Sochaczew

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Sochaczew
Sochaczew – centrum miasta
Sochaczew – centrum miasta
Herb
Herb Sochaczewa
Państwo  Polska
Województwo  mazowieckie
Powiat sochaczewski
Gmina gmina miejska
Prawa miejskie przed 1368
Burmistrz Piotr Osiecki
Powierzchnia 26,19 km²
Populacja (2011)
• liczba ludności
• gęstość

37 374
1435 os./km²
Strefa numeracyjna
(+48) 46
Kod pocztowy 96-500 do 96-503
Tablice rejestracyjne WSC
Położenie na mapie powiatu sochaczewskiego
Mapa lokalizacyjna powiatu sochaczewskiego
Sochaczew
Sochaczew
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Sochaczew
Sochaczew
Ziemia 52°13′40″N 20°14′30″E/52,227778 20,241667
TERC
(TERYT)
1428011
Urząd miejski
ul. 1 Maja 16
96-500 Sochaczew
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Strona internetowa

Sochaczewmiasto i gmina w województwie mazowieckim, w powiecie sochaczewskim.

Do 1954 roku siedziba wiejskich gmin Chodaków i Kozłów Biskupi. W latach 1975-1998 miasto administracyjnie należało do województwa skierniewickiego. Jest stolicą powiatu sochaczewskiego oraz siedzibą władz gminy wiejskiej Sochaczew.

Jest jednym z najstarszych miast mazowieckich. Domniemane miejsce śmierci Bolesława Krzywoustego[1]. Sochaczew był miastem królewskim Korony Królestwa Polskiego[2].

Według danych z 2014 r. Sochaczew liczył 37 374 mieszkańców.

Położenie[edytuj | edytuj kod]

Położone na Równinie Łowicko-Błońskiej w widłach trzech rzek: Bzury, Pisi i Utraty. Sochaczew leży pomiędzy trzema dużymi kompleksami leśnymi: Puszczą Kampinoską, Puszczą Bolimowską i terenami leśnymi w gminie Młodzieszyn i Iłów. Miasto znajduje się na wysokości 81 m n.p.m.

Według danych z roku 2002[3] Sochaczew ma obszar ok. 26,13 km², w tym:

  • użytki rolne: 61%
  • użytki leśne: 3%

Miasto stanowi 3,57% powierzchni powiatu.

Etymologia nazwy miasta[edytuj | edytuj kod]

Sochaczew – pl.Kościuszki – kościół i ratusz-muzeum

Nazwa miasta prawdopodobnie pochodzi od słowa o prasłowiańskim rodowodzie "socha", które oznaczało drewniane narzędzie służące do uprawy roli (pierwowzór pługa). Nazwa ta jest prawdopodobna ze względu na rolniczy charakter osady wczesnośredniowiecznej. Druga hipoteza proponowana przez prof. Stanisława Rosponda wskazuje na słowo "sochacze" – suche gałęzie drzewa.

W średniowiecznych źródłach nazwa miasta występuje w formie "Sochacew" bądź "Sochaczow".

Demografia[edytuj | edytuj kod]

Dane z 31 marca 2014[4]:

Opis Ogółem Kobiety Mężczyźni
jednostka osób  % osób  % osób  %
populacja 37 374 100 20 046 52,5 18 155 47,5
gęstość zaludnienia
(mieszk./km²)
1462 767,2 694,8
  • Ludność Sochaczewa na przestrzeni stuleci:


W październiku 2007 roku w Sochaczewie było 30588 osób uprawnionych do głosowania.
W październiku 2011 roku w Sochaczewie było 30239 osób uprawnionych do głosowania.

Bezrobocie[edytuj | edytuj kod]

Stopa bezrobocia w Sochaczewie i powiecie sochaczewskim w październiku 2012 roku wyniosła 11% wobec 10,3% w województwie mazowieckim.

