Stanisław Jan Skarżyński

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ujednoznacznienie Ten artykuł dotyczy pilota Stanisława Jana Skarżyńskiego (1897-1920). Zobacz też: Stanisław Jakub Skarżyński (1899-1942).
Stanisław Jan Skarżyński
Stanisław Jan Skarżyński
Porucznik pilot Porucznik pilot
Data i miejsce urodzenia 23 kwietnia 1897
Flag of Russia.svg Aleksandrów, Imperium Rosyjskie
Data i miejsce śmierci 15 lipca 1920
Polska Zwierowka
Przebieg służby
Lata służby od 26 czerwca 1916
Główne wojny i bitwy I wojna światowa, wojna polsko-bolszewicka
Odznaczenia
Order Virtuti Militari (V klasy)

Stanisław Jan Skarżyński (ur. 23 kwietnia 1897 w Aleksandrowie, zginął 15 lipca 1920 w okolicach wsi Zwierowce) - porucznik pilot Wojska Polskiego.

Był synem Jana i Joanny z Walewskich. Kształcił się w Szkole Realnej w Sosnowcu i Szkole Realnej w Rostowie nad Donem, w której uzyskał świadectwo dojrzałości. Potem rozpoczął studia na Politechnice w Niżnym Nowogrodzie, lecz nie zdołał ich ukończyć, gdyż 26 czerwca 1916 został zmobilizowany do armii carskiej i przydzielony do szkoły lotniczej. 31 lipca 1917, po ukończeniu szkoły, mianowany został chorążym i skierowany do 31. Pułku Piechoty. Służył w nim do 3 lutego 1918, po czym udał się do Odessy, gdzie przyjęty został do Polskiego Oddziału Awiacyjnego, w charakterze obserwatora. Zasłynął tam z niezwykłego fortelu. Razem z chorążym Karpińskim przekradł się przez posterunki austriackie na teren składu lotniczego i zanotował numery samolotów i silników. Nazajutrz, przedstawiwszy odpowiedni wykaz, zażądał zwrotu samolotów i silników, jako mienia należącego do władz polskich. Dzięki tej inicjatywie oddział zdobył kilka samolotów. 19 kwietnia 1918, po rozbrojeniu oddziału przez austriaków, udał się do I Korpusu gen. Dowbor-Muśnickiego. Po przybyciu wcielony został do Legii Rycerskiej. W czerwcu tego roku, po kapitulacji korpusu, powrócił do Polski.

12 listopada 1918 przyjęty został do Wojska Polskiego i skierowany na kurs pilotażu w Warszawie. Po ukończeniu Wojskowej Szkoły Lotniczej przydzielony został do 21. Eskadry Niszczycielskiej. W jej składzie wziął udział w wielu akcjach bojowych. W czasie jednej z nich, 15 maja, zmuszony został do lądowania na terytorium nieprzyjaciela. W ciągu miesiąca przedarł się przez linię frontu i powrócił do macierzystego pododdziału.

15 lipca 1920 wystartował razem z obserwatorem, kpt. Arturem Kelly z 7. Eskadry Myśliwskiej, do kolejnego lotu bojowego. Tym razem, z rozkazu szefa lotnictwa 6. Armii, pułkownika Faunt-le-Roya przeprowadził atak lotniczy na oddziały bolszewickiej 1. Armii Konnej Budionnego, przemieszczającej się przez wieś Zwierowce. Wykonując to zadanie, lotem koszącym, trafiony został śmiertelnie pociskiem wystrzelonym przez bolszewików. Obaj lotnicy zginęli w wyniku zderzenia samolotu z ziemią. Po zakończeniu działań wojennych, z rozkazu płk. Cedrika Faunt-le-Roya, ich szczątki zostały ekshumowane i z honorami złożone na cmentarzu wojskowym we Lwowie.

Ordery i odznaczenia

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Marian Romeyko: Ku Czci Poległych Lotników Księga Pamiątkowa. Warszawa: Wydawnictwo Komitetu Budowy Pomnika Poległych Lotników, 1933. (pol.)