Sprawiedliwy Handel
Z Wikipedii
Sprawiedliwy Handel (Fair trade) – międzynarodowy ruch konsumentów, organizacji pozarządowych, firm importerskich i handlowych oraz spółdzielni drobnych producentów w krajach Trzeciego Świata itp., mający na celu pomoc w rozwoju dla drobnych wytwórców (rolników, rzemieślników) Trzeciego Świata, posługując się metodami wypracowanymi przez biznes, tworząc niezależną, alternatywną sieć handlową o zasięgu globalnym.
Sprawiedliwy Handel dąży do wyeliminowania ubóstwa z krajów Południa poprzez zapewnienie upośledzonym społecznie producentom w Afryce, Azji i Ameryce Łacińskiej równych szans dostępu do rynków w krajach Północy. Rzuca on wyzwanie praktykom handlowym, które utrzymują ludzi w nędzy. Podstawowym celem Sprawiedliwego Handlu jest zbudowanie trwałych, bezpośrednich relacji pomiędzy producentami w krajach biednych, a konsumentami w bogatych częściach świata.
Przez ostatnich czterdzieści lat Sprawiedliwy Handel w Europie wyrósł z działalności lokalnej małych grup do obecnego wysokiego poziomu współpracy i integracji w skali europejskiej i światowej. Ponieważ Sprawiedliwy Handel rozpoczął się jako niescentralizowany ruch, istnieją jego różne definicje. Znaczącym osiągnięciem ruchu Sprawiedliwego Handlu jest wypracowanie i sformułowanie powszechnie uznawanej definicji Sprawiedliwego Handlu, wskazującej jego cele i głównych aktorów.
Pierwsza międzynarodowa definicja została zatwierdzona w kwietniu 1999 roku przez FINE, nieformalne porozumienie skupiające cztery główne organizacje sieciowe Sprawiedliwego Handlu: IFAT, FLO-I, NEWS! oraz EFTA. Definicja ta została jednak całkowicie zrewidowana. Nowa definicja Sprawiedliwego Handlu - jako część szerszej strategii współpracy - została przyjęta w grudniu 2001. Definicja ta podkreśla, że Sprawiedliwy Handel to nie tylko sam handel, ale także rozwój - zarówno producentów jak i konsumentów - jako cel handlu międzynarodowego.
Spis treści |
[edytuj] Definicja Sprawiedliwego Handlu FINE
Sprawiedliwy Handel jest to partnerstwo w handlu, opierające się na dialogu, przejrzystości i szacunku, które dąży do większej równości w handlu międzynarodowym. Przyczynia się do zrównoważonego rozwoju przez oferowanie lepszych warunków handlowych dla zmarginalizowanych producentów i pracowników, szczególnie na Południu. Organizacje Sprawiedliwego Handlu (wspierane przez konsumentów), aktywnie angażują się we wspieranie producentów, podnoszenie świadomości i kampanie na rzecz zmian zasad i praktyki konwencjonalnego handlu międzynarodowego.
[edytuj] Główne zasady Sprawiedliwego Handlu
- Szacunek i troska dla ludzi i środowiska, stawianie ludzi przed zyskiem;
- Tworzenie producentom środków i możliwości w celu poprawy ich warunków życia i pracy;
- Rozwój obustronnie korzystnych relacji pomiędzy sprzedawcami i nabywcami;
- Płacenie przez kupujących ceny, która zapewnia producentom sprawiedliwe wynagrodzenie za ich pracę i akceptowalny zwrot kosztów dla organizacji marketingowej;
- Wzrost świadomości na temat sytuacji kobiet i mężczyzn jako producentów i handlowców;
- Promocja równych szans dla kobiet;
- Ochrona praw kobiet, dzieci i ludności tubylczej.
[edytuj] Cele Sprawiedliwego Handlu
- Zwiększenie środków do życia dla producentów poprzez zwiększenie dostępu do rynku;
- Wzmocnienie organizacji producentów, płacenie lepszych cen i zapewnienie ciągłości stosunków handlowych;
- Wsparcie możliwości rozwoju upośledzonych społecznie producentów, szczególnie kobiet i ludności tubylczej, oraz ochrona dzieci przed eksploatacją w procesie produkcyjnym.
- Podnoszenie świadomości wśród konsumentów na temat negatywnych skutków międzynarodowego handlu, aby pozytywnie oddziaływali poprzez swoją siłę nabywczą;
- Tworzenie przykładu partnerstwa w handlu poprzez dialog, przejrzystość i szacunek;
- Prowadzenie kampanii na rzecz zmian w zasadach i praktyce konwencjonalnego handlu międzynarodowego.
- Ochrona praw człowieka poprzez promocję sprawiedliwości społecznej, zdrowej praktyki ekologicznej oraz bezpieczeństwa ekonomicznego.
[edytuj] Krytyka Sprawiedliwego Handlu
Część ekonomistów[potrzebne źródło] postrzega Sprawiedliwy Handel jako szkodliwą dla gospodarki formę społecznego interwencjonizmu, prowadzącego do nadprodukcji a także zaniżania cen oraz niższej opłacalności działalności producentów, którzy nie są subsydiowani.
Inne podnoszone zastrzeżenia to:
- "Psucie rynku" (rozwój wolnego rynku - zdaniem liberalnych ekonomistów - jest lepszym gwarantem rozwoju biednych krajów niż subsydiowanie produkcji);
- Korupcjogenny charakter tego mechanizmu (ograniczenie możliwości subsydiowania tylko do niektórych producentów może prowadzić do nadużyć);
- Manipulacja (zachęcanie młodzieży do promowania produktów Sprawiedliwego Handlu z pobudek ideowych przez instytucje i osoby traktujące tę działalność jako źródło dochodu).
Bardziej umiarkowani krytycy[potrzebne źródło] przyznają, że Sprawiedliwy Handel jest formą interwencjonizmu, która - w krótkiej perspektywie - może przynieść pozytywne rezultaty, obawiają się jednak o jego dalekosiężne skutki. Brink Lindsey, wiceprezydent Cato Institute określił Sprawiedliwy Handel jako "formę interwencjonizmu, której przyświecają dobre intencje, ale która jest skazana na niepowodzenie".