Części miasta Sochaczew[edytuj | edytuj kod]

Tradycyjnie wyróżnia się części miasta[5]:

  • centrum, czyli Sochaczew – centrum handlowo-usługowe położone na prawym, wysokim brzegu Bzury; tutaj można zobaczyć większość zabytków sochaczewskich.
  • Chodaków – północna część miasta, włączona do Sochaczewa w 1977 roku; dzielnica przemysłowa.
  • Trojanów – jedno z najstarszych osiedli ludzkich na terenie Sochaczewa, w średniowieczu istniał tu gród. W chwili obecnej dzielnica mieszkalna oraz rejon trzech cmentarzy.
  • Boryszew – południowa część miasta, przeważa zabudowa jednorodzinna; dzielnica fabryczna.
  • Karwowo – lewobrzeżna, północno-zachodnia część miasta.
  • Rozlazłów – lewobrzeżna, zachodnia część miasta, znajduje się w niej szpital powiatowy.
  • Czerwonka - wschodnia część miasta , dzielnica częściowo rolnicza , znajduje się tu dwór Garbolewskich (obecnie Szkoła Muzyczna)
Ruiny Zamku Książąt Mazowieckich w Sochaczewie
Sochaczew – ohel cadyków Bornsteinów na cmentarzu żydowskim

Historia miasta[edytuj | edytuj kod]

 Osobny artykuł: Historia Sochaczewa.

Historyczne nazwy ulic miasta[edytuj | edytuj kod]

  • ul. Toruńska – dawniej ul. Mostowa
  • ul. Traugutta – dawniej ul. Boryszewska
  • ul. Rozlazłowska - dawniej ul. Królewska
  • ul. Senatorska - dawniej ul. Rewolucji Październikowej
  • ul. Staszica – dawniej ul. Trojanowska bądź ul. Wyszogrodzka
  • al. 600-lecia – dawniej ul. Stodólna
  • ul. Batorego – dawniej ul. Brukowa
  • ul. 15 sierpnia – dawniej ul. Dzierżyńskiego
  • ul. Podzamcze – dawniej ul. Staromostowa
  • ul. Chodkiewicza – dawniej ul. Przeskok
  • ul. Grabskiego - dawniej ul. Świerczewskiego (obecnie powrócono do dawnej nazwy ul. Grabskiego).
  • ul. Gawłowska - dawniej ul. Feliksa Matusiaka
  • – dawniej ul. Wodna
  • – dawniej ul. Przechód
  • – dawniej ul. Nowa
  • – dawniej ul. Kozia

Ulice nieistniejące: Bożnicza, Koszarowa

Gospodarka[edytuj | edytuj kod]

  • przemysł chemiczny: Boryszew ERG S.A., Uponor Polska Sp. z o.o., Chodakowskie Zakłady Włókien Chemicznych Chemitex (nie istnieją, teren zakładów jest opuszczony[6])
  • przemysł spożywczy: Mars Polska Sp. z o.o.
  • produkcja ceramiki budowlanej: PCB Plecewice S.A.
  • przemysł kosmetyczny: Verona Products Professional Sp. z o.o.
  • przemysł budowlano-konstrukcyjny: Energop Sp. z o.o.
  • inne: Sarens-Polska Sp. z o.o. (baza żurawi i specjalistycznych zestawów transportowych), Prologis Park Sochaczew (centrum magazynowo-dystrybucyjne) zajmuje się logistyką.Posiada własną bocznicę kolejową, Wavin dostawca systemów instalacyjnych z tworzyw sztucznych, Agencja Celna Intercło - zajmuje się usługami celnymi.

Transport[edytuj | edytuj kod]

Drogi[edytuj | edytuj kod]

Sochaczew jest ważnym węzłem drogowym, krzyżują się tu drogi:

Droga krajowa nr 50 oraz droga krajowa nr 92 omijają miasto otwartą w 2003 r. obwodnicą. W pobliżu miasta przebiega autostrada A2

Kolej[edytuj | edytuj kod]

Sochaczew – dworzec kolejowy

W Sochaczewie istnieje czynna stacja kolejowa, skąd można się dostać pociągami osobowymi do: Warszawy, Łowicza Głównego i Płocka. Zatrzymuje się tutaj szereg pociągów pospiesznych i TLK dzięki czemu można dojechać z Sochaczewa do Lublina, Otwocka, Przemyśla, Chełma, Krakowa,Bydgoszczy, Białegostoku, Poznania, Zielonej Góry, Szczecina, Świnoujścia, Kołobrzegu Gdyni i Gdańska. i innych.

Komunikacja samochodowa[edytuj | edytuj kod]

Alternatywą dla pociągów jest rozwinięta komunikacja samochodowa. Do Warszawy można dostać się busami oraz autobusami PKS. Kursują także autobusy rejsowe którymi można dojechać do miast na terenie Mazowsza, Polski i Europy

Komunikacja miejska[edytuj | edytuj kod]

Na terenie miasta i okolic funkcjonuje komunikacja miejska prowadzona przez Zakład Komunikacji Miejskiej w Sochaczewie. Została powołana 1 maja 1979 roku i w jej ramach wyznaczono 6 linii autobusowych. Obecnie do dyspozycji mieszkańców przygotowano 12 linii. Linie te obsługiwane są przez 17 autobusów – 8 Jelczy M11, 2 Jelcze M081MB3, 3 Solarisy Urbino 9, 2 Solbus B9,5 oraz 2 Autosan M09LE "Sancity".

