Sobór powszechny

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania

Sobór powszechny, sobór ekumeniczny – w Kościołach chrześcijańskich – spotkanie biskupów całego Kościoła w celu ustanowienia praw kościelnych (kanonów soborowych) i uregulowania spraw doktryny wiary i moralności. Początkowo sobory były zwoływane przez cesarzy rzymskich. Ich postanowienia musiały być jednak zaakceptowane przez biskupa Rzymu. Sobory zwoływane jedynie w obrębie Kościoła rzymskokatolickiego nie są uznawane przez pozostałych chrześcijan (w tym prawosławnych i protestantów).

Stosunek różnych wyznań chrześcijańskich[edytuj | edytuj kod]

Kwestia, czy zjazd biskupów jest soborem powszechnym, czy tylko synodem danego kościoła partykularnego, zależy od nauki danego Kościoła.

Kościół rzymskokatolicki[edytuj | edytuj kod]

Ikona przedstawia uczestników I Soboru Powszechnego w Nicei w 325 r., trzymających tekst Wyznania wiary

Kościół rzymskokatolicki przyjmuje, że odbyło się dwadzieścia jeden soborów powszechnych (od nicejskiego I w 325 do watykańskiego II w latach 1962-1965). Według obecnego prawa kanonicznego (kan. 337-341) papież zwołuje sobór wedle własnego uznania, przewodniczy jego obradom osobiście (lub przez delegatów), a także określa ramy obrad i zatwierdza dekrety soborowe. Śmierć papieża w czasie trwania obrad powoduje ich zawieszenie, i dopiero jego następca może wznowić obrady.

Cerkiew prawosławna i Kościoły starokatolickie[edytuj | edytuj kod]

Cerkiew prawosławna i Kościoły starokatolickie uważają za powszechne tylko pierwsze siedem soborów (od nicejskiego I do nicejskiego II). Prawosławie uznaje również IV sobór Sobór konstantynopolitański(nie należy mylić z soborem zwołanym przez papieża Hadriana II i uznawanego dziś jedynie przez katolików) i V Sobór konstantynopolitański (1341-1351)

Kościoły protestanckie[edytuj | edytuj kod]

Kościoły protestanckie opierają się na zasadzie sola scriptura, zgodnie z którą jedynie Biblia stanowi autorytet w sprawach wiary, doktryny i praktyki chrześcijańskiej. Dlatego też protestanci uznają, że sobory powszechne są ze swej natury omylne, a ich postanowienia należy zakwestionować w sytuacji, gdy znajdą się one w sprzeczności z nauką Pisma Świętego, lub też z niej nie będą wynikać.

Choć protestantyzm nie uznaje autorytetu soborów, zdecydowana większość protestantów na podstawie samej Biblii uznaje, że postanowienia dotyczące Trójjedyności Boga i natury Chrystusa wyrażone na czterech pierwszych soborach ekumenicznych wyrażają naukę biblijną. Stąd protestanci zgadzają się najczęściej z ustaleniami tychże soborów w wyżej wymienionych sprawach. Są to:

Inne wyznania[edytuj | edytuj kod]

Wyznania zaliczane do restoracjonizmu, np. Świadkowie Jehowy i mormoni ani nie uznają autorytetu soborów powszechnych, ani nie zgadzają się z ich postanowieniami. Kościoły przedchalcedońskie uznają za powszechne tylko trzy pierwsze sobory, a Kościół asyryjski (nestoriański) – dwa pierwsze sobory.

Sobór Jerozolimski[edytuj | edytuj kod]

Soborem jerozolimskim określanym jest także opisane w Dziejach Apostolskich (15,2-29) zebranie apostołów i starszych w Jerozolimie ok. roku 49. W sensie ścisłym nie był to jednak sobór powszechny.

Spis soborów powszechnych[edytuj | edytuj kod]

Spis soborów powszechnych uznawanych przez większość kościołów chrześcijańskich[edytuj | edytuj kod]

Sobory powszechne
wg Kościoła katolickiego:

Sobór watykański II Sobór watykański I Sobór trydencki Sobór laterański V Sobór Bazylea - Ferrara - Florencja Sobór w Konstancji Sobór w Vienne Sobór lyoński II Sobór lyoński I Sobór laterański IV Sobór laterański III Sobór laterański II Sobór laterański I Sobór konstantynopolitański IV Sobór nicejski II Sobór konstantynopolitański III Sobór konstantynopolitański II Sobór chalcedoński Sobór efeski Sobór konstantynopolitański I Sobór nicejski I

Spis soborów powszechnych uznawanych przez Kościół katolicki[edytuj | edytuj kod]

Spis soborów powszechnych uznawanych przez część prawosławia[edytuj | edytuj kod]

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Klaus Schatz, Sobory powszechne – punkty zwrotne w historii Kościoła, Kraków 2001
  • Leopold Ranke, Dzieje papiestwa w XVI-XIX w., Warszawa 1974