Stefanów (powiat garwoliński)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, szukaj
Stefanów
Stefanów
Państwo  Polska
Województwo mazowieckie
Powiat garwoliński
Gmina Żelechów
Liczba ludności 504
Strefa numeracyjna (+48) 25
Położenie na mapie Polski
Poland location map.svg
"Stefanów"
Stefanów
51°47′09″N 21°49′43″E / 51.78583, 21.82861Na mapach: 51°47′09″N 21°49′43″E / 51.78583, 21.82861

Stefanówwieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie garwolińskim, w gminie Żelechów. W latach 1975-1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa siedleckiego. Jest to wieś rozproszona. W skład sołectwa wchodzi kilka części wsi.

Spis treści

[edytuj] Historia

Tereny te były zamieszkane już w czasach prehistorycznych. Najstarsze znaleziska pochodzą z okresu kultury amfor kulistych (2700-2200 lat p.n.e.). Są to m.in. krzemienne siekierki, noże i dłutko, kamienne toporki i fragmenty glinianych naczyń.

Pierwsza znana wzmianka pochodzi z 1776 roku, wspomniana jest tam osada leśna Budki Francdorf. Wieś nazywała się pierwotnie Francdorf, Franzdorf, Fransdorf. Pochodzi ona od niemieckiego imienia Franz (Franciszek) i słowa dorf oznaczającego wieś. Miejscowość była zasiedlona bowiem początkowo głównie przez Niemców. Byli to osadnicy, którym dziedzic żelechowski Ignacy Wyssogota Zakrzewski sprzedał tutejsze lasy, aby je wykarczowali i się tu osiedlili. W spisie z 1827 roku Fransdorf liczył już 80 gospodarstw i 638 mieszkańców. Z racji rozległości i przeprowadzenia w 1880 roku szosy z Żelechowa do Sobolewa, przyjął się podział na Franzdorf I (obecny Stefanów) i Franzdorf II (obecny Piastów). W 1881 roku Franzdor I liczył 64 gospodarstwa, 569 mieszkańców i 1462 morgi powierzchni.

W czasie I wojny światowej tutejszych Niemców władze carskie wywiozły w głąb Rosji. Później w okresie międzywojennym mieszkało tam tylko 13 rodzin niemieckich. Po odzyskaniu przez Polskę niepodległości, około 1920 roku nastąpiła zmiana nazwy miejscowości Franzdorf I na Stefanów. Nie są jasne przyczyny dla których, nową nazwą nie został Franciszków. Reszta tutejszych Niemców została ewakuowana do Rzeszy w 1942 roku. Syn nauczyciela tutejszej szkoły, Sławomir Kot, zginął rozstrzelany za działalność konspiracyjną 13 stycznia 1944 roku w Warszawie. W tym samym roku Józef Choroś został zesłany na dziesięć do lat do łagrów w ZSRR.

W okresie PRL w 1958 roku przeprowadzono elektryfikację i założono straż pożarną. W 1963 roku wybudowano zlewnię mleka. W latach 70. wykonano meliorację. Po 1989 roku do wsi doprowadzono telefony i wodociąg (1999). W 2003 roku wybudowano nową remizę strażacką.

[edytuj] Zabytki

  • kaplica pw. Matki Boskiej Częstochowskiej, dawny kościół ewangelicko-augsburski wybudowany około 1905 roku
  • pozostałości dawnego, protestanckiego cmentarza niemieckiego o powierzchni 20 arów

[edytuj] Części wsi

Budki, Kałuskie, Kontrowers, Podwierzbie, Podszosie,

[edytuj] Źródła

"Stefanów", Jan Zduńczyk, Żelechowiak nr 2/2006

[edytuj] Zobacz też

[edytuj] Linki zewnętrzne

Osobiste
Przestrzenie nazw
Warianty
Działania
Nawigacja
Dla czytelników
Dla wikipedystów
Drukuj lub eksportuj
Narzędzia
W innych językach