Swans

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Swans
M gira in warsaw mkutera.jpg
Michael Gira podczas koncertu Angels of Light w warszawskim klubie "No Mercy", 8 października 2005 r.
Rok założenia 1982
Pochodzenie  Stany Zjednoczone
Gatunek no wave[1][2][3], rock eksperymentalny[4], post punk[4], rock alternatywny[4], dark ambient[4], pop alternatywny[4], noise rock[4], indie rock[4]
Aktywność 1982–1997, od 2010
Wytwórnia płytowa Young God Records
Powiązania Circus Mort, Skin, The World of Skin, Beautiful People Ltd., The Body Lovers, The Body Haters, The Angels of Light, The Living Jarboe
Obecni członkowie
Michael Gira
Norman Westberg
Christoph Hahn
Phil Puleo
Chris Pravdica
Thor Harris
Strona internetowa

Swansamerykański zespół muzyczny, istniejący od 1982 r., wywodzący się z nowojorskiego ruchu no wave. Założycielem i liderem grupy jest wokalista i gitarzysta Michael Gira. Drugim filarem grupy była wokalistka Jarboe, życiowa partnerka Giry. Po rozpadzie ich związku zespół został rozwiązany w 1997 r. W 2010 r. nastąpiła reaktywacja Swans w nowym składzie, czego wynikiem był wydany album studyjny My Father Will Guide Me Up a Rope to the Sky.

Brzmienie zespołu charakteryzuje się eksperymentowaniem z dźwiękiem i ciągłym poszukiwaniem nowych rozwiązań muzycznych. Wielokrotna zmiana stylistyki owocowała dużą różnorodnością nagrań. Wczesne płyty utrzymane były w stylu noise i industrial, później zespół poruszał się w granicach takich gatunków jak: rock gotycki, folk rock, art rock, post rock czy ambient.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Grupę Swans założył w 1982 r. w Nowym Jorku kompozytor, basista i wokalista Michael R. Gira, potomek emigrantów z Hiszpanii, wcześniej członek grupy Circus Mort. Przez zespół przewinęło się kilku okazjonalnych muzyków, m.in. gitarzysta Thurston Moore z grupy Sonic Youth. Swans zagrali z nią wspólną trasę pod hasłem The Savage Blunder Tour. Nagrania z tych lat ukazały się po latach na płycie Body to Body, Job to Job. Zespół zdobył sławę grającego maksymalnie wolno i głośno, oferując agresywną, kakofoniczną[5] muzykę, określaną też jako performance czy muzyczne katharsis.

Pod koniec 1982 r. zespół wydał swą debiutancką płytę Swans z czterema utworami autorstwa M. Giry, który płytę też wyprodukował. Zamieścił na niej długie transowe kompozycje, częściowo improwizowane i nagrane w studiu metodą live. Nawiązywał tu m.in. do muzyki i koncepcji takich grup jak Can czy King Crimson, korzystał też z eksperymentów gitarowych Glenna Branki, do których dodał wokale i (w jednym utworze) saksofon.

Po zmianach personalnych w kwietniu 1983 r. zespół w pięcioosobowym składzie nagrał swą pierwszą płytę długogrającą Filth, zawierającą całkowicie nowy materiał. Teksty napisał M. Gira, a muzykę wszyscy członkowie Swans. Utwory wyraźnie skrócono, a do dawnych brzmień nawiązują tu tylko najdłuższe na tej płycie kompozycje, jak "Stay Here" i "Power for Power". Płytę wydała firma Neutral Records, dla której nagrywali też Sonic Youth.

Wkrótce od grupy odszedł perkusista Jonathan Kane, a pozostali muzycy w 1984 r. nagrali kolejną czwórkę oraz album Cop, łącznie ponad godzinę muzyki. Powrócili do długich kompozycji, w których zaczęli wykorzystywać też nagrane na taśmie podkłady. Obie płyty dostrzeżono w Anglii, gdzie rozwijał się już wtedy nurt muzyki industrialnej, reprezentowany przez grupy Test Department oraz Psychic TV i Coil (powstałe na gruzach Throbbing Gristle), natomiast w Niemczech Einstürzende Neubauten i w byłej Jugosławii Laibach.