Lądowisko[edytuj | edytuj kod]

W 2011 oficjalnie otworzono sanitarne lądowisko, przy ul. Batalionów Chłopskich.

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

Kościół w Trojanowie
Nagrobki na cmentarzu

Muzea[edytuj | edytuj kod]

Muzeum Kolei Wąskotorowej

Edukacja[edytuj | edytuj kod]

Przedszkola Miejskie[edytuj | edytuj kod]

Przedszkole nr 1 w Sochaczewie

Szkoły Podstawowe[edytuj | edytuj kod]

Szkoła Podstawowa nr 4 w Sochaczewie

Gimnazja[edytuj | edytuj kod]

Szkoły średnie[edytuj | edytuj kod]

Liceum Ogólnokształcące w Sochaczewie

Szkoły wyższe[edytuj | edytuj kod]

Inne[edytuj | edytuj kod]

Kultura[edytuj | edytuj kod]

Sochaczew – Pływalnia Orka
Sochaczew – skatepark

Miejski Ośrodek Sportu i Rekreacji[edytuj | edytuj kod]

  • Pływalnia "ORKA" przy ul. Olimpijskiej 3
  • Hala sportowa przy ul. Kusocińskiego 2,
  • Hala sportowa przy ul. Chopina 101,
  • Kompleks boisk przy ul. Chopina 101
  • Integracyjny Ogród Zabaw i Sportu przy al. 600-lecia
  • Skatepark przy ul. Olimpijskiej
  • Lodowisko Miejskie (sezonowe) przy pływalni "ORKA"
  • Integracyjny Plac zabaw i sportu przy ul.Chabrowej
  • Integracyjny plac zabaw i sportu przy ul.Grunwaldzkiej

Ośrodki kultury[edytuj | edytuj kod]

  • Miejski Ośrodek Kultury, ul. Żeromskiego 8
  • Miejski Ośrodek Kultury, ul. 15 Sierpnia 83
  • Miejski Ośrodek Kultury, ul. Chopina 101

Biblioteki[edytuj | edytuj kod]

Kina[edytuj | edytuj kod]

Religia[edytuj | edytuj kod]

Kościół pw. św. Wawrzyńca

Na terenie miasta działają następujące kościoły i związki wyznaniowe:

Sport[edytuj | edytuj kod]

Sochaczew – MKS Orkan
  • Sekcja Lekkoatletyczna OKS "Skra" Warszawa oddział Sochaczew
  • Klub Maratończyka "AKTYWNI" Sochaczew
  • UKS "Dwójka" Sochaczew
  • MKS Orkan Sochaczew
  • Sochaczewskie Towarzystwo Tenisowe
  • Klub Sportowy Bzura Chodaków
  • Sochaczewski Klub Motorowy "Szarak"
  • Zebra Off-Road Klub Sochaczew
  • Uczniowski Klub Sportowy "7" Judo Sochaczew
  • SKTS (Sochaczewski Klub Tenisa Stołowego) Sochaczew
  • KTS (Klub Tenisa Stołowego) Joker Sochaczew

W Sochaczewie znajduje się tor motocrossowy, położony tuż nad rzeką Bzurą, co czyni go unikatowym torem w skali kraju. Odbywają się tu co roku zawody motocrossowe np. Puchar Niepodległości.

Doroczne imprezy[edytuj | edytuj kod]

  • Dni Sochaczewa
  • Rodzinny Rajd Rowerowy im. Tadeusza Krawczyka
  • Ogólnopolski Konkurs Tańca Nowoczesnego
  • Międzynarodowy Festiwal Chopinowski na Mazowszu
  • Wrześniowe Spotkania z Pieśnią Chóralną im. Bohaterów Walk nad Bzurą 1939 r.

