Stany pruskie
 |
Niektóre informacje zawarte w artykule wymagają weryfikacji. Do weryfikacji: Sejm pruski istniał do 1569, później był sejmik |
Stany pruskie (także, (sejm)ik pruski, (sejm)ik Prus Królewskich, stany Prus Królewskich) - organ przedstawicielski w Prusach. Jego historia sięga instytucji okresu Zakonu Krzyżackiego, po raz pierwszy zwołanej w dekadzie 1370. Później uległ transformacji w sejmik generalny szlachecki dla Prus Królewskich (obradował w Malborku lub Grudziądzu). Po rozbiorach, w ograniczonej formie przetrwał w Królestwie Pruskim (później, Cesarstwie Niemieckim).
W początkowym okresie na czele stanów stał biskup warmiński. Rada ta podlegała królowi. Dużą rolę w radzie odgrywały najbogatsze miasta, tzw. wielkie miasta pruskie: (Toruń, Gdańsk, Elbląg), które posiadały tam swych przedstawicieli, a także same posiadały dużą autonomię i przywileje prawno-ustrojowe.
W sprawach najważniejszych, zwłaszcza podatkowych, zwoływano Ogólne zgromadzenie stanów, które się składało z dwóch izb: ziemskiej (prałaci, urzędnicy ziemscy i szlachta) oraz miejskiej (przedstawiciele mniejszych miast). Dla podjęcia ostatecznych uchwał zbierały się izby połączone.
Na początku XVI wieku ukształtował się prowincjonalny sejm pruski, który składał się z dwóch izb: rady (zwanej też senatem) oraz izby niższej, w skład której wchodzili:
- posłowie szlacheccy wybierani na sejmikach wojewódzkich
- koło mieszczańskie, zwane inaczej gremium miast mniejszych
Zobacz też: Sejm Wielkiego Księstwa Poznańskiego