W 1985 r. z zespołem Swans oraz jego liderem związała się wokalistka i pianistka Jarboe[5], pochodząca z Atlanty. Rok później ukazały się płyty Greed i Holy Money, ze zbliżonym materiałem, na których zaznaczył się jej udział. Zostały one zauważone w Anglii, gdzie zespół koncertował. Nadawał je w swych programach John Peel, prezenter BBC. Wtedy to zespół miał opinię następcy The Velvet Underground[5]. W Anglii zespół zarejestrował też podwójny album Children of God (1987)[5], na której od noise'u odszedł w stronę ciężkiego rocka. Wykorzystał na tej płycie także instrumenty klasyczne. W ramach promocji tej płyty grupa Swans zagrała trasę po Europie, w tym trzy koncerty w Polsce: 27 sierpnia 1987 r. w Teatrze Letnim w Sopocie (w skróconym programie), 29 sierpnia 1987 r. w klubie "Riviera-Remont" w Warszawie, a 30 sierpnia 1987 r. we Wrocławiu w klubie "Pałacyk" (pełny set). 2 września 1987 r. nieco zmieniony program zagrali w Brnie.

Jesienią 1986 r. Michael R. Gira i Jarboe nagrali w Londynie dwie płyty jako Skin, wydane w kolejnych latach: Blood Women Roses (1987) i Shame Humility Revenge (1988). Zamieścili na nich rockowe ballady, podparte orkiestrowymi i elektronicznymi brzmieniami, w tym kilka przeróbek.

W maju 1988 r. Swans znów koncertowali w Europie oraz wydali singla Love Will Tear Us Apart z akustyczną przeróbką utworu Joy Division[5]. Wytwórnia MCA zaproponowała grupie kontrakt, w którego ramach ukazała się płyta The Burning World (1989). Zawierała ona utwory rockowe w klimacie popu, w tym piosenkę Can't Find My Way Home, przeróbkę utworu grupy Blind Faith[5]. Jedynym dynamiczniejszym fragmentem płyty był monumentalny utwór "See No More".

Płyta nie podbiła list przebojów, więc kontrakt rozwiązano i we wrześniu 1990 r. Swans założyli własną wytwórnią płytową Young God Records. Wznowili wcześniejsze płyty, wydali wiele nagrań archiwalnych i kompilacji oraz przygotowali nowe wydawnictwa: trzecią płytę duetu Gira-Jarboe i podwójny zestaw nagrań grupy White Light from the Mouth of Infinity (1991), kontynuujące ich dotychczasowe klimaty muzyczne mimo zmiany wytwórni.

W 1992 r. ukazały się dwie płyty grupy Swans: studyjna Love of Life i koncertowa Omniscience, na których muzyka zespołu zaczęła odchodzić w stronę eksperymentów dźwiękowych. Równocześnie zmniejszał się wkład Jarboe, która skupiła się na własnych projektach. Utwór "Cries (For Spider)" z jej solowej płyty "13 Masks" (1991) znalazł się też w zestawie Love of Life.

Wysiłek twórczy, koncertowy i wydawniczy nie przełożył się na sukces finansowy i zaczął wyczerpywać ówczesne możliwości zespołu. Po przerwie, w trakcie której Michael R. Gira napisał książkę "The Consumer", Swans wydali album The Great Annihilator (1995) - efekt ponadrocznej pracy w studiach Nowego Jorku.

Ostatni zryw poprzedniego wcielenia zespołu nastąpił w 1996 r., gdy ukazały się zestaw studyjno-koncertowy Die Tür Ist Zu oraz podwójny Soundtracks for the Blind, zawierający więcej niż zwykle w przypadku tego zespołu materiału instrumentalnego. Trudna sytuacja finansowa grupy, jak i niekorzystne przemiany na rynku muzycznym skłoniły lidera do zawieszenia działalności Swans. Przyczyną pozamuzyczną było też rozstanie z Jarboe.

