Szew mechaniczny

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Stapler
Szew mechaniczny skóry wykonany z powodu kraniotomii
Zdjęcie RTG z widocznym szwem mechanicznym
Stapler okrężny.
Staplery liniowe.

Szew mechaniczny (ang. stapling) – jest to półautomatyczny sposób zespolenia tkanek w chirurgii za pomocą specjalnych zszywek, które zazwyczaj zamykają się w kształcie litery B.

Zszywki są zakładane za pomocą urządzeń nazywanych staplerami, które w szczękach aparatu chwytają dwie warstwy tkanek i zbliżają je do siebie. Zszywki po przejściu przez tkanki wyginają się na kowadełku o kształcie dostosowanym do typu staplera. Niektóre staplery posiadają odpowiednio ukształtowany nóż, który odcina niepotrzebne tkanki. Umożliwiają one szybkie zamknięcie światła "na głucho" operowanego narządu i usunięcie jego fragmentu.

Staplery umożliwiają znacznie szybsze zszywanie, skracając tym samym czas operacji. Umożliwiają również wykonanie zespoleń w trudnych miejscach oraz zmniejszają utratę krwi w czasie operacji[1].

Zalety szwu mechanicznego[edytuj | edytuj kod]

  • umożliwia wykonanie zespolenia w trudno dostępnych miejscach[2],
  • szczelność zespolenia - szczególnie istotna w chirurgii przewodu pokarmowego i naczyniowej[2],
  • niewielka traumatyzacja tkanek[3],
  • niewielka łączna masa materiału szewnego pozostającego w polu operacyjnym ,
  • równomierne naciągnięcie tkanek - ułatwia to zachowanie prawidłowego ukrwienia rany, zmniejsza ryzyko martwicy w obrębie[3],
  • skrócenie czasu operacji[3][4].

Wady szwu mechanicznego[edytuj | edytuj kod]

  • wysoki koszt wykonania w porównaniu do szwu ręcznego[2],
  • krwawienie z linii szwów,
  • konieczność szkolenia lekarza[2],
  • konieczność zapewnienia wielu rozmiarów staplerów dla potrzeb różnych operacji.

Rodzaje staplerów[edytuj | edytuj kod]

Podział według zastosowań:

  • staplery jelitowe:
    • staplery okrężne - głównym zastosowaniem są zespolenia w obrębie przewodu pokarmowego, linię szwów ustala się poprzez ułożenie zszywanych tkanek pomiędzy okrągłe kowadełko i główkę z ładunkiem zszywek.
    • staplery liniowe - służą do zamykania światła operowanego narządu. Posiadają głowicę w kształcie spłaszczonej litery "C".
    • staplery liniowe tnące - podobne do staplerów liniowych, dodatkowo posiadają nóż, który umożliwia przecięcie narządu z zamknięciem jego końców lub w przypadku zespoleń narządów jamistych "bok do boku".
  • staplery naczyniowe - służą do zamykania i przecinania naczynia
    • ładunki naczyniowe
    • klipsy naczyniowe [5]( zakładane pojedynczo za pomocą klipsownicy)
  • staplery skórne - służą do szycia skóry. Blizny cechują się dobrym efektem kosmetycznym[3][1].

Wszystkie typy staplerów mają swoje odpowiedniki dla operacji endoskopowych[1].

Stapler liniowy może mieć ładunki do jelit i naczyń. Ładunki różnią się wysokością zszywek po zamknięciu.

Powikłania[edytuj | edytuj kod]

  • krwawienie z linii szwów - współczesne staplery są tak skonstruowane, aby miały zaprogramowaną siłę ściśnięcia zszywek. Zapobiega to zbyt silnemu ściśnięciu brzegów rany, co pogarszałby ukrwienie i gojenie, ale jednocześnie może być przyczyną krwawienia z linii szwów[3].
  • nieszczelność zespolenia prowadząca do powstania przetoki - najczęściej powstaje przy stosowaniu staplera okrężnego. Zwykle jest spowodowana błędem technicznym - zbyt duża główka aparatu nadmiernie napina tkanki, w wyniku czego dochodzi do linijnych podłużnych pęknięć. Również nadmiar tkanek poza linią szwów może być przyczyną niewygładzenia ściany jelita w chwili ściskania zszywek i nieobjęcia całej ściany linią zszywek[3]. Późne nieszczelności powstają w wyniku martwicy niedokrwiennej zespolonego jelita.
  • zwężenie zespolenia - zwykle związane z błędnym doborem główki aparatu, która jest zbyt mała[3].

Odsetek powikłań krwotocznych sięga 5% operacji, nieszczelności zespoleń do 5,5%, a stenoz do 3% zabiegów[3].

