Sukraloza

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Sukraloza
Sukraloza Sukraloza
Nazewnictwo
Ogólne informacje
Wzór sumaryczny C12H19Cl3O8
Masa molowa 397,63 g/mol
Wygląd biały proszek
Identyfikacja
Numer CAS 56038-13-2
PubChem 71485[2]
Jeżeli nie podano inaczej, dane dotyczą
stanu standardowego (25 °C, 1000 hPa)
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Sukraloza (C12H19Cl3O8) – pochodna sacharozy, w której trzy grupy hydroksylowe zostały podstawione atomami chloru. Jest stosowana jako słodzik nie dostarczający do organizmu kalorii, gdyż nie jest przezeń metabolizowany. Na rynku spożywczym dystrybuowana pod nazwą handlową Splenda[4]; produkt ten zawiera 1,1% sukralozy oraz maltodekstrynę i glukozę jako wypełniacze[5].

Sukraloza jest ok. 600 razy słodsza od zwykłego cukru. Jest bardziej uniwersalna w użyciu od innego, powszechnie stosowanego słodzika – aspartamu, gdyż jest trwała w szerszym zakresie temperatury i pH. Dzięki temu można ją stosować również w wyrobach piekarniczych i kwaśnych napojach. Podobną trwałość termiczną i pH wykazują stewiozydy - słodkie związki zawarte w roślinie stewia. Sama sukraloza nie jest szkodliwa, ale rozkłada się na związki, które są szkodliwe dla organizmu ludzkiego: chloroglukozę i chlorofruktozę. Są one toksyczne, ale w większych ilościach niż te, które znaleźć można w produktach spożywczych. Około 20% sukralozy rozkłada się w organizmie[6], reszta zostaje wydalona w niezmienionej postaci.

W roku 2008 Mohamed B. Abou-Donia i wspólpr. opublikowali wyniki badań słodzika Splenda na szczurach, z których wynikało, że sukraloza nawet w ilościach mniejszych niż ADI = 5 mg/kg dziennie wykazuje szkodliwe działanie na organizm[5]. Badania te zostały skrytykowane w roku 2009 przez naukowców powiązanych z McNeil Nutritionals, dystrybutorem słodzika, oraz przez panel 9 ekspertów powołanych przez McNeil Nutritionals. W pracach krytycznych zarzucono istotne braki metodologiczne, niedostateczne udokumentowanie wyciągniętych wniosków oraz ich sprzeczność z innymi badaniami[7][8]. Obie strony sporu podtrzymały swoje stanowisko w listach do wydawcy czasopisma Regulatory Toxicology and Pharmacology opublikowanych w roku 2012[9][10].

Sukraloza została dopuszczona do użycia po raz pierwszy w Kanadzie, w 1991 r. Kolejnym krajami, które dopuściły ją do użycia były: Australia (1993), Nowa Zelandia (1996), USA (1998), Wielka Brytania (2003) i cała Unia Europejska (2004). Do 2005 r. sukraloza została dopuszczona do użycia w ponad 40. krajach na świecie. Oznaczana na produktach spożywczych kodem E955.

Sukraloza została po raz pierwszy otrzymana w 1976 r. przez Shashikant Phadisa, chemika pracującego w Queen Elizabeth College w Londynie, w ramach grantu realizowanego dla firmy Tate & Lyle PLC, podczas przeprowadzania reakcji sacharozy z odczynnikiem chlorującym.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Karta charakterystyki Merck
  2. Sukraloza – podsumowanie (ang.). PubChem Public Chemical Database.
  3. Sukraloza w katalogu Sigma-Aldrich
  4. Pat Thomas: Życie po Aspartamie (ang.). The Ecologist, 2005-09-21. [dostęp 2010-05-22].
  5. 5,0 5,1 MB. Abou-Donia, EM. El-Masry, AA. Abdel-Rahman, RE. McLendon i inni. Splenda alters gut microflora and increases intestinal p-glycoprotein and cytochrome p-450 in male rats. „J Toxicol Environ Health A”. 71 (21), s. 1415-1429, 2008. doi:10.1080/15287390802328630. PMID 18800291. 
  6. Life After Aspartame
  7. VL. Grotz, IC. Munro. An overview of the safety of sucralose. „Regul Toxicol Pharmacol”. 55 (1), s. 1-5, 2009. doi:10.1016/j.yrtph.2009.05.011. PMID 19464334. 
  8. D. Brusick, JF. Borzelleca, M. Gallo, G. Williams i inni. Expert panel report on a study of Splenda in male rats. „Regul Toxicol Pharmacol”. 55 (1), s. 6-12, 2009. doi:10.1016/j.yrtph.2009.06.013. PMID 19567260. 
  9. SS. Schiffman, MB. Abou-Donia. Sucralose revisited: rebuttal of two papers about Splenda safety. „Regul Toxicol Pharmacol”. 63 (3), s. 505-508, 2012. doi:10.1016/j.yrtph.2012.05.002. PMID 22579627. 
  10. Grotz, V. Lee, Brusick, David. Response to the Letter to the Editor by S. Schiffman and M. Abou-Donia: Additional information to clarify the evidence of sucralose safety. „Regul Toxicol Pharmacol”. 63 (3), s. 509-513, 2012. doi:http://dx.doi.org/10.1016/j.yrtph.2012.05.001.