Przez kilkanaście lat Gira i Jarboe nagrywali na własne konto i koncertowali pod różnymi wcieleniami. W 2001 r. Jarboe wystąpiła w Gdańsku, zaś Gira grał w Warszawie z Angels of Light w 2005 r.

Na początku 2010 r. Swans wznowił działalność, a jesienią wydał płytę My Father Will Guide Me Up a Rope to the Sky. Rozpoczął równocześnie wielkie światowe tournée. Jednym z krajów, będących częścią trasy grupy Swans była Polska, w której koncerty odbyły się: 9. grudnia we Wrocławiu w klubie "Firlej", następnie 10 grudnia w warszawskiej "Stodole" (2010). Zaplanowany na 17 maja 2011 r. koncert w Gdańsku nie odbył się. W Polsce Swans ponownie wystąpił 5 sierpnia 2012 roku w Katowicach na Off Festival, następnie w 2013 r. tj. 15 marca w Krakowie (Kwadrat), 16 marca w Warszawie (Stodoła).

Muzycy i zmiany personalne[edytuj | edytuj kod]

Swans w Warszawie w 2010 roku, na zdjęciu od lewej: Christoph Hahn, Michael Gira, Thor Harris, Chris Pravdica, Norman Westberg

Przez 15 lat istnienia grupy dochodziło do wielu zmian personalnych, jedynym stałym członkiem od początku działalności formacji jest Michael R. Gira. W latach 90. Swans był właściwie duetem Gira-Jarboe, nagrywającym i koncertującym razem z zaproszonymi i wynajętymi muzykami. Po reaktywacji skład grupy przedstawia się następująco:

  • Michael Gira - wokal, gitara
  • Norman Westberg - gitara
  • Christoph Hahn - gitara
  • Phil Puleo - perkusja
  • Chris Pravdica - gitara basowa
  • Thor Harris - perkusja

Byli członkowie[edytuj | edytuj kod]

  • Jarboe - wokal, keyboard
  • Thurston Moore - gitara
  • Sue Hanel - gitara
  • Jonathan Kane - perkusja
  • Bob Pezzola - gitara
  • Daniel Galli-Duani - saksofon
  • Roli Mosimann - perkusja
  • Harry Crosby - gitara basowa
  • Ronaldo Gonzalez - perkusja
  • Ivan Nahem - perkusja
  • Algis Kizys - gitara basowa
  • Ted Parsons - perkusja
  • Clint Steele - gitara
  • Jenny Wade - gitara basowa
  • Vinnie Signorelli - perkusja
  • Larry Seven - gitara basowa
  • Bill Rieflin - perkusja
  • Larry Mullins - perkusja
  • Vudi - gitara
  • Bill Bronson - gitara basowa

Dyskografia[edytuj | edytuj kod]

Albumy[edytuj | edytuj kod]

Single i EP-ki[edytuj | edytuj kod]

Kompilacje i reedycje[edytuj | edytuj kod]

Oficjalne bootlegi[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Jessamy Culkin: Nobody knows No Wave. W: The Daily Telegraph [on-line]. 2008-01-26. [dostęp 2010-05-24].
  2. Just Say Yes: No Wave by Marc Masters. www.dustedmagazine.com. [dostęp 2010-05-24].
  3. Addicted to Sound: An Interview with Michael Gira. brooklynrail.org. [dostęp 2010-05-24].
  4. 4,0 4,1 4,2 4,3 4,4 4,5 4,6 Thom Jurek: Swans Biography (ang.). www.allmusic.com. [dostęp 2011-05-15].
  5. 5,0 5,1 5,2 5,3 5,4 5,5 Wiesław Weiss: Swans w: Rock Encyklopedia. Warszawa: Iskry, 1991. ISBN 83-207-1374-9.