Studion

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Studion
Μονή Στουδίου
Monastyr, 2007
Monastyr, 2007
Państwo  Turcja
Miejscowość Istambuł
Fundator Flawiusz Studius
Styl bizantyjski
Data budowy 463
Data zburzenia 1453
Położenie na mapie Stambułu
Mapa lokalizacyjna Stambułu
Studion
Studion
Położenie na mapie Turcji
Mapa lokalizacyjna Turcji
Studion
Studion
Ziemia 40°59′46″N 28°55′43″E/40,996111 28,928611Na mapach: 40°59′46″N 28°55′43″E/40,996111 28,928611
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Studion − klasztor w Konstantynopolu założony w 463 przez konsula Flawiusza Studiusa pod wezwaniem św. Jana Chrzciciela na zachodnich obrzeżach miasta.

Mnichów w nim mieszkających nazywano od jego imienia studytami.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Szybko stał się bastionem obrony ortodoksji chrześcijańskiej, przeciwstawiając się doktrynom monofizyckim zawartym w Henotikonie cesarza Zenona Izauryjczyka. Klasztor nie przystąpił też do schizmy patriarchy Konstantynopola Akacjusza (484-519). W XVIII-IX w. klasztor mocno był zaangażowany w walkę z ikonoklazmem. Igumen Saba wykazał nieprzejednane stanowisko w tej sprawie na soborze nicejskim II w 787 za cenę konfliktu z patriarchą Metodym Wyznawcą. Pod rządami igumena św. Teodora Studyty (zm. 826) klasztor stał się modelem monastycyzmu wschodniego i wiodącym przeciwnikiem ikonoklastów Nicefora I Genika i Leona V Armeńczyka. Na skutek IV wyprawy krzyżowej w 1204 popadł w kryzys a całkowicie odrodził się dopiero w 1290. Klasztor Studion zaczął ostatecznie podupadać wraz ze schyłkiem imperium bizantyjskiego. Ostatni mnisi rozproszyli się, a znaczna część klasztoru została zniszczona przez Turków w 1453. Bazylika klasztorna z V w. została zamieniona na meczet İmrahor.

Typikon studytów został zaadoptowany na początku XX w. przez metropolitę lwowskiego Andrzeja Szeptyckiego, założyciela greckoktliolickich studytów, nawiązujących do duchowości klasztoru Studion.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Alexander Van Millingen: Byzantine Churches in Constantinople, Their History and Architecture. Londyn: 1912, s. 35-61. (ang.)
  • Jean Ebersolt, Adolphe Thiers: Les églises de Constantinople. Paryż: 1913, s. 3-18. (fr.)
  • Alexander Kazhdan, Alice-Mary Talbot, Anthony Cutler: Stoudios Monastery. W: Oxford Dictionary of Byzantium. New York–Oxford: Oxford Uniwersity Press, 1991, s. 1960-1961. ISBN 978-0-19-504652-6. (ang.)