Strzępochwostek

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Strzępochwostek
Sphenoeacus afer[1]
(J. F. Gmelin, 1789)
Strzępochwostek
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada ptaki
Podgromada Neornithes
Nadrząd neognatyczne
Rząd wróblowe
Podrząd śpiewające
Rodzina krótkosterki
Rodzaj Sphenoeacus
Gatunek strzępochwostek
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[2]
Status iucn3.1 LC pl.svg
Systematyka Systematyka w Wikispecies
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Strzępochwostek (Sphenoeacus afer) — gatunek małego ptaka z rodziny krótkosterków; jedyny przedstawiciel rodzaju Sphenoeacus. Występuje w południowej i południowo-wschodniej Afryce.

Taksonomia i zasięg występowania

Gatunek po raz pierwszy opisany w roku 1789 przez Johanna Friedricha Gmelina pod nazwą Muscicapa afra[3]. W rodzaju Sphenoeacus strzępochwostka umieścił Hugh Edwin Strickland w 1841 roku. Do czasu wyodrębnienia rodziny krótkosterków należał do pokrzewkowatych. Wyróżnia się następujące podgatunki[4]:

  • S. a. excisus Clancey, 1973 - wschodnie Zimbabwe, zachodni Mozambik
  • S. a. natalensis Shelley, 1882 - północno-wschodnia Afryka Południowa, zachodnie Suazi i północne Lesotho
  • S. a. intermedius Shelley, 1882 - wschodnia Afryka Południowa
  • S. a. afer (J.F. Gmelin, 1789) - południowo-zachodnia i zachodnia Afryka Południowa
Habitat

Zasiedla suche tereny trawiaste, zarówno górskie jak i nadbrzeżne; w szczególności fynbos.

Morfologia

Długość ciała wynosi 17-19 cm, masa ciała około 30 gram. Skrzydła mierzą 95-110 mm, skok 22-23 mm, dziób 13-16 mm[5]. Głowa z wyjątkiem gardła brązowa, obszar dookoła oka biały (zależnie od podgatunku). Gardło biały z czarnym wąsem. Kark pokryty czarno-białymi plamami, które na wierzchu ciała przechodzą w pasy. Lotki i pokrywy skrzydłowe czarnym z białożółtawym obrzeżeniem. Długie sterówki i pokrywy ogonowe brązowocynamonowe z czarniawą stosiną i jej okolicami. Pióra na piersi i brzuchu w środku czarniawe, z zewnątrz brązowe; zależnie od podgatunku mogą być jaśniejsze. Dziób szary, nogi również.

Behawior

Żywi się drobnymi bezkręgowcami i nasionami. W porównaniu do pokrzewkowatych, śpiew strzępochwostka jest prosty. Płochliwy, jednak często się odzywa.

Lęgi

Gniazdo buduje samica. Budulec stanowią gałązki, trawy, liście i miękki materiał roślinny jako wyściółka. Zazwyczaj umieszczone jest na ziemi w kępie trawy. Okres składania jaj różni się w zależności od rejonu, w Prowincji Przylądkowej Zachodniej jest to okres od lipca do grudnia, w innych regionach ma to miejsce od października do kwietnia. Samica składa 2-3 jaja, wysiaduje je sama przez 14-18 dni. Pisklęta karmione są przez oba ptaki z pary, opuszczają gniazdo po 14-16 dniach[6].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • David Burni, Ben Hoare, Joseph DiCostanzo, Phil Benstead: Ptaki. Encyklopedia. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2009, s. 414. ISBN 978-83-01-15733-3.

Przypisy

  1. Sphenoeacus afer w: Integrated Taxonomic Information System (ang.)
  2. Sphenoeacus afer. Czerwona Księga Gatunków Zagrożonych (IUCN Red List of Threatened Species) (ang.)
  3. George Shaw: General Zoology. T. 1. Aves. Londyn: 1817, s. 355.
  4. F. Gill & D. Donsker: Old World Warblers. IOC World Bird List (v3.4), 2013. [dostęp 17 lipca 2013].
  5. Anton Reichenow: Die Vögel Afrikas. 1900, s. 537.
  6. Austin Roberts: Roberts - Birds of southern Africa. Cape Town: The Trustees of the John Voelcker Bird Book Fund, 2005. ISBN 0620340533.