Szanta (roślina)
| Szanta | |
|---|---|
Morfologia (szanta zwyczajna)
|
|
| Systematyka[1] | |
| Domena | eukarionty |
| Królestwo | rośliny |
| Klad | rośliny naczyniowe |
| Klad | Euphyllophyta |
| Klad | rośliny nasienne |
| Klasa | okrytonasienne |
| Klad | astrowe |
| Rząd | jasnotowce |
| Rodzina | jasnotowate |
| Rodzaj | szanta |
| Nazwa systematyczna | |
| Marrubium L. Sp. Pl. 582. 1753 |
|
Szanta (Marrubium L.) – rodzaj bylin z rodziny jasnotowatych. Wysokość do 50 cm, liście pokryte szarym kutnerem. Według niektórych ujęć taksonomicznych należy do niego ok. 40 gatunków występujących w Azji i Europie na obszarach o umiarkowanym klimacie[2]. Gatunkiem typowym jest Marrubium vulgare L.[3]. Nazwa łacińska rodzaju wywodzi się od hebrajskiego słowa marob oznaczającego gorzki sok. Dawniej bowiem rośliny tego rodzaju były przez Żydów spożywane w czasie święta Paschy[2].
Spis treści |
[edytuj] Morfologia
Budowa typowa dla rodziny jasnotowatych. Łodyga wzniesiona, o kwadratowym przekroju, ulistnienie naprzeciwległe. Liście pojedyncze, jajowate, owłosione ze słabo widocznym nerwacją. Kwiaty dwuwargowe, zebrane w gęste okółki[2].
[edytuj] Systematyka
Atirbesia Raf.
- Pozycja systematyczna wg APweb (aktualizowany system system APG III z 2009)
Należy do rodziny jasnotowatych (Lamiaceae) Lindl., która jest jednym z kladów w obrębie rzędu jasnotowców (Lamiales) Bromhead z grupy astrowych spośród roślin okrytonasiennych[1].
- Pozycja rodzaju w systemie Reveala (1993-1999)
Gromada okrytonasienne (Magnoliophyta Cronquist, Takht. & Zimmerm. ex Reveal), podgromada Magnoliophytina Frohne & U. Jensen ex Reveal, klasa Rosopsida Batsch, podklasa Lamiidae Takht. ex Reveal, nadrząd Lamianae Takht., rząd jasnotowce (Lamiales Bromhead), podrząd Lamiineae Bessey in C.K. Adams, rodzina jasnotowate (Lamiaceae Lindl.), plemię Marrubieae Engl., podplemię Marrubiinae Dumort, rodzaj szanta (Marrubium L.)[5].
- Gatunki flory Polski[6]
- szanta obca (Marrubium peregrinum L.) – efemerofit
- szanta zwyczajna (Marrubium vulgare L.) – antropofit zadomowiony
[edytuj] Zastosowanie
Niektóre gatunki są uprawiane jako rośliny ozdobne, niektóre mają własności lecznicze[2].
Przypisy
- ↑ 1,0 1,1 Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2010-03-31].
- ↑ 2,0 2,1 2,2 2,3 Geoff Burnie i inni: Botanica. Rośliny ogrodowe. Könemann, 2005. ISBN 3-8331-1916-0.
- ↑ Index Nominum Genericorum. [dostęp 2009-01-30].
- ↑ Germplasm Resources Information Network (GRIN). [dostęp 2011-01-02].
- ↑ Crescent Bloom: Systematyka rodzaju Marrubium (ang.). The Compleat Botanica. [dostęp 2009-01-30].
- ↑ Zbigniew Mirek, Halina Piękoś-Mirkowa, Adam Zając, Maria Zając: Flowering plants and pteridophytes of Poland : a checklist. Krytyczna lista roślin naczyniowych Polski. Instytut Botaniki PAN im. Władysława Szafera w Krakowie, 2002. ISBN 83-85444-83-1.