Wezwanie Zaśnięcie Bogurodzicy
Położenie na mapie Moskwy
Mapa lokalizacyjna Moskwy
Sobór Zaśnięcia Najświętszej Maryi Panny w Moskwie
Sobór Zaśnięcia Najświętszej Maryi Panny w Moskwie
Położenie na mapie Rosji
Mapa lokalizacyjna Rosji
Sobór Zaśnięcia Najświętszej Maryi Panny w Moskwie
Sobór Zaśnięcia Najświętszej Maryi Panny w Moskwie
Ziemia 55°45′03″N 37°37′02″E/55,750833 37,617222Na mapach: 55°45′03″N 37°37′02″E/55,750833 37,617222
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Strona internetowa

Sobór Zaśnięcia Najświętszej Maryi Panny (ros. Успенский Собор, Успенский собор Московского кремля) – sobór prawosławny w obrębie Kremla w Moskwie, na Placu Soborowym. Obiekt został wzniesiony w latach 14751479 przez włoskiego architekta Aristotele'a Fioravantiego.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Pierwszy sobór na tym miejscu został wybudowany przez Iwana Kalitę około 1326. Pod koniec wieku XV obiekt ten był już w tak złym stanie technicznym, że konieczna była jego rozbiórka i budowa nowej cerkwi. W 1472 jej budowę rozpoczęli architekci Krywcow i Myszkin. W dwa lata później, gdy nowy sobór był już niemal gotowy, nieoczekiwanie zawalił się na skutek trzęsienia ziemi. W tej sytuacji Iwan III zaprosił do wykonania nowej budowli bolońskiego architekta Aristotele Fioravantiego. W 1479 prace nad soborem były ukończone; Fioravanti połączył cechy architektury rosyjskiej z elementami renesansu włoskiego. W tym samym czasie wykonano dekorację wnętrza cerkwi.

W 1547 w cerkwi został ukoronowany Iwan IV Groźny. Sobór był tradycyjnym miejscem intronizacji patriarchów Rosyjskiego Kościoła Prawosławnego oraz ich pochówku, jak i miejscem koronacji carów rosyjskich od XVII począwszy. W 1812 został splądrowany przez wojska Napoleona Bonapartego. Obiekt nieprzerwanie pełnił funkcje sakralne do momentu wprowadzenia się na Kreml pierwszej Rady Komisarzy Ludowych z Leninem na czele. Od tamtej pory nabożeństwa w obiekcie odbywały się bardzo sporadycznie, a po II wojnie światowej urządzono w cerkwi muzeum, które do tej pory jest gospodarzem obiektu.

Architektura[edytuj | edytuj kod]

Cerkiew zbudowana jest z białego wapienia i cegły. Jest przykryta pięcioma złoconymi kopułami. Zewnętrzna dekoracja obiektu, wyjąwszy rzędy płaskorzeźb w kształcie łuków łączonych pilastrami jest skromna. Wnętrze obiektu wspiera sześć filarów. Wnętrze cerkwi jest bogato dekorowane ikonami i freskami wykonanymi równolegle z budową obiektu przez malarza ikon Dionizego oraz freskami wykonanymi w XVII stuleciu. Wśród nich wyróżnia się monumentalne malowidło przedstawiające Wniebowzięcie. Były one poddawane konserwacji w XIX wieku oraz w latach 60. XX stulecia. W czasach radzieckich część ikon została przeniesiona do moskiewskiej Galerii Tretiakowskiej. Wysoki na szesnaście metrów ikonostas pochodzi z XIX wieku.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • R. Ver Berkmoes, Moskwa, Bielsko-Biała, Pascal, 2001 ISBN 83-88355-66-X
  • J. Noble, A. Humphreys, R. Nebesky, N. Selby, J. King, G. Wesely, Rosja, cz.1 Moskwa i europejskie południe, Bielsko-Biała, Pascal, 1996 ISBN 83-85412-81-6
  • W. Iwanow, The Moscow Kremlin, Moskwa, Planeta, 1981

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]