Spalinowóz
Spalinowóz, czyli lokomotywa spalinowa – jest to lokomotywa napędzana silnikiem spalinowym, zazwyczaj czterosuwowym (czasem dwusuwowym np. ST44) silnikiem Diesla.
Ponieważ charakterystyka silnika spalinowego uniemożliwia jego bezpośrednie zastosowanie do napędu lokomotywy, stosuje się przekładnię:
- mechaniczną
- hydrauliczną
- hydrostatyczną (rzadko, w lokomotywach małych mocy i prędkości)
- hydrokinetyczną
- elektryczną (tzw. lokomotywa spalinowo-elektryczna)
Najbardziej rozpowszechnione są lokomotywy o przekładni elektrycznej – silnik spalinowy napędza prądnicę, a osie napędowe są obracane za pomocą silników elektrycznych. Prędkość jazdy lokomotywy spalinowej reguluje się poprzez zmiany wzbudzenia prądnicy za pomocą nastawnika elektrycznego, zmieniającego opór elektryczny w obwodzie wzbudzenia.
Pierwsza lokomotywa z silnikiem Diesla została uruchomiona we wrześniu 1912 roku w Prusko-Heskiej kolei państwowej. Lokomotywa ta miała 1000 KM. Słabym punktem tej pierwszej lokomotywy był system chłodzenia, co spowodowało, że już w 1920 roku została oddana na złom. Dopiero w 1924 w ZSRR wprowadzono dwie lokomotywy: firm MAN i Electric Brown Boveri, które sprawdziły się w codziennej pracy. Obie miały silniki o mocy 1200 KM.
Spis treści |
[edytuj] Oznaczenia lokomotyw spalinowych w Polsce
[edytuj] PKP – historia
- na początku Lw (w oznacza silnik wysokoprężny),
- rodzaj przekładni:
- e – elektryczna
- h – hydrokinetyczna
- m – mechaniczna
- nr serii
Przykłady: Lwe-55, Lwh-64.
[edytuj] PKP – współczesność
- pierwsza litera S oznacza lokomotywę spalinową
- druga litera oznacza pełnioną funkcję:
- M – do prac manewrowych
- P – do pociągów pasażerskich
- T – do pociągów towarowych
- U – uniwersalna
- 2 cyfry - nr serii:
- 01..09 - lokomotywa z przekładnią mechaniczną, sterowanie jednokrotne
- 10..14 - lokomotywa z przekładnią mechaniczną, sterowanie wielokrotne
- 15..24 - lokomotywa z przekładnią hydrauliczną lub hydrauliczno - mechaniczną, sterowanie jednokrotne
- 25..29 - lokomotywa z przekładnią hydrauliczną, sterowanie wielokrotne
- 30..39 - lokomotywa z przekładnią elektryczną, sterowanie jednokrotne
- 40..49 - lokomotywa z przekładnią elektryczną, sterowanie wielokrotne
- myślnik, a po nim następuje nr inwentarzowy; czasem lokomotywom o specjalnych cechach (np. po znaczącej modernizacji) nadaje się nietypowy numer odległy od serii podstawowej np.500, 2000.,ale nie stanowi to reguły.
Przykłady: SP32, SM03, ST44, SU42, SU45
[edytuj] Inni przewoźnicy
Lokomotywy spalinowe innych przewoźników najczęściej oznaczane są wg oznaczeń fabrycznych lub dziedziczą po poprzednich użytkownikach, np. S200, T448p, 060Da (=ST43 PKP), TEM2 (=SM48 PKP), CTLR4C (=ST44 PKP), M62 (=ST44 PKP), 401Da, Ls1200p (=SM31 PKP).
[edytuj] PKP - tabor wąskotorowy
- rodzaj lokomotywy:
- L – lokomotywa spalinowa bez przedziału bagażowego
- Lf – lokomotywa spalinowa z przedziałem bagażowym
- liczba osi napędnych:
- brak – 2 osie
- y – 3 osie
- x – 4 osie
- w – 5 osi
- z – 6 osi
- liczba i położenie osi tocznych:
- a – 1 oś toczna z przodu
- b – 1 oś toczna z tyłu
- n – 1 oś toczna z przodu i 1 oś toczna z tyłu
- rodzaj silnika:
- przekładnia:
- 1 – mechaniczna
- 2 – hydrauliczna
- 3 – hydromechaniczna
- 4 – elektryczna
[edytuj] Zobacz też
- Elektrowóz
- Lista lokomotyw spalinowych eksploatowanych w Polsce
- Lista wąskotorowych lokomotyw spalinowych eksploatowanych w Polsce
- Lokomotywa manewrowa