Zszywki[edytuj | edytuj kod]

Niewchłanialne[edytuj | edytuj kod]

Do operacji na przewodzie pokarmowym i naczyniach najczęściej zakładane są zszywki (klispy) zrobione ze stopu tytanu, wanadu i aluminium[3]. Są najbardziej obojętne dla tkanek oraz w najmniejszym stopniu wywołują zakłócenia w badaniu MRI[3].

W staplerach skórnych są stosowane zszywki ze stali nierdzewnej [6]

Wchłanialne[edytuj | edytuj kod]

Dostępne są również klamerki wchłanialne, które są stosowane w niektórych operacjach urologicznych[3] i ginekologicznych[7][3]. Stapler zakładający szwy wchłanialne różni się mechanizmem zakładania, który działa podobnie do igły i nitki[8]. Wykorzystywane są bioabsorbowalne zbudowanych z homopolimerów lub kopolimerów glikolidu, kwasu glikolowego, kwasu mlekowego, laktydu, p-dioksanonu, α-kaprolaktonu i węglanu trimetylenu[8].

Szczególne zastosowanie staplerów[edytuj | edytuj kod]

W pewnych typach operacji staplery zyskały szczególne uznanie i są wykorzystywane w praktycznie każdym zabiegu:

  • zespolenia jelita grubego w miednicy mniejszej – umożliwiają wykonanie zespolenia w warunkach, dla których zespolenie ręczne byłoby niemożliwe i wiązałoby się z koniecznością wykonania brzuszno-kroczowej amputacji odbytnicy z wykonaniem stomii[2][3][4],
  • zespolenia przełykowo-jelitowe – użycie staplerów jest metodą z wyboru[2].

Staplery są również wykorzystywane w operacjach na drogach żółciowych[9], operacjach trzustki[10], płuc[11], operacjach ginekologicznych[12] i urologicznych[13].

Przypisy

  1. 1,0 1,1 1,2 Wojciech Noszczyk (red.): Chirurgia.. Warszawa: Wydawnictwo Lekarskie PZWL, 2007. ISBN 83-200-3120-6.
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 2,5 Szwy ręczne i mechaniczne w chirurgii jelita grubego. „Gastroenterologia Polska”, 2003. [dostęp 2014-04-14]. 
  3. 3,00 3,01 3,02 3,03 3,04 3,05 3,06 3,07 3,08 3,09 3,10 3,11 3,12 Jan Fibak: Chirurgia. Warszawa: Wydawnictwo Lekarskie PZWL, 2002. ISBN 83-200-2708-X.
  4. 4,0 4,1 Mechanical versus manual anastomoses in colorectal surgery. Personal experience. „G Chir.”, 2008. PMID 19068189. [dostęp 2014-04-14]. 
  5. Polimerowe klipsy naczyniowe
  6. Disposable Skin Stapler Ningbo Advan Electrical Co., Ltd.
  7. Evaluation of surgical staples in cesarean section. „Am J Obstet Gynecol.”, 1989-09. PMID 2675596. [dostęp 2014-04-14]. 
  8. 8,0 8,1 Surgical stapling apparatus with biocompatible surgical fabric US 5542594 A. [dostęp 2014-04-17].
  9. The dangers of using stapling devices for cystic duct closure in laparoscopic cholecystectomy. „Surg Laparosc Endosc Percutan Tech.”, 2009-10. PMID 19851251. [dostęp 2014-04-15]. 
  10. Evaluation of a transection method for distal pancreatectomy: A comparative study on the use of electrosurgical and stapling devices in swine. „Fukuoka Igaku Zasshi.”, 2013-12. PMID 24693679. [dostęp 2014-04-14]. 
  11. Adverse Events of Lung Tissue Stapling in Thoracic Surgery. „Ann Thorac Cardiovasc Surg.”, 2013-11. PMID 24200667. [dostęp 2014-04-14]. 
  12. Surgical stapling technique for radical hysterectomy: survival, recurrence, and late complications. „Gynecol Oncol.”, 2012. PMID 11063657. [dostęp 2014-04-15]. 
  13. Contemporary use of titanium staples for orthotopic urinary diversion. „Urology.”, 2012-12. PMID 23040727. [dostęp 2014-04-15]. 

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Wojciech Noszczyk (red.): Chirurgia.. Warszawa: Wydawnictwo Lekarskie PZWL, 2007. ISBN 83-200-3120-6.
  • Jan Fibak: Chirurgia. Warszawa: Wydawnictwo Lekarskie PZWL, 2002. ISBN 83-200-2708-X.

Star of life.svg Zapoznaj się z zastrzeżeniami dotyczącymi pojęć medycznych i pokrewnych w Wikipedii.