"Pamięć – Wdzięczność – Nadzieja"

  • Sochaczewskie Dni Rodziny
  • Biegi Młodych Olimpijczyków
  • Sochaczewski Festiwal Filmowy
  • Przegląd Muzyki i Piosenki Młodzieżowej "Sochaczewska Vena"
  • "Muzyka z serca płynąca
  • Mazowieckie Targi Rolne i Przedsiębiorczości
  • Sochaczewska Wiosna Motocrossowa
  • Sochaczewskie Lato Motocyklowe
  • Sochaczewska Jesień Motocyklowa
  • Miss Sochaczewa (w latach 1993-2007)
  • Rekonstrukcja Bitwy nad Bzurą
  • Ogólnopolski Turniej Tańca Towarzyskiego
  • Patrol Świętego Mikołaja

Sąsiednie gminy[edytuj | edytuj kod]

Ludzie związani z Sochaczewem[edytuj | edytuj kod]

 Z tym tematem związana jest kategoria: Ludzie związani z Sochaczewem.

Ciekawostki[edytuj | edytuj kod]

Sochaczew – godło III Rzeszy Niemieckiej na budynku prezydium partii
  • Na płycie pl. Kościuszki kolorową cegłą zaznaczono zarys fundamentów XVIII-wiecznego ratusza miejskiego.
  • W kwietniu 1556 roku na mocy wyroku sądu arcybiskupiego w Łowiczu spalono na stosie sochaczewian – Żydów i jedną Polkę posądzonych o sprofanowanie hostii.
  • Sochaczew obok Kalisza był najbardziej zniszczonym miastem w Polsce podczas I wojny światowej.
  • Jeszcze do niedawna na elewacji budynku przy ul. Hanki Sawickiej 1 (dawne Prezydium Partii) przez tynk przebijało godło III Rzeszy Niemieckiej (pamiątka po rezydującej tu podczas II wojny światowej NSDAP).
  • Według legendy Góra Zamkowa jest połączona podziemnym tunelem z trojanowskim kościołem. W rzeczywistości jest to Kanał Królewski pochodzący z okresu regulacji miasta (pocz.XIX wieku).
  • Pozostałością po cmentarzu muzułmańskim jest ruina kapliczki z II poł.XIX wieku[9].
  • W Sochaczewie znajduje się jeden z najstarszych cmentarzy żydowskich w Polsce – Żydzi zamieszkiwali tu od 1427 roku[9].

Miasta partnerskie[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Bardziej prawdopodobnym miejscem śmierci Bolesława Krzywoustego jest opactwo benedyktynów w Sieciechowie, a nieporozumienie powstało z błędnego odczytania nazwy miejscowej
  2. Adolf Pawiński, Mazowsze, Warszawa 1895, s. 37.
  3. Portal Regionalny i Samorządowy REGIOset (pol.). regioset.pl. [dostęp 2010-09-14].
  4. Baza Demograficzna – Tablice predefiniowane – Wyniki badań bieżących; Stan i struktura ludności; Ludność według płci i miast (pol.). GUS. [dostęp 2010-09-14].
  5. .Plan miasta Sochaczewa. A.W. MAPLEX, Pruszków 1991
  6. Zakłady Chemiczne – Chemitex, Sochaczew | Opuszczone.net | zdjęcia opuszczonych miejsc | urban exploration (pol.). [dostęp 2012-10-05].
  7. Zobacz też: Łukasz Popowski, Tajemnice sochaczewskiego zamku
  8. Dane według raportów wyszukiwarki zborów (www.jw.org) z 5 czerwca 2014.
  9. 9,0 9,1 Lechosław Herz: Puszcza Kampinoska: przewodnik. Pruszków: Oficyna Wydawnicza "Rewasz", 2006, s. 293-297. ISBN 83-89188-48-1.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • pod red.Stanisława Russockiego: Dzieje Sochaczewa i Ziemi Sochaczewskiej. Warszawa: Książka i Wiedza, 1970.
  • Leszek Nawrocki: Kalendarium wydarzeń historycznych na ziemi sochaczewskiej. Sochaczew: 2000. ISBN 83-91-50-50-0-6.
  • Marian Rożej: Zabytki architektury województwa skierniewickiego. Skierniewice: Wydział Kultury i Sztuki Urzędu Wojewódzkiego w Skierniewicach.
  • Lechosław Herz: Puszcza Kampinoska: przewodnik. Pruszków: Oficyna Wydawnicza "Rewasz", 2006, s. 293-297. ISBN 83-89188-48-1.
  • Aleksander Turczyk: Z Ziemi Sochaczewskiej. Sochaczew: 2002.
  • Aleksander Turczyk: Historie sochaczewskie. Sochaczew: 2001.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]