Stożki
| Stożki | |
 Muszle różnych gatunków stożków |
|
| Systematyka | |
| Domena | eukarionty |
| Królestwo | zwierzęta |
| Typ | mięczaki |
| Gromada | ślimaki |
| Podgromada | przodoskrzelne |
| Rząd | Neogastropoda |
| Rodzina | stożki |
| Nazwa systematyczna | |
| Conidae | |
| Rafinesque, 1815 | |
 Galeria zdjęć w Wikimedia Commons |
|
Stożki (Conidae) – rodzina morskich mięczaków o bardzo okazałej muszli, osiągającej do dwudziestukilku cm długości.
Spis treści |
[edytuj] Ogólna charakterystyka
Muszle tych ślimaków utworzone są niejako z dwóch stożków - górny to skrętka, a dolny to ostatni skręt. W zależności od gatunku skrętka może być wysoka (np. Conus gloriamaris) lub praktycznie zupełnie płaska (Conus litteratus). Stożki tworzą niesamowite i wyrafinowane wzory na swoich "wapiennych domkach" składające się zazwyczaj z zygzaków, linii prostych, kropek lub ich kombinacji, przez co są uważane (obok porcelanek) za muszle najbardziej poszukiwane przez kolekcjonerów. Spore różnice w ubarwieniu i układzie wzorów mogą występować również w obrębie jednego gatunku, co sprawia iż praktycznie niemożliwe jest znalezienie dwóch identycznych okazów. Stożki zamieszkują liczne morza tropikalne zarówno na płytkim dnie w pobliżu brzegu, jak i głębiej - zazwyczaj pod skałami, w szczelinach raf koralowych, na łąkach morskich.
Stożki są drapieżnikami, a ich jad jest tak silny, że zabija człowieka w ciągu kilku sekund (co dość często zdarza się w azjatyckich nadmorskich miejscowościach, gdzie zbieranie i handel muszlami stanowi sporą część dochodów tubylców). Ślimaki te są zaopatrzone w strzałkę jadową, przez którą wstrzykują do ciała ofiary neurotoksynę. Każda strzałka jadowa może być użyta tylko raz, po czym jest wymieniana na nową ze specjalnego zasobnika.
[edytuj] Przegląd gatunków
- Najczęściej spotykane stożki:
- Conus geographus - stożek geograficzny
- Conus imperialis - stożek królewski
- Conus litteratus - stożek literacki
- Conus marmoreus - stożek marmurowy
- Conus textile - stożek tekstylny
- Conus virgo - stożek dziewiczy
- Stożki poszukiwane ze względu na piękne ubarwienie i niespotykane wzory:
- Conus bengalensis - stożek bengalski
- Conus circumcisus
- Conus generalis - stożek główny
- Conus gloriamaris
- Conus hirasei
[edytuj] Galeria
-
Stożek Conus marmoreus żywiący się porcelanką Cypraea caputserpentis
-
Polujący stożek Conus geographus
-
Muszla stożka Conus litteratus
-
Muszla stożka Conus tessulatus
[edytuj] Zobacz też
- konchiologia - nauka poświęcona budowie muszli
- Muricidae - rozkolce
- Cypraeidae - porcelanki
- Triviidae - triwie
- Turbinidae - turbany
- Cymatiidae - trytony
- Strombidae - skrzydelniki
[edytuj] Bibliografia
- Biologia. Multimedialna encyklopedia PWN Edycja 2.0. pwn.pl Sp. z o.o., 2008. ISBN 978-83-61492-24-5.
- Czesław Jura: Bezkręgowce : podstawy morfologii funkcjonalnej, systematyki i filogenezy. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2007. ISBN 978-83-01-14595-8.
- Mały słownik zoologiczny. Bezkręgowce. Warszawa: Wiedza Powszechna, 1984. ISBN 83-214-0428-6.
- S. Pigulewski: Jadowite zwierzęta bezkręgowe. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1982. ISBN 83-01-02687.
