System prawny w Polsce

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Polska
Godło RP
Ten artykuł jest częścią serii:
Ustrój i polityka
Polski
Portal Portal Polska

System prawny w Polsce – w Polsce obowiązuje system prawny typu kontynentalnego. Duży wpływ na jego kształt miało prawo niemieckie i francuskie.

Źródła polskiego prawa[edytuj | edytuj kod]

Information icon.svg Zobacz więcej w artykule Źródła prawa, w sekcji Źródła prawa w polskim porządku prawnym.

Zgodnie z artykułem 87 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej źródłami powszechnie obowiązującego prawa Rzeczypospolitej Polskiej są:

Obok źródeł prawa powszechnie obowiązującego, wyróżnia się także źródła prawa wewnętrznie obowiązującego (akty kierownictwa wewnętrznego). Są nimi przede wszystkim uchwały i zarządzenia.

Publikacja polskich aktów prawnych[edytuj | edytuj kod]

Urzędowym źródłem poznania prawa Rzeczypospolitej Polskiej są, na podstawie ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych (Dz. U. z 2000 r. Nr 62, poz. 718) dzienniki urzędowe. Najważniejszymi takimi dziennikami są w Polsce Dziennik Ustaw i Monitor Polski.

Istnieje jednak wiele instytucji zajmujących się publikowaniem aktów ogłoszonych w Dzienniku Ustaw i Monitorze Polskim, między innymi:

System sądowy[edytuj | edytuj kod]

Podział podmiotowy[edytuj | edytuj kod]

Zgodnie z art. 175 Konstytucji RP, wymiar sprawiedliwości w RP sprawują:

Podział przedmiotowy[edytuj | edytuj kod]

Sądy powszechne w Polsce dzielą się na wydziały, którym zawsze przypisana jest pewna kategoria spraw. Nieraz, gdy jest duży wpływ spraw danego rodzaju tworzy się kilka wydziałów dla tej kategorii spraw – przykładowo dwa albo trzy wydziały karne. Może też tak się zdarzyć, że w sądach wyższego rzędu jest przykładowo jeden wydział cywilny I instancji i drugi wydział cywilny, ale odwoławczy.

Następujące wydziały tworzy się w sądach:

W sądach apelacyjnych
W sądach okręgowych
W sądach rejonowych
  • wydział cywilny (sąd cywilny I instancji)
  • wydział karny (sąd karny I instancji)
  • wydział rodzinny i nieletnich (sąd rodzinny, opiekuńczy, dla nieletnich I instancji)
  • wydział pracy (sąd pracy I instancji) albo wydział pracy i ubezpieczeń społecznych (sąd pracy i ubezpieczeń społecznych I instancji
  • wydział ksiąg wieczystych (sąd wieczystoksięgowy)
  • wydział gospodarczy (w mieście, w którym ma siedzibę sąd okręgowy albo mieście na prawach powiatu; sąd gospodarczy I instancji)
  • wydział grodzki (sąd grodzki)
  • wydział gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego (sąd rejestrowy – w miastach wojewódzkich oraz niektórych innych większych miastach)

Podział instancyjny[edytuj | edytuj kod]

Sądownictwo powszechne:

Sądownictwo wojskowe:

Sądownictwo administracyjne: