Szereg nefeloauksetyczny

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj

Szereg nefeloauksetyczny – w chemii koordynacyjnej, sekwencja metali lub ligandów ułożonych według malejącej wartości parametru Racah (B). Termin pochodzi od greckich aukse – powiększanie i nephele – chmura. Szereg jest konsekwencją efektu nefeloauksetycznego, czyli osłabienia odpychania międzyelektronowego w kompleksach. Związana jest z tym delokalizacja elektronów d metalu na ligandy i częściowa kowalencyjność wiązań. Stosunek nefeloauksetyczny wyraża się wzorem:

\beta = {B'_{(kompleks)} \over B_{(wolny~jon)}},

gdzie
B i B' – to parametry Racah
a β musi być mniejsza niż 1.

Szeregi[edytuj | edytuj kod]

Wyznaczony eksperymentalnie szereg nefeloauksetyczny dla ligandów (w kolejności malejącej):

F- > H2O > en > NCS- > Cl-CN- > Br- > S2-I-

Warto zauważyć, że ligandy leżą w przybliżeniu zgodnie z malejącą elektroujemnością atomu donorowego. Ponadto można stwierdzić, że po lewej stronie szeregu znajdują się twarde zasady Lewisa, a po prawej – miękkie. Szereg nefeloauksetyczny dla metali, wg malejącego parametru Racah w stosunku do wolnego jonu, przedstawia się następująco:

Mn2+V2+ > Ni2+Co2+ > Mo3+ > Cr3+ > Fe3+ > Rh3+Ir3+ > Co3+ > Mn4+ > Pt4+ > Pt6+

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • S. F. A. Kettle: Fizyczna chemia nieorganiczna: na przykładzie chemii koordynacyjnej. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 1999, s. 213-214. ISBN 83-01-12840-2.