Spytkowice (powiat wadowicki)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Ujednoznacznienie Ten artykuł dotyczy wsi w gminie Spytkowice (powiat wadowicki). Zobacz też: inne miejsca o tej nazwie.
Spytkowice
Herb
Herb
Spytkowice
Państwo  Polska
Województwo małopolskie
Powiat wadowicki
Gmina Spytkowice
Liczba ludności (2006) 3898
Strefa numeracyjna (+48) 33
Kod pocztowy 34-116[1]
Tablice rejestracyjne KWA
SIMC 0067895
Położenie na mapie województwa małopolskiego
Mapa lokalizacyjna województwa małopolskiego
Spytkowice
Spytkowice
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Spytkowice
Spytkowice
Ziemia 49°59′36″N 19°30′10″E/49,993333 19,502778Na mapach: 49°59′36″N 19°30′10″E/49,993333 19,502778
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Zamek Myszkowskich w Spytkowicach

Spytkowicewieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie wadowickim, w gminie Spytkowice, siedziba władz gminnych. Wieś leży w dolinie Wisły przy drodze krajowej nr 44 GliwiceTychyOświęcimZatorSkawinaKraków.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Pierwsza wzmianka historyczna o Spytkowicach pochodzi z 1229, w związku ze zwołaniem w Spytkowicach przez księcia Henryka Brodatego zjazdu książąt piastowskich. Osada musiała zatem istnieć znacznie wcześniej i mieć spore znaczenie, skoro infrastruktura była odpowiednia na przyjęcie tak ważnych gości. W czasie zjazdu Henryk Brodaty podczas mszy został pojmany przez ludzi księcia Konrada Mazowieckiego i uprowadzony do Płocka. Od 1315 roku miejscowość należy do księstwa oświęcimskiego. W 1327 książę Jan I Scholastyk oddał księstwo oświęcimskie w lenno Królestwu Czech, a w towarzyszącym dokumencie z dnia 24 lutego wymieniono również miasteczko (oppidum) Spytkowice (Spitkowicz)[2]. Nazwę miejscowości w zlatynizowanej staropolskiej formie Spythkowicze wymienia w latach (1470-1480) Jan Długosz w księdze Liber beneficiorum dioecesis Cracoviensis[3]. W 1488 Spytkowice stają się własnością Myszkowskich herbu Jastrzębiec. W 1513 właścicielem był Wawrzyniec Myszkowski, który zabił w czasie sporu o stawy rybne ostatniego z książąt zatorskichJanusza V.

W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa bielskiego.

Postacie[edytuj | edytuj kod]

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

  • Zamek zbudowany w I połowie XVI wieku przez Wawrzyńca Myszkowskiego, kasztelana sądeckiego, w stylu gotycko-renesansowym. Powiększony znacznie i przekształcony w okazałą trójskrzydłową rezydencję wczesnobarokową przed rokiem 1630 przez biskupa krakowskiego Marcina Szyszkowskiego. W 1644 roku zamek przeszedł w ręce Opalińskich z Bnina herbu Łodzia. Pd początku XIX wieku do 1945 roku zamek był własnością Potockich. Po zniszczeniach, jakim zamek uległ podczas II wojny światowej, obiekt odbudowano w 2 poł. XX wieku przywracając mu wygląd wczesnobarokowy. Obecnie zamek należy do Skarbu Państwa. W 2000 roku na zamku w Spytkowicach otwarto Ekspozyturę Krakowskiego Archiwum Państwowego.
Zamek
Front zamku

Religia[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Wyszukiwarka kodów pocztowych – Poczta Polska – www.poczta-polska.pl
  2. Colmar Grünhagen (red.), Konrad Wutke (red.): Codex Diplomaticus Silesiae T.22 Regesten zur schlesischen Geschichte 1327-1333. Breslau: E. Wohlfarth's Buchhandlung, 1903, s. 7 [4620]. (łac.)
  3. Joannis Długosz Senioris Canonici Cracoviensis, "Liber Beneficiorum", Aleksander Przedziecki, Tom II, Kraków 1864, str. 230.
  4. Dane według raportów wyszukiwarki zborów na oficjalnej stronie Świadków Jehowy (www.jw.org) z 22 czerwca 2014.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Julian Warzecha, Joanna Fabin, Paweł Mostowik - "Księga Jubileuszowa 800 lat Spytkowic", Wydawnictwo Księży Pallotynów APOSTOLICUM, Ząbki 2000.
  • Julian Zinkow - "Wadowice i okolice : monograficzny przewodnik turystyczny i krajoznawczy po zachodniej części Pogórza Wielickiego oraz po wschodnich częściach Pogórza Śląskiego, Kotliny Oświęcimskiej i Beskidu Małego", Grafikon, Wadowice 2001.
  • Józefa Brania, Joanna Fabin, Małgorzata Simik (red.) - "Nasza szkoła. Historia i współczesność", ART-GRAF, Kraków 2004.
  • Paweł Mostowik - "Z dziejów Księstwa Oświęcimskiego i Zatorskiego XII-XVI w.", Wyd. Adam Marszałek, Toruń 2005.